Παρασκευή, 21 Σεπτεμβρίου 2018

Alzheimer -21 Σεπτεμβρίου Παγκόσμια Ημέρα αφύπνισης για τη νόσο


Δεντρολίβανο και μέντα τα βότανα που αποτρέπουν τo Alzheimer-Αλτσχάιμερ
Οι ερευνητές έχουν βρει ότι τα αντιοξειδωτικά εκχυλίσματα από το δυόσμο και το δεντρολίβανο καταπολεμούν την ήπια γνωστική εξασθένηση!
Τα ενισχυμένα εκχυλίσματα από ειδικά αντιοξειδωτικά βότανα όπως ο δυόσμος και το δεντρολίβανο βελτιώνουν τη μάθηση και τη μνήμη, σύμφωνα με μια μελέτη του πανεπιστημίου του Saint Louis, – «βρήκαμε ότι αυτές οι ενώσεις μειώνουν τα προβλήματα που προκαλούνται από την ήπια γνωστική εξασθένηση, η οποία μπορεί να είναι πρόδρομος της νόσου του Alzheimer»,

Διαβάστε περισσότερα στο:www.galatsinews.gr

Το συχνό σεξ διατηρεί ακμαίο τον εγκέφαλο των ηλικιωμένων

Σεξ -Η συχνή σεξουαλική δραστηριότητα  διατηρεί ακμαίο τον εγκέφαλο των ηλικιωμένων.
Η συχνή σεξουαλική δραστηριότητα έχει συνδεθεί με τη βελτίωση της γνωστικής  λειτουργίας του εγκεφάλου των ηλικιωμένων , σύμφωνα με μελέτη των πανεπιστημίων του Coventry και της Οξφόρδης.
διαβάστε περισσότερα στο:www.galatsinews.gr

Τετάρτη, 19 Σεπτεμβρίου 2018

Τέσλα Vs Έντισον: Σύγκρουση για το μέλλον του Κόσμου

Η δύναμη του ηλεκτρισμού, όπως παλιότερα και της φωτιάς, άλλαξε και μεταμόρφωσε τον κόσμο μας. Ο ηλεκτρισμός, αυτή η «αλχημιστική φωτιά», δε μας χάρισε απλώς νίκες απέναντι στο αρχέγονο σκοτάδι. Μας απελευθέρωσε από πληθώρα καταναγκασμών. Κίνησε βιομηχανίες, μεταφορές, επικοινωνίες. Άλλαξε την καθημερινότητα μέσα στα ίδια μας τα σπίτια. Το πιο σημαντικό όμως είναι πως ο ηλεκτρισμός μας έδωσε νέες προοπτικές, καθώς απελευθέρωσε τον εγκέφαλό μας. Έτσι, μέσα από τις στάχτες του παλιού, δημιουργήθηκε ο σύγχρονος κόσμος μας. Τιθασεύσαμε τον ηλεκτρισμό και καταφέραμε να μεταμορφώσουμε την ίδια την πραγματικότητα. Τα πάντα πλέον γύρω μας διαρρέονται και ενεργοποιούνται με ηλεκτρισμό. Ακόμη και οι αισθήσεις μας, ο ίδιος μας ο εγκέφαλος. Είμαστε πλέον ένα «ηλεκτρικό είδος». O κόσμος μας σίγουρα δεν είναι «ο καλύτερος δυνατός κόσμος» (Λάιμπνιτς), αλλά ένας από τους «άπειρους κόσμους» (Τζορντάνο Μπρούνο), που θα μπορούσαν να υπάρξουν. Ο Νίκολα Τέσλα μπορεί να κέρδισε στον «Πόλεμο των Ρευμάτων», έχασε όμως στην ειρήνη.

Ο Τόμας Έντισον, παρότι ο βασικός ηττημένος αυτού του εμπορικού πολέμου, βρέθηκε κατά τη διάρκεια της «συνθηκολόγησης» στο τραπέζι των νικητών! Χάρη στις μηχανορραφίες του αμερικανικού επενδυτικού κεφαλαίου της δεκαετίας του 1890 και του ίδιου του «μεγαλοκαρχαρία» Τζ. Π. Μόργκαν προσωπικά, δόθηκε στον ηττημένο Έντισον και στην εταιρεία του General Electric, στην οποία ο πρώην «Μάγος του Μένλο Παρκ» είχε μόνον διακοσμητικό ρόλο καθώς τη διοίκηση ανέλαβαν πλέον οι μεγαλοεπενδυτές, ένα μερίδιο στη νέα οικονομία του Εναλλασσόμενου Ρεύματος.
Η General Electric του Έντισον, ο οποίος όλα τα προηγούμενα χρόνια πολεμούσε λυσσαλέα το Εναλλασσόμενο Ρεύμα, βρέθηκε να αναλαμβάνει τη μεταφορά και διανομή του ηλεκτρισμού, που παραγόταν στους Καταρράκτες του Νιαγάρα από το πρώτο υδροηλεκτρικό εργοστάσιο στον κόσμο, κατασκευασμένο από την Westinghouse με βάση τα σχέδια και το πολυφασικό σύστημα του Τέσλα. Η ειρωνεία της τύχης θέλησε τους δύο εμπορικούς αντιπάλους του «Πολέμου των Ρευμάτων», τον Έντισον και τον Γουέστινχαουζ, να γίνονται κατά κάποιο τρόπο συνέταιροι στην απόλαυση των καρπών της Δεύτερης Βιομηχανικής Επανάστασης, που επέφερε ο εξηλεκτρισμός της αμερικανικής οικονομίας χάρη στο  Εναλλασσόμενο Ρεύμα και στο πολυφασικό σύστημα του Τέσλα. Όσο για τον Σερβο-αμερικανό εφευρέτη εκείνος αρκέστηκε στην εφήμερη δόξα του νικητή, που δεν συνοδεύτηκε όμως με ανάλογες οικονομικές ανταμοιβές. Γρήγορα κατέφυγε σε νέες πυρετώδεις του καταδύσεις στον κόσμο των οραμάτων του για το μέλλον, που αφορούσαν κυρίως την ασύρματη μεταφορά ενέργειας και την παροχή ελεύθερης ενέργειας προς όλους.

Τελικά ο κόσμος μας «Εντισονοποιήθηκε», αντί να «Τεσλοποιηθεί». Ο νέος κόσμος υιοθέτησε τη λογική του Έντισον που έλεγε: «Τι να το κάνω, αν δεν μου φέρνει κέρδος;». Δεν πέρασε η λογική του Τέσλα που έλεγε «αφιερώνω αυτή την εφεύρεση τιμής ένεκεν της ανθρωπότητας». Το προσωπικό όφελος και συμφέρον επικράτησε απέναντι στο συλλογικό. Οι λίγοι και εκλεκτοί του Συστήματος έγιναν ισχυρότεροι και πλουσιότεροι, ενώ οι πολλοί, τα «τέκνα ενός κατώτερου θεού», παρέμειναν φτωχοί και περιθωριοποιημένοι. Το γεγονός ότι σήμερα πληρώνουμε για το ηλεκτρικό ρεύμα το οφείλουμε στον Έντισον και όχι στον Τέσλα, που οραματιζόταν έναν κόσμο με δωρεάν ενέργεια προς όλους.

Ακόμη και ο Τέσλα, ο άνθρωπος που φώτισε τον κόσμο, περιθωριοποιήθηκε σκόπιμα και συστηματικά. Οι επενδυτές του γύρισαν την πλάτη θεωρώντας τον «μαύρο πρόβατο». Στις οικονομικές σχολές δίδασκαν την περίπτωση του ως παράδειγμα προς αποφυγήν, περιγράφοντας τον απλά ως αποτυχημένο επιχειρηματία. Οι εφημερίδες και οι δημοσιογράφοι τον παρουσίαζαν είτε ως γραφικό είτε ως «παρανοϊκό επιστήμονα». Οι καθηγητές, τέλος, στα σχολεία αποφάσισαν να μη διδάξουν ή να μην αναφέρουν καν το παράδειγμα του Νίκολα Τέσλα, επιλέγοντας πειθήνια εκείνο του Έντισον. Και αυτό ίσχυε ως τα τέλη του 20ου αιώνα.

Έτσι καταλήξαμε να ζούμε σ’ έναν κόσμο πνιγμένο στην ατμοσφαιρική μόλυνση, που απειλείται από πλανητική υπερθέρμανση, ερημοποίηση, αύξηση της στάθμης των θαλασσών, πείνα, μείωση της βιοποικιλότητας και ακραία καιρικά φαινόμενα. Το κλίμα του πλανήτη μας έχει πλέον απορυθμιστεί, οι πόλεις μας είναι μολυσμένες από μικροσωματίδια και βαριά μέταλλα και η λειψυδρία έχει καταντήσει συνηθισμένο φαινόμενο. Πόλεμοι έχουν ξεσπάσει για το πετρέλαιο και μεγάλες περιοχές του πλανήτη μας έχουν βυθιστεί στη γεωπολιτική αστάθεια εξ αιτίας του ανταγωνισμού για τον έλεγχο των ορυκτών καυσίμων. Το ενεργειακό μοντέλο στο οποίο βασίζεται η παγκόσμια οικονομία είναι, κατά κοινή ομολογία, επικίνδυνο και αυτοκαταστροφικό. Αυτός ο είναι ο «Εντισονοποιημένος κόσμος» μας. Ένας κόσμος που γύρισε την πλάτη στο Νίκολα Τέσλα και σχεδόν κόντεψε να τον διαγράψει από τις λεωφόρους της γνώσης. Που, αν και εκμεταλλεύτηκε τις εφευρέσεις και τις επιστημονικές του ανακαλύψεις, περιφρόνησε τα οράματά του για το μέλλον.

Θα μπορούσε, ωστόσο, η σημερινή κατάσταση να ήταν διαφορετική και πολύ καλύτερη αν, πριν από έναν σχεδόν αιώνα, ο ανθρωπιστής εφευρέτης και επιστήμονας Νίκολα Τέσλα μπορούσε να εφαρμόσει τα σχέδια και τα οράματά του σχετικά με την Ασύρματη Μεταφορά Ενέργειας και την Ελεύθερη Ενέργεια.

Οι αποτυχίες της μιας γενιάς είναι πάντα ευκαιρίες για την επόμενη. Αρκεί βέβαια να έχει τη στοιχειώδη νοημοσύνη να χρησιμοποιεί την τέφρα της καταστροφής ως κοπριά για να κάνει το έδαφος πιο γόνιμο. Αποτελεί κοινό μυστικό πως μια από τις κύριες αδυναμίες της ανθρωπότητας είναι η εξοικείωση του μέσου ανθρώπου με τη λέξη Αδύνατον. Όταν διαγράφεις αυτή τη λέξη από το λεξιλόγιο σου τότε τα μόνα όρια στην ανάπτυξή σου είναι ο χρόνος και ο χώρος -και αυτό με αρκετές υποσημειώσεις. Ο χρόνος και η Ιστορία θα σε συγχωρέσουν εάν κάνεις λάθη, αλλά δε θα σε συγχωρέσουν αν δεν πάρεις αποφάσεις, αν δεν προσπαθήσεις να λύσεις ένα πρόβλημα -κι ας μη τα καταφέρεις- κι αφεθείς στην αναποφασιστικότητα και αναβλητικότητα. επειδή μ' αυτόν τον τρόπο δε θα ακουστείς ποτέ και δε θα γραφτεί τίποτε για σένα. Ο Χρόνος θα σε ευνοήσει αν κινηθείς γρήγορα και θα σε αγνοήσει αν σταθείς αμήχανος και άπραγος μπροστά στις εξελίξεις.

Στο βιβλίο "Τέσλα Vs Έντισον" βλέπουμε την ιστορία της σύγκρουσης και των διαφωνιών που είχαν ο Τέσλα και ο Έντισον σχετικά με το αν το Εναλλασσόμενο Ρεύμα ήταν πρακτικά εφαρμόσιμο ή όχι. Ως γνωστόν ο Έντισον υποστήριζε το Συνεχές Ρεύμα (DC), ενώ ο Τέσλα το Εναλλασσόμενο (AC). Ο Τέσλα, ως σύγχρονος «αλχημιστής» προμηθεϊκού τύπου, γνώριζε καλά πως οι διαφωνίες σε μια συζήτηση ή ακόμη και σε μια δημόσια αντιπαράθεση, όσο πιο έντονες είναι, αποτελούν στην ουσία μια «διαφορά δυναμικού» ανάμεσα σε δύο αντιπαρατιθέμενες πλευρές και παράγουν ενέργεια, πνευματικής φύσεως βέβαια, που μπορεί ωστόσο να χρησιμοποιηθεί για την παραγωγή στη συνέχεια κάποιου δημιουργικού έργου. Ο Τέσλα το έκανε. Γιατί όχι κι εσείς;

Η επική σύγκρουση του Τέσλα με τον Έντισον και του Εναλλασσόμενου Ρεύματος με το Συνεχές Ρεύμα είναι αρχετυπική των εμπορικών πολέμων της πρόσφατης ιστορίας. Είναι αναμφίβολα πολύ μεγαλύτερου μεγέθους και σημασίας από μεταγενέστερες συγκρούσεις, όπως εκείνη μεταξύ των συστημάτων Beta και VHS για την κυριαρχία πάνω στις βιντεοταινίες ή μεταξύ apple και microsoft, Στιβ Τζομπς και Μπιλ Γκέιτς για την κυριαρχία πάνω στην εξέλιξη των ηλεκτρονικών υπολογιστών.

Ο Τέσλα ήταν μια όντως παράξενη ιδιοφυΐα. Το αρχέτυπο του επιστήμονα-εφευρέτη, που άλλαξε τον κόσμο και κυριολεκτικά εφηύρε το μέλλον. Ο κύριος λόγος που ακόμη και επιφανή μέλη της επιστημονικής κοινότητας σκύβουν σήμερα μ’ ενδιαφέρον πάνω στο έργο του, είναι οι ανάγκες της επιστημονικής και τεχνολογικής εξέλιξης, που έπειτα από κάποιες δεκαετίες άνετου «περιπάτου» πάνω σε γνωστά μονοπάτια, βρέθηκε και πάλι σε αδιέξοδο.

Γράφοντας για τον Τέσλα, γι' αυτόν το λαμπρό, δημιουργικό κι εφευρετικό Νου και την αυθεντική και πηγαία του μεγαλοφυΐα, αισθάνομαι πάντα έναν θαυμασμό για το ανθρώπινο πνεύμα, που βρίσκει πάντα τρόπους να ξεπερνά εμπόδια, όρια, δόγματα και «σταθερές», παρωχημένες «βεβαιότητες» κι απαγορεύσεις, και μια αισιοδοξία για το μέλλον. Ο Τέσλα ήταν ένας οραματιστής ενός μέλλοντος ειρήνης, αφθονίας, ελευθερίας και ίσων ευκαιριών για όλους, όπου οι αρνητικές καταστάσεις που περιγράφουν οι λέξεις πόλεμος, φτώχεια, καταναγκασμός, ανεπάρκεια, μόλυνση περιβάλλοντος, ανισότητες, μονοπώλια κ.α θα ήταν ξεπερασμένες προ πολλού, κυρίως χάρη στην Ελεύθερη Ενέργεια, την άμεση δημοκρατία και την ελεύθερη επικοινωνία και μετακίνηση των ανθρώπων σε όλο το «παγκόσμιο χωριό» που είναι στην ουσία ο πλανήτης Γη.

Κι αυτό θα επιτυγχανόταν με την απρόσκοπτη και χωρίς υποταγή σε συγκεκριμένα συμφέροντα και ολιγοπώλια εξέλιξης της επιστήμης, της τεχνολογίας και κυρίως των απεριόριστων δυνατοτήτων της ανθρώπινης επινοητικότητας και εφευρετικότητας, ζωντανό παράδειγμα της οποίας ήταν ο ίδιος ο Τέσλα: «Η προοδευτική εξέλιξη του ανθρώπου εξαρτάται ζωτικά από την εφεύρεση. Είναι το πιο σπουδαίο προϊόν του δημιουργικού του εγκεφάλου. Ο απώτατος σκοπός της εφεύρεσης είναι η απόλυτη κυριαρχία του νου επί του υλικού κόσμου, η χαλιναγώγηση των δυνάμεων της Φύσης προς χάρη των ανθρωπίνων αναγκών. Αυτό είναι και το δύσκολο καθήκον του εφευρέτη που συχνά είναι παρεξηγημένος και χωρίς ανταμοιβή. Βρίσκει ωστόσο άφθονη αποζημίωση στην ευχάριστη άσκηση των δυνάμεών του και στη γνώση ότι ανήκει σ’ εκείνη την εξαιρετικά προνομιακή τάξη χωρίς την οποία το γένος των ανθρώπων θα είχε ηττηθεί προ πολλού στη σκληρή του μάχη με τα ανελέητα στοιχεία της Φύσης» (Νίκολα Τέσλα, Οι Εφευρέσεις Μου).



Αντίθετα με τον Έντισον ο Τέσλα ήταν ένας «μοναχικός καβαλάρης», που παρέμεινε σ’ όλη του τη ζωή ανένταχτος κι ελεύθερος, δίνοντας συχνά σκληρές μάχες με το επιστημονικό και βιομηχανικό Κατεστημένο της εποχής του. Ο Τέσλα προχωρούσε άφοβα μπροστά αδιαφορώντας για τις συνέπειες. Ξεκλείδωνε με την ευαισθησία ενός ποιητή τα μεγάλα μυστικά της Φύσης και τα χάριζε στην ανθρωπότητα. Τον ενδιέφερε η συνολική πρόοδος και πίστευε στο θετικό δυναμικό του ανθρώπου που μπορούσε ν’ αναπτυχθεί σε τέλειο βαθμό. Τι θα γινόταν άραγε αν ο Τέσλα δεν εμποδιζόταν να προχωρήσει στην υλοποίηση των οραμάτων του; Αν ο κόσμος μας τελικά «Τεσλοποιούταν» αντί να «Εντισονοποιηθεί»;

Πλανήτης Γη, 2020. Επτάμισι δισεκατομμύρια άνθρωποι ζουν σ’ έναν κόσμο Ελεύθερης Ενέργειας. Σχεδόν κάθε σπίτι παράγει όλη την ηλεκτρική ενέργεια που χρειάζεται μέσω μιας μικρής συσκευής, η οποία εκμεταλλεύεται την ενέργεια που μεταδίδεται ασύρματα, καθώς και την ηλιακή ενέργεια. Στο σύστημα διανομής δεν υπάρχουν απώλειες, λογαριασμοί ηλεκτρικού και μόλυνση. Οι επιπτώσεις στο περιβάλλον είναι μηδαμινές. Οι πόλεις δεν έχουν καυσαέρια και τα αυτοκίνητα λειτουργούν με ασύρματο ηλεκτρισμό ή υδρογόνο και δεν αφήνουν στις εξατμίσεις τους τίποτε άλλο παρά σταγονίδια νερού. Οχήματα, τρένα, αεροπλάνα και πλοία κινούνται με ασύρματο ηλεκτρισμό και κυψέλες υδρογόνου. Μικροί σταθμοί ψυχρής πυρηνικής σύντηξης προμηθεύουν την απαιτούμενη ενέργεια που χρειάζονται οι πόλεις και οι βιομηχανίες χωρίς τον κίνδυνο πυρηνικού ατυχήματος. Η μόλυνση του περιβάλλοντος είναι ανύπαρκτη και ο καθένας μπορεί να αντλεί ελεύθερα την ενέργεια που χρειάζεται με ελάχιστο κόστος.

Ο κόσμος της Ελεύθερης Ενέργειας, που οραματίστηκε ο Τέσλα, είναι πλέον πραγματικότητα. Είναι ένας ουτοπικός κόσμος χωρίς ένοχο παρελθόν: δεν συνέβησαν ποτέ οι δύο Παγκόσμιοι Πόλεμοι με τις εκατόμβες των νεκρών. Δε συνέβη ποτέ ούτε το οικονομικό «Κραχ του 1929», ούτε το «πετρελαϊκό Κραχ του 1973», ούτε βεβαίως και η «χρηματοπιστωτική κρίση του 2008». Φράσεις όπως οικολογική κρίση, καταστροφή του περιβάλλοντος, καθώς και Φαινόμενο του Θερμοκηπίου είναι ανύπαρκτες στο λεξιλόγιο των πολιτών του κόσμου στις αρχές του 21ου αιώνα. Αντίθετα όλοι μιλούν σχεδόν καθημερινά για πράγματα όπως «αειφόρο ανάπτυξη», «εμπλουτισμός της βιοποικιλότητας», «αντιγηραντικές θεραπείες», «επαφή με εξωγήινους», «εξερεύνηση του διαστήματος», «αναβίωση των εξαφανισμένων μορφών ζωής» κ.α. που θα φαινόταν επιστημονική φαντασία στους ανθρώπους του 20ου αιώνα. Η μόλυνση του περιβάλλοντος είναι αδιανόητη, η αναδάσωση καθημερινή πρακτική και οι δαπάνες των υπουργείων παιδείας, υγείας και κοινωνικής πρόνοιας είναι δέκα φορές μεγαλύτερες από τις δαπάνες του Υπουργείου Άμυνας, οι οποίες είναι συνεχώς φθίνουσες…

Χάρη στην επανάσταση της Ελεύθερης Ενέργειας οι προβλέψεις που έκανε ο οραματιστής Τέσλα στις αρχές του 20ου αιώνα δεν απέχουν και πολύ από την πραγματικότητα του κόσμου των αρχών του 21ου αιώνα: «Στο κοντινό μέλλον θα δούμε πολλές χρήσεις της ηλεκτρικής ενέργειας. Θα είμαστε σε θέση να διασκορπίζουμε την ομίχλη με την ηλεκτρική δύναμη και με ισχυρές και διαπεραστικές ακτίνες. Θα δημιουργήσουμε ασύρματες εγκαταστάσεις με σκοπό τη φωταγώγηση των ωκεανών. Σύντομα θα επιτευχθεί η μετάδοση εικόνων με τις συνηθισμένες τηλεγραφικές μεθόδους.

Μια άλλη σημαντική καινοτομία θα είναι μια ηλεκτρική γραφομηχανή, που θα καταγράφει την ανθρώπινη φωνή. Θα έχουμε εξουδετερωτές καπνού, απορροφητές σκόνης, αποστειρωτές του νερού, του αέρα, των τροφίμων και των ρούχων. Θα είναι επίσης αδύνατον να μεταδοθούν τα μικρόβια ασθενειών και οι άνθρωποι θα μπορούν να θεραπεύονται από αυτές. Αν χρησιμοποιήσουμε ορυκτά καύσιμα ως ύλες για να αντλήσουμε την ενέργειά μας τότε, ζώντας εις βάρος του κεφαλαίου μας, θα τα εξαντλήσουμε γρήγορα. Αυτή η μέθοδος είναι βάρβαρη και επιπόλαια σπάταλη και θα πρέπει να σταματήσει για χάρη των ερχόμενων γενεών. Το αναπόφευκτο συμπέρασμα είναι ότι η υδροδυναμική είναι ο πολυτιμότερος ενεργειακός πόρος μας. Σε αυτήν η ανθρωπότητα πρέπει να εναποθέσει τις ελπίδες της για το μέλλον. Με την πλήρη ανάπτυξή της καθώς και μ’ ένα τέλειο σύστημα της ασύρματης μετάδοσης της ενέργειας σε οποιαδήποτε απόσταση, ο άνθρωπος θα είναι σε θέση να λύσει όλα τα προβλήματα της υλικής του ύπαρξης. Η απόσταση, που είναι το κύριο εμπόδιο στην ανθρώπινη πρόοδο, θα εκμηδενιστεί εντελώς όσον αφορά τη σκέψη, τη λέξη, και τη δράση. Η ανθρωπότητα θα ενωθεί, οι πόλεμοι θα γίνουν αδύνατοι, και η ειρήνη θα βασιλέψει σε ανώτατο επίπεδο» (Nikola Tesla, My Inventions, 1919).

Το όραμα του Τέσλα για ένα μέλλον στο οποίο ο άνθρωπος δε θα ήταν αναγκασμένος να πασχίζει για την επιβίωση του, όπου οι λέξεις πλούσιος και φτωχός δε θα σήμαιναν τη διαφορά του επιπέδου της υλικής ευημερίας, αλλά των διανοητικών και ψυχικών ικανοτήτων, ήταν πλέον πραγματικότητα. Όπως είχε προβλέψει και ο ίδιος πριν από έναν αιώνα, ο κόσμος της Ελεύθερης Ενέργειας ήταν ένας κόσμος όπου είχε επιτευχθεί η βελτίωση των συνθηκών υγιεινής, η μείωση της άγνοιας, του φανατισμού, της τρέλας και φυσικά η αξιοποίηση των φυσικών πηγών ενέργειας, όπως ο ήλιος. Μέχρι το 2035 το Υπουργείο Υγείας απορροφούσε πολύ περισσότερες δαπάνες από το Υπουργείο Άμυνας, όπως άλλωστε είχε προβλέψει και ο ίδιος ο Τέσλα το 1934: «Στον 21ο αιώνα όλα τα πολιτισμένα έθνη θα ξοδεύουν το μεγαλύτερο μέρος του προϋπολογισμού τους όχι για την άμυνα αλλά για την παιδεία».

Ο κόσμος που οραματίστηκε πριν από έναν και πλέον αιώνα ο Τέσλα είναι Εκεί Έξω και μας περιμένει. Είναι μια ανοικτή πρόκληση που κάποιοι ανταποκρίνονται, γιατί δεν αντέχουν να μην το κάνουν. Κάποιοι άλλοι διότι πιστεύουν πως ένας καλύτερος κόσμος είναι πάντα εφικτός. Οι περισσότεροι όμως, απογοητευμένοι και παραιτημένοι, επικεντρώνονται μόνο στα αρνητικά, τα οποία στο τέλος γίνονται πραγματικότητα. Και περιμένουν παθητικά να «ευθυγραμμιστούν τα άστρα» για να αλλάξουν τα πράγματα. Όμως ο κόσμος δεν αλλάζει από μόνος του. Εμείς είμαστε ο κόσμος. Πετυχαίνουμε όχι επειδή είναι κάτι εύκολο, αλλά επειδή είναι δύσκολο. Σήμερα στεκόμαστε στους ώμους όλων αυτών που έκαναν τη δύσκολη δουλειά, όπως ο Τέσλα. Να βάλουν δηλαδή τα θεμέλια ενός ολόκληρου πανανθρώπινου πολιτισμού. Και Τώρα είναι η δική μας σειρά...

* O Γιώργος Στάμκος (stamkos@post.com) είναι συγγραφέας και βιογράφος του Νίκολα Τέσλα. Το τελευταίο του βιβλίο, που μόλις εκδόθηκε, έχει τίτλο ΤΕΣΛΑ Vs ΕΝΤΙΣΟΝ: Σύγκρουση για το Μέλλον του Κόσμου. Περισσότερα για το νέο βιβλίο μπορείτε να δείτε εδώ
πηγή:tvxs.gr

Δευτέρα, 10 Σεπτεμβρίου 2018

«Ζήτω η νεοαποικιοκρατία!»

Πριν λίγες εβδομάδες βρέθηκα για δεύτερη φορά στη Σενεγάλη. Μια όμορφη χώρα στη Δυτική Αφρική λουσμένη στα νερά του Ατλαντικού. Η Σενεγάλη είναι επίσης μια όαση σταθερότητας στην περιοχή. Δεν γνώρισε πολέμους ή αιματηρές εξεγέρσεις, έχει σταθερή κυβέρνηση, και το Ντακάρ, η πρωτεύουσα της, έχει εξελιχθεί σε εμπορικό και διοικητικό κέντρο της Δυτικής Αφρικής. Με τη χαλαρή της ατμόσφαιρα, τους φιλικούς της κατοίκους, τα αμέτρητα μικρά καφέ πάνω στα κύματα και τη ρέγκε μουσική παντού, η χώρα δέχεται περισσότερο από ένα εκατομμύριο τουρίστες το χρόνο, που αναζητούν τον εξωτισμό της Αφρικής μακριά από τις εμφύλιες συγκρούσεις, τις ασθένειες και όλα εκείνα τα δεινά που γεμίζουν τις ειδήσεις μας.

της Φραγκίσκας Μεγαλούδη

Όταν περπατάς στους δρόμους του Ντακάρ, βρίσκεσαι άθελα σου στα σύνορα δύο κόσμων. Ο ένας είναι εκείνος των πολυτελών διαμερισμάτων, νοικιασμένα στη πλειοψηφία τους από υπαλλήλους και στελέχη διεθνών οργανισμών- όλοι βέβαια σκληρά εργαζόμενοι για την ανάπτυξη της «μαύρης» ηπείρου-και ο άλλος είναι των ντόπιων που κατοικούν στα χαμηλά, πουλάνε κοχύλια στους τουρίστες και παίζουν ποδόσφαιρό στην παραλία. Υπάρχει μια ανάλαφρη ξενοιασιά στην ατμόσφαιρά που κάπου μπερδεύεται με τις μυρωδιές των καμένων σκουπιδιών και του εμετού – μυρωδιές όμως που δεν φτάνουν ποτέ στα ψηλά μπαλκόνια των “expats” ή στα πολυτελή ξενοδοχεία των τουριστών.

Και κάπου εκεί μπερδεύομαι και εγώ καθώς επιστρέφω από τη μικρή κοινότητα ψαράδων στο Thieroy, λίγο έξω από το Ντακάρ. Έχω περάσει την ημέρα μου με την Αμαντου και τον γιο της. Η Αμαντού έχει 5 παιδιά και 9 εγγόνια. Πριν λίγα χρόνια ο μεγάλος της γιος – διπλωματούχος τεχνικός όπως μου τονίζει γεμάτη περηφάνεια σε κάθε ευκαιρία- πήρε τη μεγάλη απόφαση να μεταναστεύσει στην Ισπανία. Η Αμαντού τον συνόδευσε μέχρι τη βάρκα, τον φίλησε και του έδωσε την ευχή της. Ήταν η τελευταία φορά που τον είδε. Σήμερα ξεχρεώνει ακόμα τον διακινητή και φροντίζει τα 3παιδιά που άφησε πίσω, όταν  χάθηκε για πάντα στη θάλασσα. Ο μικρός της γιος μας ακούει σιωπηλός. Μου δείχνει μια βαθιά ουλή στη πλάτη. Είχε προσπαθήσει να περάσει στην Ισπανία από το Μαρόκο. Επι ένα χρόνο ζούσε σε μια σπηλιά, ψάχνοντάς εποχιακή δουλειά στα χωράφια, περιμένοντας να περάσει απέναντι. Όταν τραυματίστηκε στην πλάτη ύστερα από μια επιδρομή της αστυνομίας, αναγκάστηκε να επιστρέψει πίσω. Σήμερα είναι άνεργος, όπως και το 90% των κατοίκων της κοινότητας του. Η ανεργία, αν και επίσημα δεν ξεπερνάει το 15%, είναι ο βασικός λόγος μετανάστευσης των νέων. Σε πραγματικούς αριθμούς ο μισός εργατικός πληθυσμός της Σενεγάλης δεν βρίσκει δουλειά ενώ τα 3/5 όσων εργάζονται κάνουν εποχιακές και κακοπληρωμένες δουλειές και μόνο ένας στους 4 έχει δουλειά πλήρους απασχόλησης.  Η κακή οικονομία, η έλλειψη ευκαιριών, η ανεργία αλλά και ο κοινωνικός αποκλεισμός είναι οι κινητήριες δυνάμεις πίσω από τη μετανάστευση.

Γενιές ολόκληρες Αφρικανών έχoυν μεγαλώσει με το όραμα της αναπτυγμένης Ευρώπης, μιας Ευρώπης όμως που όχι μόνο κλείνει ερμητικά τις πόρτες της σε κάθε σκουρόχρωμο φτωχοδιάβολο αλλά που ταυτόχρονα στηρίζει ένα μεγάλο μέρος της ευημερίας της στην εκμετάλλευση τους.

Στη συνείδηση των πολλών, η Αφρική δεν είναι παρά μια χαμένη υπόθεση. Οι στερεοτυπικές εικόνες των πεινασμένων παιδιών, οι αιμοσταγείς δικτάτορες, οι εμφύλιοι, η διαφθορά  έχουν γίνει συνώνυμο της ηπείρου.  Η Ευρώπη νιώθει να απειλείται από τις «ορδές» των φτωχών Αφρικανών που περιμένουν να διασχίσουν τα σύνορα της. Μια εικόνα που συστηματικά καλλιεργούν και τα μέσα ενημέρωσης. Υπάρχει κάτι βαθιά ρατσιστικό στον τρόπο με τον οποίο οι περισσότεροι από εμας αντιμετωπίζουμε την αφρικανική ήπειρο. Και αυτός ο ενδόμυχος ρατσισμός εκφράζεται και στις πολιτικές που ακολουθούνται είτε πρόκειται για συμφωνίες οικονομική συνεργασίας είτε για συμφωνίεςμετανάστευσης. Η αφρικανική ήπειρος δεν είναι παρά ένας παροχέας πρώτών υλών, ανθρώπινου δυναμικού αλλά και η ευκαιρία να χτίσεις ανθρωπιστική καριέρα. Είναι οπροορισμός για όσους θέλουν να ζήσουν την αυθεντική εμπειρία της φτώχειας μέσα από τα ακριβοπληρωμένα “slam tours”, είναι η επιτομή του «εθελοντισμού» όπου νεαροί Ευρωπαίοι και Αμερικανοί χτίζουν πηγάδια, επιδιορθώνουν ορφανοτροφεία και ποζάρουν γεμάτοι περηφάνια στα social media, και το μέρος όπου οι σταρ του Χόλυγουντ υιοθετούν παιδιά – το νέο trendyαξεσουάρ στα φιλανθρωπικά τους γκαλά.

Καθώς τα σκέφτομαι όλα αυτά πίνοντας τη μπύρα μου και κοιτάζοντας το απέραντο γαλάζιο του ωκεανού, αναρωτιέμαι αν εγώ διαφέρω από όλους εκείνους ή αν είμαι ένας ακόμα τροχός του συστήματος. Δεν έχω ξεκάθαρη απάντηση σε αυτό, ίσως γιατί τελικά όλα τα παραπάνω δεν είναι παρα τα συμπτώματα και όχι η αιτία του κακού. Γιατί δεν έχει νόημα να μεταθέσουμε τις ευθύνες στα άτομα, όταν η φτώχεια είναι ένα αποκλειστικά πολιτικό φαινόμενο με πολύ συγκεκριμένες αιτίες.

“Vive le néocolonialisme”
Ας πάμε λίγο πίσω στο χρόνο, στις 30 Ιανουαρίου του 1972, εκεί που σήμερα βρίσκεται η πρωτεύουσα του Chad, N’Djamena και που τότε ονομαζόταν Fort Lamy. Ο  πρόεδρος της Γαλλίας, Georges Pompidou, φεύγει οργισμένος από την συνέντευξη τύπου που μόλις είχε δώσει. Πριν αποχωρήσει λέει έντονα: « Ναι είμαστε νέο-αποικιοκράτες. Προσπαθούμε να βοηθήσουμε αυτή τη χώρα, σας δίνουμε χρήματα- εάν αυτό είναι νέο-αποικιοκρατία, τότε ζήτω η νέο-αποικιοκρατία!».

Η οργή του προέδρου οφειλόταν στην ερώτηση  δημοσιογράφου για την «υποχρεωτική αλληλεγγύη» ένα σύστημα το οποίο η Γαλλία έχει επιβάλλει στις 14 πρώην αποικίες της στην Αφρική, και βάση του οποίου όλες αυτές οι χώρες είναι υποχρεωμένες να τοποθετούν το 50% των αποθεμάτων τους σε ξένο νόμισμά σε ειδικο λογαριασμο στην Τραπεζα της Γαλλιας μαζί με ένα επιπλέον 20% ως αποζημίωση για τις οικονομικές ζημιές που υπέστη η Γαλλία όταν αποχώρησε από την περιοχή. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι μέχρι σήμερα, όλες οι 14 πρώην αποικίες της Γαλλίας έχουν πρόσβαση μόνο στο 30 με 50% των αποθεμάτων τους σε συνάλλαγμα. Αν χρειάζονται παραπάνω χρήματα πρέπει να τα δανειστούν από τη Γαλλία σε τιμές αγοράς. Στην ουσία οι χώρες πληρώνουν «φόρο αποικιοκρατίας» ως αντάλλαγμα για τις δομές που έχτισε η Γαλλία κατά τη διάρκεια της κατοχής των χωρών αυτών.  Με βάση τις ίδιες συμφωνίες, η Γαλλία διατηρεί το δικαίωμα να αγοράσει πρώτες ύλες από τις πρώην αποικίες της, οι οποίες δεν έχουν το δικαίωμα να πουλήσουν αλλού εάν δεν συμφωνήσει η Γαλλία. Έτσι οι γαλλικές εταιρίες έχουν προτεραιότητα σε κάθε επιχειρηματική συμφωνία με τις κυβερνήσεις των πρώην αποικιών της.

Τα στοιχεία αυτά έχουν πολύ ενδιαφέρον εάν αναλογισθεί κανείς ότι από τις 67 ανατροπές κυβερνήσεων που έλαβαν χώρα στην Αφρική τα τελευταία 50 χρόνια, το 61% συνέβη σε πρώην γαλλικές αποικίες.

Στις περισσότερες περιπτώσεις όλα αυτά γίνονται με τη συνεργασία ντόπιων πολιτικών, μέχρι που οι δυναμικές αλλάζουν και ο κάποτε συνεργάσιμος δικτάτορας μετατρέπεται σε θανάσιμο εχθρό και αντικαθίσταται από τον πολιτικό του αντίπαλο. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα ήταν ο πρόεδρος της Ακτής Ελεφαντοστού, Laurent Gbagbo, στις αυθαιρεσίες του οποίου η Γαλλία έκλεινε τα μάτια επι δεκαετίες, μέχρι που το 2011 ο Gbagbo αποφάσισε να δώσει σε κινέζικη εταιρεία την κατασκευή κεντρικής γέφυρας που συνέδεε το κέντρο του Αμπιτζάν με τα προάστεια. Όταν οι γαλλικές εταιρείες παραμερίστηκαν, επεισόδια ξέσπασαν, ο Gbagbo συνελήφθη από τις γαλλικές δυνάμεις και ύστερα από διαπραγματεύσεις παραδόθηκε στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης με κατηγορίες για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, το καθεστώς του οποίου είχε διαπράξει κατά τη διάρκεια των επεισοδίων με την αντιπολίτευση. Για την ιστορία να πούμε ότι το συμβόλαιο με τους Κινέζους ακυρώθηκε…

Η περίπτωση του Gbagbo δεν είναι μοναδική. Πολλοί Αφρικανοί ηγέτες έχουν προσπαθήσει να απαλλαγούν από τις νομισματικές και εμπορικές συμφωνίες που τους έχουν επιβληθεί και να αντικαταστήσουν το ενιαίογαλλικό φράγκο που χρησιμοποιεί όλη η Δυτική Αφρική με ένα νέο κοινό αφρικανικό νόμισμα. Σχεδόν όλοι κατέληξαν νεκροί ή εξόριστοιμε την περίπτωση του Muhammar Gaddafi να είναι η πιο πρόσφατη και ίσως η πιο χαρακτηριστική.

διαβάστε όλο το άρθρο στο:https://www.thepressproject.gr/article/133457/Zito-i-neoapoikiokratia

Πέμπτη, 19 Απριλίου 2018

Τι κρύβεται πίσω από τη «μετάλλαξη» καλών ανθρώπων σε διαδικτυακά τρολ

 
Όταν οι άνθρωποι κάνουν κάτι για να δείξουν την ηθική οργή τους, τότε ενεργοποιείται το μέρος του εγκεφάλου που σχετίζεται με την ανταμοιβή.
Το βράδυ της 17ης Φεβρουαρίου, η καθηγήτρια Mary Beard ανάρτησε στο Twitter μια φωτογραφία της. Από μόνη της, η κίνηση αυτή δεν έχει ενδιαφέρον, ιδιαίτερα σε μια εποχή που οι χρήστες κοινωνικών δικτύων «ανεβάζουν» εκατομμύρια φωτογραφίες τους online.
Αυτό που έχει ενδιαφέρον είναι ότι η Beard απαθανάτισε τον εαυτό της την ώρα που έκλαιγε…

Η καθηγήτρια κλασσικών σπουδών του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ, που αριθμεί σχεδόν 200.000 ακολούθους στο Twitter, ήταν αναστατωμένη μετά από την «καταιγίδα» αρνητικών σχολίων και διαδικτυακής βίας που δέχτηκε online.
Αφορμή για το bullying που υπέστη ήταν ένα σχόλιο που έκανε για την Αϊτή.
Και τι έγραφε αυτό το σχόλιο;
«Φυσικά κάποιος δεν μπορεί να συγχωρέσει την φερόμενη ως συμπεριφορά εργαζομένων της Oxfam στην Αϊτή και αλλού. Αλλά αναρωτιέμαι πόσο δύσκολο πρέπει να είναι να διατηρείς “πολιτισμένες” αξίες μέσα σε μια ζώνη καταστροφής. Και σε γενικά πλαίσια συνεχίζω να σέβομαι όσους πηγαίνουν και βοηθούν τον κόσμο που έχει ανάγκη –εκεί που οι περισσότεροι από εμάς δεν θα πατούσαμε το πόδι μας».
Στις αρχές του χρόνου, η γνωστή ανθρωπιστική οργάνωση βρέθηκε αντιμέτωπη με ένα σκάνδαλο «μεγατόνων», με εργαζόμενούς της να κατηγορούνται ότι εκμεταλλεύτηκαν σεξουαλικά ταλαιπωρημένους πολίτες της Αϊτής μετά από τον καταστροφικό σεισμό του 2010.
Το σχόλιο της καθηγήτριας προκάλεσε «θύελλα» αντιδράσεων από τους χρήστες του κοινωνικού δικτύου και καθηγήτρια δέχτηκε σφοδρές επικρίσεις για την τοποθέτησή της.

Σε δεύτερο tweet της έγραψε: «Αν θέλετε να ξέρετε, κάθομαι εδώ και κλαίω. Πραγματικά δεν είμαι η σιχαμένη αποικιοκράτης, που λέτε ότι είμαι. Μιλάω μέσα από την καρδιά μου (και φυσικά μπορεί να κάνω λάθος). Αλλά όσα ακούω ως αντίδραση δεν είναι σωστά, πραγματικά δεν είναι. Θα επιστρέψω σύντομα».

Οι επικριτές της, εκτός από την Beard, έβαλαν στο «στόχαστρο» και όσους συμφώνησαν με το αρχικό της σχόλιο ή τόλμησαν να πουν εκ των υστέρων ότι η τοποθέτησή της συνάδει με την πραγματικότητα.
Αποδέκτης οργής και κριτικής υπήρξε και η επίσης ακαδημαϊκός του Κέιμπριτζ Priyamvada Gopal, που έγραψε άρθρο για να εκφράσει τη διαφωνία της με την Beard.

Η υπόθεση αυτή δεν είναι μοναδική στο χώρο των κοινωνικών δικτύων. Αποτελεί ένα «φαινόμενο» που εμφανίζεται όλο και πιο συχνά στο διαδίκτυο και αντί με το πέρασμα του χρόνου να μειώνεται η έντασή του, φαίνεται ότι εντείνεται.
Το «κίνημα» αυτό φαίνεται ότι αναγκάζει πολλούς ανθρώπους να σιωπήσουν και να εγκαταλείψουν τα κοινωνικά δίκτυα –ουσιαστικά μειώνοντας την ποικιλία των φωνών και των απόψεων στο διαδίκτυο.
Έρευνα του 2017 έδειξε ότι το 40% των ενήλικων Αμερικανών έχει δεχτεί διαδικτυακό bullying. Μάλιστα, οι μισοί εξ’ αυτών αποκάλυψαν ότι οι επιθέσεις εναντίον τους ήταν ιδιαιτέρως βίαιες ενώ δέχτηκαν και ακόμη και απειλές για τη σωματική τους ακεραιότητα.

Η δυνατότητα διάδοσης ιδεών μέσω ανθρώπινων δικτύων επέτρεψε τη δημιουργία του σύγχρονου κόσμου. Είναι, άλλωστε, δεδομένο ότι το διαδίκτυο δίνει στην ανθρωπότητα τη δυνατότητα να συνεργάζεται και να επικοινωνεί με έναν μοναδικό τρόπο.
Αντί, όμως, οι χρήστες ανά τον κόσμο να εκμεταλλεύονται το μοναδικό αυτό «εργαλείο» για να πολλαπλασιάζουν τις επαφές τους ανά τον κόσμο, φαίνεται ότι το χρησιμοποιούν για να συγκρούονται και να διαφωνούν… 
Το ερώτημα, λοιπόν, που γεννάται είναι γιατί οι ίδιοι άνθρωποι που στις καθημερινές διαπροσωπικές επαφές τους είναι ευγενικοί, βγάζουν ένα εντελώς διαφορετικό πρόσωπο στα κοινωνικά δίκτυα και τα φόρουμ;

Πώς μπορούμε να ξαναμάθουμε τις τεχνικές συνεργασίας, που επέτρεψαν στο είδος μας να «ανθίσει» και να δημιουργήσει;
  • Η καλοσύνη προς τους άλλους ανθρώπους
Στο εργαστήριο Ανθρώπινης Συνεργασίας στο Πανεπιστήμιο του Γέιλ, οι ερευνητές ζητούν από πολίτες να παίξουν ένα παιχνίδι που τους επιτρέπει να κατανοήσουν πώς και γιατί συνεργάζονται οι άνθρωποι.

Τέσσερις παίκτες, που βρίσκονται σε διαφορετικές τοποθεσίες, λαμβάνουν το ίδιο ποσό χρημάτων για να διαχειριστούν κατά τη διάρκεια του παιχνιδιού. Στη συνέχεια, οι ερευνητές τους ρωτούν πόσα από αυτά τα χρήματα θα βάλουν στον κοινό λογαριασμό, εξηγώντας τους ότι αυτό το «ταμείο» στη συνέχεια θα διπλασιαστεί και θα μοιραστεί ισομερώς στους τέσσερις παίκτες.
Στόχος είναι να ολοκληρώσουν ένα μεγάλο project, όπως θα ήταν στην πραγματική ζωή η κατασκευή ενός νοσοκομείου. 

Παρότι οι παίκτες γνωρίζουν ότι είναι πιο εύκολη η συμμετοχή στο ταμείο αυτό, καθώς κανένας δεν θα είναι σε θέση να ολοκληρώσει το project μόνος του, κάποια στιγμή μπήκε στη μέση το προσωπικό στοιχείο.
Σκεπτόμενοι με οικονομικούς όρους, οι παίκτες αντιλαμβάνονται ότι θα βγάλουν περισσότερα χρήματα εάν είναι μόνοι τους.

«Πρέπει να το σκεφτούμε με την οπτική ματιά ενός μεμονωμένου προσώπου» λέει ο υπεύθυνος του εργαστηρίου Ντέιβιντ Ραντ, και συνεχίσει: «Όταν ο παίκτης βάζει ένα δολάριο στο ταμείο, αμέσως τα δολάρια γίνονται δύο και στη συνέχεια μοιράζονται δια του τέσσερα. Αυτό σημαίνει ότι ο παίκτης παίρνει πίσω 50 σεντς για κάθε δολάριο που επενδύει».
Η ομάδα του Ραντ έχει παίξει αυτό το παιχνίδι με χιλιάδες παίκτες. Το 50% των παικτών πρέπει να απαντήσουν άμεσα –μέσα σε 10 δευτερόλεπτα- ενώ οι υπόλοιποι έχουν όσο χρόνο χρειάζονται για να σκεφτούν όλες τις παραμέτρους. Τα ερευνητικά αποτελέσματα είναι πολύ ενδιαφέροντα…
Όπως φαίνεται, οι παίκτες που αναγκάζονται να πάρουν γρήγορα τις αποφάσεις τους και ακολουθούν το ένστικτό τους είναι συνήθως πιο γενναιόδωροι απ’ όσους έχουν χρόνο να αναλύσουν όλα τα δεδομένα.
«Υπάρχουν αποδείξεις ότι η συνεργασία είναι ένα από τα βασικά στοιχεία της ανθρώπινης εξέλιξης» είπε ο Ραντ.

Οι άνθρωποι είναι πιθανότερο να επωφεληθούν –και να επιβιώσουν- όταν συνεργάζονται με την ομάδα. Και, φυσικά, το να επιτραπεί σε κάποιον να παραμείνει μέρος της ομάδας -ή της κοινωνίας- και να επωφελείται από αυτήν, έχει άμεση σχέση με το εάν τα υπόλοιπα μέλη θεωρούν ότι είναι συνεργάσιμος. Έτσι, το ερώτημα αυτό που πρέπει να απαντηθεί είναι εάν υπάρχει κάποιο στοιχείο στην κουλτούρα των κοινωνικών δικτύων, που κάνει τους ανθρώπους να συμπεριφέρονται με κακό τρόπο.
  • Όταν η οργή γίνεται συνήθεια
Στο εργαστήριο Ψυχολογίας της Μόλι Κρόκετ, οι ειδικοί προσπαθούν να κατανοήσουν πώς τα μέλη της κοινωνίας λαμβάνουν αποφάσεις ηθικής φύσης.

Ένας από τους τομείς που διερευνούν είναι και πώς τα συναισθήματα κοινωνικής φύσης μεταφέρονται στο διαδίκτυο. Πιο συγκεκριμένα, προσπαθούν να καταλάβουν τον τρόπο με τον οποίο «αποτυπώνεται» στο ίντερνετ η ηθική οργή.

Μετά από ανάλυση εγκεφαλικών απεικονίσεων, ερευνητές έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι όταν οι άνθρωποι κάνουν κάτι για να δείξουν την ηθική οργή τους, τότε ενεργοποιείται το μέρος του εγκεφάλου που σχετίζεται με την ανταμοιβή.
Νιώθουν καλά, τους διακατέχει ένα αίσθημα ευφορίας. Αυτό είναι και το συναίσθημα που πιθανώς να τους αναγκάσει να επέμβουν και πάλι, εάν τους δοθεί η ευκαιρία.
Έτσι, εάν δουν κάποιον να συμπεριφέρεται με ένα τρόπο που δεν συνάδει με τα «κοινωνικά αποδεκτά», τότε σπεύδουν να το πουν και να διεκδικήσουν το δίκιο τους.

Ένα απλό παράδειγμα θα ήταν το εξής: Ένας άνθρωπος βρίσκεται σε μια παιδική χαρά με τα παιδιά του και βλέπει έναν ιδιοκτήτη σκύλου να μην μαζεύει της ακαθαρσίες του ζώου του.
Ενοχλημένος, του ζητάει να αναλάβει τις ευθύνες του και να μην βρωμίζει το χώρο όπου παίζουν τα παιδιά.
Ο «υπερασπιστής» του κοινού καλού αισθάνεται στη συνέχεια υπερήφανος για τον εαυτό του και πιθανώς να δεχτεί και θετικά σχόλια απ’ όσους βρίσκονται εκείνη την ώρα στον ίδιο χώρο. 
Συζητάμε, όμως, για κάτι που είναι μέρος της καθημερινότητας των περισσότερων ανθρώπων και σε γενικά πλαίσια δεν είναι εξαιρετικά προσβλητικό. Οι περισσότεροι άνθρωποι είναι χαμηλών τόνων, συνυπάρχοντας ειρηνικά, και σπάνια βρίσκονται αντιμέτωποι με πραγματικά εξοργιστικές συμπεριφορές.
Η ιστορία είναι, όμως, πολύ διαφορετική όταν κάποιος ανοίξει το Twitter ή το Facebook.
«Περιεχόμενο που προκαλεί ηθική οργή είναι πολύ πιθανότερο να μοιραστεί διαδικτυακά» λέει η Κρόκετ, και συνεχίζει: «Αυτό που έχουμε δημιουργήσει online είναι ένα οικοσύστημα που επιλέγει το πιο περίεργο και εξοργιστικό περιεχόμενο. Και αυτό συνδέεται με μια πλατφόρμα όπου είναι πιο εύκολο από ποτέ να εκφράσεις την οργή σου».

Σε αντίθεση με τον φυσικό κόσμο, στο διαδίκτυο δεν κινδυνεύει η σωματική σου ακεραιότητα όταν θα αποκαλύψεις μια ιστορία ή θα απαντήσεις σε ένα σχόλιο που δεν συνάδει με τα προσωπικά σου πιστεύω.
Την ίδια ώρα, στον φυσικό κόσμο, όταν κάποιος αποφασίζει να δράσει, τότε αυτό το γνωρίζουν μόνο όσοι υπάρχουν γύρω του εκείνη την ώρα. Αντίθετα, στα κοινωνικά δίκτυα το μαθαίνουν όλοι οι χρήστες της εκάστοτε πλατφόρμας.

«Η υπόθεσή μας είναι ότι ο τρόπος με τον οποίο έχουν σχεδιαστεί αυτά τα κοινωνικά δίκτυα μπορεί να μετατρέπει την έκφραση της κοινωνικής οργής σε συνήθεια» εξηγεί η Κρόκετ, και συνεχίζει: «Νομίζω ότι αξίζει τον κόπο να κάνουμε μια συζήτηση ως κοινωνία για το εάν πρέπει ή εάν θέλουμε η ηθική μας να ελέγχεται από αλγόριθμους, των οποίων ο βασικός στόχος είναι να φέρνουν χρήματα στους τεχνολογικούς κολοσσούς. Νομίζω ότι όλοι θέλουμε να πιστεύουμε ότι όσα αισθανόμαστε και βρίσκουμε μη αποδεκτά είναι ένα έμφυτο κομμάτι του εαυτού μας και όχι αντίδραση σε οτιδήποτε βάζουν μπροστά μας οι προγραμματιστές».
  • Πώς επηρεάζεται η συμπεριφορά
Ένας άνθρωπος που έχει ασχοληθεί εκτενώς με τον τρόπο που αλληλοεπιδρούν οι άνθρωποι μέσω κοινωνικών δικτύων είναι ο ελληνικής καταγωγής Νικόλας Χρηστάκης, επικεφαλής του εργαστηρίου Ανθρώπινης Φύσης του πανεπιστημίου του Γέιλ.

Η ομάδα του διερευνά τον τρόπο με τον οποίο τα κοινωνικά δίκτυα επηρεάζουν τη συμπεριφορά μας αλλά και πώς ορισμένα διάσημα πρόσωπα μπορούν να αλλάξουν δραματικά την κουλτούρα ενός ολόκληρου «δικτύου» ανθρώπων. Στόχος της έρευνας αυτής είναι να εντοπίζονται τα πρόσωπα που έχουν ιδιαίτερη επιρροή και στη συνέχεια να επιστρατεύονται για προγράμματα δημόσιας υγείας.
Για παράδειγμα, στις Ονδούρες, το μοντέλο αυτό χρησιμοποιείται για να ευαισθητοποιηθεί ο κόσμος σχετικά με τον εμβολιασμό. Διαδικτυακά, πάλι, οι άνθρωποι αυτοί έχουν τη δυνατότητα να μετατρέψουν ένα εχθρικό περιβάλλον, σε ένα όπου βασικές αρχές είναι η συμπόνια και η συνεργασία.
Ο κ. Χρηστάκης διερευνά τα κοινωνικά δίκτυα δημιουργώντας προσωρινές κοινωνίες online. «Βάζουμε, για παράδειγμα, ανθρώπους να παίξουν ένα παιχνίδι δημόσιων αγαθών για να κατανοήσουμε πόσο ευγενικοί είναι» λέει ο ίδιος.

Στη συνέχεια, επεμβαίνει στο δίκτυο. «Τροποποιώντας τις αντιδράσεις τους προς τη μια κατεύθυνση μπορούμε να τους κάνουμε να είναι πολύ καλοί ο ένας με τον άλλο. Ή να πάρουμε τους ίδιους ανθρώπους και αλλάζοντας τις διασυνδέσεις μεταξύ τους να τους μετατρέψουμε κακοήθεις και ανόητους ανθρώπους, που δεν μπορούν να συνεργαστούν» εξηγεί.
  • Τι «πυροδοτεί» το trolling
«Μπορεί να πιστεύετε ότι υπάρχει μια μειοψηφία ψυχοπαθών οnline, τους οποίους ονομάζουμε τρολ, και σε αυτούς οφείλεται όλο αυτό το “κακό”» λέει ο Cristian Danescu-Niculescu-Mizil, από το τμήμα Πληροφοριακών Επιστημών του πανεπιστημίου του Κορνέλ.
«Αυτό που βλέπουμε, όμως, μέσω της έρευνάς μας είναι ότι οι φυσιολογικοί άνθρωποι, όπως εσείς και εγώ, μπορούμε επίσης να εμφανίζουμε αντικοινωνική συμπεριφορά. Για ένα χρονικό διάστημα, μπορεί να μετατραπείτε σε τρολ. Και αυτό είναι εντυπωσιακό» λέει ο ίδιος.
Και τι πυροδοτεί το trolling, δηλαδή την αντικοινωνική συμπεριφορά online;

Κατά τον ειδικό, δύο πράγματα: το περιεχόμενο της συζήτησης –τον τρόπο δηλαδή με τον οποίο εκφράζονται οι άλλοι- και η διάθεση του εκάστοτε χρήστη. 
«Εάν δηλαδή είχατε μια κακή ημέρα, ή είναι Δευτέρα, τότε είναι πολύ πιθανότερο να τρολάρετε. Είστε πιο ευγενικοί το Σάββατο το πρωί» αναφέρει χαρακτηριστικά.

Ο Cristian Danescu-Niculescu-Mizil έχει δημιουργήσει έναν αλγόριθμό που προβλέπει με ακρίβεια 80% πότε κάποιος βρίσκεται κοντά στο να εμφανίσει σημάδια διαδικτυακής βίας.
Παρατήρησε, επίσης, πως όταν οι χρήστες έχουν χρόνο να σκεφτούν πριν αναρτήσουν ένα σχόλιο τότε αυτό βελτιώνει το περιεχόμενο των συνομιλιών, κάτι που είναι ωφέλιμο για το σύνολο της συζήτησης.Το θετικό της υπόθεσης είναι ότι παρότι αρκετοί άνθρωποι έχουν βρεθεί αντιμέτωποι με φρικτές συμπεριφορές online, η πλειοψηφία των αλληλεπιδράσεων είναι θετικές.

Την ίδια ώρα, η δικαιολογημένη ηθική οργή μπορεί να καταπολεμήσει αποτελεσματικά γεμάτα μίσος σχόλια στο Twitter, το Facebook ή άλλα κοινωνικά δίκτυα. Πρόσφατη βρετανική έρευνα έδειξε ότι τα αντισημιτικά σχόλια δεν αναπαράγονται τόσο γρήγορα ή τόσο πολύ όσο τα σχόλια των χρηστών που κατακρίνουν τις συμπεριφορές αυτών.
Όπως εξηγεί ο Cristian Danescu-Niculescu-Mizil, η διαπροσωπική κοινωνική συμπεριφορά διαμορφώνεται εδώ και χιλιάδες χρόνια. Τα κοινωνικά δίκτυα, όμως, υπάρχουν μόνο 20 χρόνια.
Και όσο η διαδικτυακή συμπεριφορά μας εξελίσσεται, πιθανώς να κάνουν την εμφάνισή τους και ορισμένα «σημάδια» -τα ψηφιακά ισοδύναμα των σημαδιών που φαίνονται στο πρόσωπο ενός ανθρώπου κατά τη διάρκεια μιας τετ-α-τετ επαφής - που θα βοηθήσουν στην εξομάλυνση των διαδικτυακών συζητήσεων. 
«Είμαι αισιόδοξος…» λέει ο ειδικός, και ολοκληρώνει λέγοντας: «Είναι απλώς ένα διαφορετικό “παιχνίδι” και πρέπει να εξελιχθούμε…».
~~~~~~~~~~~~~
Με πληροφορίες από:
By Gaia Vince, Mosaic
πηγή πληροφόρησης:cnn.gr

Παρασκευή, 13 Απριλίου 2018

Το κράνος που φέρνει επανάσταση στον τρόπο απεικόνισης του ανθρώπινου εγκεφάλου

Μια νέα γενιά ανιχνευτή εγκεφάλου,σύστημα σάρωσης ,που μπορεί να φορεθεί ως κράνος και που επιτρέπει στους ασθενείς να μετακινούνται φυσικά μέσα στο χώρο τους κατά τη διάρκεια της σάρωσης, δημιουργήθηκε από ερευνητές του UCL και του Πανεπιστημίου του Nottingham.

Η συσκευή (σκάνερ-κράνος ) αναπτύχθηκε από ερευνητές στο Sir Peter Mansfield Imaging Centre, University of Nottingham και στο Wellcome Centre for Human Neuroimaging, UCL.

Στο δημοσίευμα του περιοδικού Nature, οι ερευνητές αποδεικνύουν ότι μπορούν,με το σαρωτή-κράνος ,να μετρήσουν τη δραστηριότητα του εγκεφάλου, ενώ οι άνθρωποι κάνουν φυσικές κινήσεις, όπως το να κουνιούνται,να τεντώνονται,να πίνουν τσάι ακόμη ακόμα και να παίζουν πινγκ πονγκ.

Όχι μόνο μπορεί να φορεθεί αυτό το νέο, ελαφρύ μαγνητοεγκεφαλογραφικό (MEG) σύστημα,σαρωτής-κράνος , αλλά είναι και πιο ευαίσθητο από τα υπάρχοντα συστήματα.

«Έχει τη δυνατότητα,το νέο μηχάνημα,να φέρει επανάσταση στον τομέα σάρωσης και απεικόνισης του εγκεφάλου και να βοηθήσει αποτελεσματικότερα τα επιστημονικά και κλινικά θέματα που μπορεί να αντιμετωπιστούν με την σάρωση του ανθρώπινου εγκεφάλου», δήλωσε ο καθηγητής Gareth Barnes, ο οποίος ηγείται του έργου στο UCL Wellcome Center for Human Neuroimaging.

«Είναι σημαντικό το ότι θα μπορέσουμε τώρα να μελετήσουμε τη λειτουργία του εγκεφάλου πολλών ανθρώπων που μέχρι τώρα ήταν εξαιρετικά δύσκολο να κάνουμε σάρωση και απεικόνιση,όπως στα μικρά παιδιά και σε ασθενείς με κινητικές διαταραχές. Αυτό θα μας βοηθήσει να κατανοήσουμε καλύτερα την υγιή ανάπτυξη του εγκεφάλου στα παιδιά, καθώς και τη διαχείριση των νευρολογικών και ψυχικών διαταραχών «, ανέφερε ο καθηγητής.

Τα κύτταρα του εγκεφάλου λειτουργούν και επικοινωνούν με την παραγωγή ηλεκτρικών ρευμάτων. Αυτά τα ρεύματα παράγουν μικροσκοπικά μαγνητικά πεδία,τα οποία είναι δυνατό να ανιχνευθούν και να μετρηθούν έξω από το κεφάλι. Οι ερευνητές χρησιμοποιούν το MEG για να χαρτογραφήσουν τη λειτουργία του εγκεφάλου με τη μέτρηση αυτών των μαγνητικών πεδίων. Αυτό επιτρέπει να έχουν οι ερευνητές μια λεπτομερέστατη εικόνα των μαγνητικών πεδίων,και να ερευνήσουν ακριβώς  ποια μέρη του εγκεφάλου εμπλέκονται όταν εκτελούμε διάφορες ενέργειες όπως ομιλία, κίνηση κ.α.

Οι σημερινοί σαρωτές MEG είναι μεγάλοι και ζυγίζουν περίπου μισό τόνο. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι οι αισθητήρες που χρησιμοποιούνται για τη μέτρηση του μαγνητικού πεδίου του εγκεφάλου πρέπει να διατηρούνται σε πολύ κρύο (-269 ° C) που απαιτεί ογκώδη τεχνολογία ψύξης.

Με αυτούς τους σαρωτές, ο ασθενής πρέπει να παραμείνει τελείως ακίνητος κατά τη διάρκεια της σάρωσης, γιατί ακόμη και η παραμικρή  κίνηση μπορεί να καταστήσει τις εικόνες ακατάλληλες. Αυτό σημαίνει ότι είναι συχνά δύσκολο στους ανθρώπους που δυσκολεύονται να παραμείνουν ακίνητοι, όπως μικρά παιδιά ή ασθενείς με κινητικές διαταραχές όπως η νόσος του Parkinson. Παρουσιάζονται επίσης προβλήματα όταν κάποιος μπορεί να χρειαστεί να παραμείνει ακίνητος για μεγάλο χρονικό διάστημα προκειμένου να συλληφθεί  ένα σπάνιο γεγονός στον εγκέφαλο, όπως μια επιληπτική κρίση.

Αυτά τα προβλήματα έχουν επιλυθεί με το νέο σαρωτή του εγκεφάλου, καθώς οι ερευνητές εκμεταλλευόμενοι τους νέους «κβαντικούς» αισθητήρες τους τοποθέτησαν σε ένα 3D τυπωμένο πρωτότυπο κράνος. Το κράνος αυτό,ο νέος σαρωτής εγκεφάλου,είναι πάρα πολύ ελαφρύ,λειτουργεί  σε θερμοκρασία δωματίου και μπορεί να τοποθετηθεί απευθείας πάνω στο κεφάλι,όπως ένα απλό κράνος.Επίσης η  τοποθέτηση των αισθητήρων πολύ πιο κοντά στον εγκέφαλο αυξάνει το ποσό του σήματος που μπορούν να πάρουν.

Τα κράνη-σαρωτές έχουν άλλο ένα πλεονέκτημα,μπορούν να προσαρμοστούν σε οποιονδήποτε  χρειάζεται μαγνητοεγκεφαλογράφημα.

Μετά την επιτυχία του πρωτότυπου αυτού συστήματος, οι ερευνητές εργάζονται τώρα για νέα στυλ κράνους, τα οποία θα έχουν την εμφάνιση ποδηλάτου,τα οποία θα είναι κατάλληλα για βρέφη, παιδιά αλλά και για ενήλικες.

Ο Δρ Matt Brookes, ο οποίος ηγείται του έργου MEG στο Κέντρο απεικόνισης του Sir Peter Mansfield, του Πανεπιστήμιο του Nottingham, όπου και κατασκευάστηκε το πρώτο σκάνερ-κράνος εγκεφάλου,δήλωσε: «Αυτή η νέα τεχνολογία δημιουργεί νέες συναρπαστικές ευκαιρίες για μια νέα γενιά λειτουργικής απεικόνισης του εγκεφάλου. Η δυνατότητα ανίχνευσης σε άτομα ενώ κινούνται προσφέρει νέες δυνατότητες, για παράδειγμα για τη μέτρηση της λειτουργίας του εγκεφάλου κατά τη διάρκεια καθηκόντων πραγματικού κόσμου ή γνήσιες κοινωνικές αλληλεπιδράσεις. Αυτό έχει σημαντικές δυνατότητες να επηρεάσει την κατανόησή μας όχι μόνο της υγιούς λειτουργίας του εγκεφάλου αλλά και μιας σειράς νευρολογικών, νευροεκφυλιστικών και συνθηκών ψυχικής υγείας».

Ο Andrew Welchman, επικεφαλής της Νευροεπιστήμης και της Ψυχικής Υγείας του Wellcome, δήλωσε: «Το MEG είναι ένα πραγματικά πολύτιμο εργαλείο στη νευροεπιστήμη, αλλά οι σημερινοί σαρωτές εξακολουθούν να μην χρησιμοποιούνται ευρέως καθώς είναι ακριβοί, δυσκίνητοι. Ο νέος αυτός σαρωτής είναι συναρπαστικός όχι μόνο επειδή ξεπερνά αυτά τα θέματα και θα συμβάλει στη βελτίωση της κατανόησης του πώς λειτουργεί ο εγκέφαλος αλλά και επειδή έχει τεράστιες δυνατότητες για κλινική χρήση ».

πηγή του άρθρου:www.galatsinews.gr

Δημήτρης Νανόπουλος: Το 2030 θα υπάρχουν «φεγγαρόπαιδα»

Την Κυριακή 10 Δεκεμβρίου 2013, ο Πίτερ Χιγκς παρέλαβε μαζί με τον Φρανσουά Ενγκλέρ το Νομπέλ Φυσικής. Στην ομιλία του περιέγραψε τη θεωρία του (τον μηχανισμό μέσω του οποίου η ύλη αποκτά τη μάζα της) και φυσικά μίλησε για το πασίγνωστο σε όλο τον κόσμο μποζόνιό του, κλείνοντας με την εξής φράση: «...το 1976 οι Ελις, Γκάιλαρντ και Νανόπουλος παρότρυναν τους πειραματικούς φυσικούς του CERN να αναζητήσουν το μποζόνιο Higgs όπως το προέβλεπε η θεωρία. Ηταν η αρχή μιας μεγάλης πειραματικής έρευνας, η οποία κορυφώθηκε με την ανακοίνωση του CERN τον Ιούλιο του 2012».

Ο Νανόπουλος στον οποίο αναφέρθηκε ο περίφημος Χιγκς είναι, φυσικά, ο Δημήτρης Νανόπουλος – ο σημαντικότερος εν ζωή θεωρητικός φυσικός. Ενα φτωχό παιδί που μετρούσε τ’ άστρα στο Χαρβάτι Αττικής (την Παλλήνη του 1950), όπου πέρασε τα παιδικά του χρόνια, για να φτάσει δύο δεκαετίες αργότερα να μιλάει για τ’ άστρα στο Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ.

Ενας μεγαλοφυής άνθρωπος, πάντα χαμογελαστός και αισιόδοξος, που μπορεί τη μία στιγμή να περιγράφει τη θεωρία των υπερχορδών και τα πολλαπλά σύμπαντα και την άλλη να παροτρύνει νέους επιστήμονες να τολμούν να χτυπήσουν την πόρτα μεγάλων ξένων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων. Τη μία στιγμή να αποδεικνύει μαθηματικά την τυχαιότητα της ζωής και την άλλη να συγκινείται με μια κλασική μελωδία ή να απαγγέλλει ένα ποίημα που υμνεί τον έρωτα. Και κάθε ώρα και στιγμή να θυμίζει σ’ όλους όσοι είναι ευλογημένοι με το δώρο της ζωής ότι πρέπει να ρουφούν το κάθε λεπτό που περνάει σαν να μην υπάρχει αύριο.

Διδακτική ιστορία

Γι’ αυτό και το τελευταίο βιβλίο του «Στον τρίτο βράχο από τον Ηλιο» (που έγραψε σε συνεργασία με τον Μάκη Προβατά και έχει πουλήσει ήδη 20.000 αντίτυπα από τις εκδόσεις Πατάκη) θα πρέπει να διαβαστεί από κάθε Ελληνόπουλο που ψάχνει να βρει τον δρόμο του στις δύσκολες αυτές μέρες που περνάει η χώρα. Οχι μόνο γιατί εξιστορεί την πορεία ενός νέου που με την προσωπική του σκληρή προσπάθεια πετυχαίνει αυτό που αγαπάει. Αλλά κυρίως γιατί μέσα από τις εξιστορήσεις μπορεί κανείς να διακρίνει την καθαρότητα του μυαλού ενός μεγάλου επιστήμονα που ασχολείται με το σύμπαν αλλά πατάει γερά τα πόδια του στο έδαφος. Και νοιάζεται για την πρόοδο και την προκοπή της Ελλάδας.

– Πηγαινοέρχεστε χρόνια μεταξύ Ελλάδας και Αμερικής, τι είναι αυτό που σας κάνει μεγαλύτερη εντύπωση από το πηγαινέλα μεταξύ δύο τελείως διαφορετικών κρατών;

– Αυτό που με τρομάζει είναι η απόσταση που χωρίζει τις δύο χώρες. Μια απόσταση που συνεχώς μεγαλώνει. Στη δεκαετία του ’50 αυτοί έκαναν δέκα βήματα και εμείς μισό. Τώρα αυτοί τρέχουν με την ταχύτητα του φωτός και εμείς πάμε με τον αραμπά. Και αν δεν βιαστούμε να καλύψουμε την απόσταση, κι αν δεν κάνουμε το παν για να ανεβούμε στο τρένο της προόδου με όλες μας τις δυνάμεις, κινδυνεύουμε να βρεθούμε ουραγοί. Σαν τους κατοίκους σε κάτι νησιά της Αυστραλίας, πολύ κοντά στην ηπειρωτική χώρα, όπου ζουν άνθρωποι όπως ζούσαν πριν από αρκετούς αιώνες, ενώ μερικά χιλιόμετρα πιο δίπλα απογειώνονται πύραυλοι.

– Εχουμε τόσο μεγάλες διαφορές με τις ΗΠΑ;

– Ασφαλώς. Στην Ελλάδα γίνονται μεγάλο θέμα οι απεργίες και το άσυλο στα πανεπιστήμια, όταν πλέον είναι σαφές διεθνώς ότι στον κόσμο της εργασίας και της παιδείας έχουν έρθει τα πάνω κάτω. Και με αυτές τις αλλαγές καταρρίπτονται πλέον οι κομισάριοι και οι εργατοπατέρες, γιατί ο κόσμος είτε το θέλει είτε όχι, για να βγάλει το ψωμί του θα πρέπει να έχει γνώσεις. Οι νέοι που ξεκινούν σήμερα πρέπει να καταλάβουν ότι θα πρέπει να έχουν μεγάλη ειδίκευση και απόλυτη σχέση με τα επαγγέλματα του μέλλοντος –κομπιούτερ, βιολογία, τεχνητή νοημοσύνη, ρομπότικς– εάν θέλουν να προχωρήσουν. Είναι σαν να προσλάβεις μια γραμματέα 25 χρονών και να φέρει μαζί της γραφομηχανή και να μην ξέρει αγγλικά. Δεν έχει κανένα μέλλον.

Οι αλλαγές γύρω μας θυμίζουν την ταινία του Τσάρλι Τσάπλιν «Μοντέρνοι καιροί» – με την είσοδο των μηχανών τη δεκαετία του ’30 στην αγορά εργασίας. Κάποτε τα σπίτια χτίζονταν με το χέρι, με εργάτες που κουβαλούσαν τον τενεκέ με τη λάσπη κι ανέβαιναν με τα πόδια τη σκαλωσιά. Περάσαμε γρήγορα στις μπετονιέρες και πλέον χτίζουμε σε λίγους μήνες ολόκληρο ουρανοξύστη. Σε λίγο δεν θα χρειαζόμαστε καν αυτά – θα τα αναλάβουν όλα τα ρομπότ ή οι τρισδιάστατοι εκτυπωτές.

– Πόσο γρήγορα θα πάμε εκεί;

– Αφάνταστα γρήγορα. Σε μία πενταετία οι μεγάλες πόλεις θα έχουν ηλεκτρικά αυτοκίνητα χωρίς οδηγούς. Ηδη η Amazon εγκαινίασε το πρώτο της κατάστημα χωρίς υπαλλήλους, ενώ προχωράμε με άλματα στο Διάστημα. Το 2024 θα κάνουμε επανδρωμένη αποστολή στον Αρη και το 2027, όπως λέει ο Ελον Μασκ της Tesla, θα ’χουμε 1.000 ανθρώπους στο φεγγάρι και στη συνέχεια θα εποικίσουμε και τον Αρη. Δηλαδή 200 χρόνια από τη ναυμαχία του Ναυαρίνου με την οποία απελευθερωθήκαμε από τους Τούρκους, θα υπάρχει η πρώτη αποικία στο φεγγάρι.
Μέχρι το 2030 θα ’χουμε τα λεγόμενα «φεγγαρόπαιδα». Θα κοιτάς την ταυτότητά τους και θα λέει ότι έχουν γεννηθεί στη Σελήνη. Και δεν μιλάω για 100 χρόνια μπροστά, μιλάω για αύριο. Το επόμενο αυτό βήμα θα γίνει πολύ γρήγορα, γιατί δεν θα γίνει από κράτη. Θα γίνει από ιδιωτικές εταιρείες που ξοδεύουν δισεκατομμύρια δολάρια και περιμένουν γρήγορα κέρδη.


«Εδώ θα έπρεπε να υπάρχει waiting list φοιτητών για να ’ρθουν και να διδαχθούν, π.χ. αρχαιολογία. Θα μπορούσαμε να ’μαστε το πνευματικό Μονακό του κόσμου», λέει ο Δημήτρης Νανόπουλος.

Επιστημονικά άλματα

– Τι ήταν αυτό που έσπρωξε την ανθρωπότητα μπροστά;

– Οι θετικές επιστήμες. Η Φυσική και το ξαδελφάκι της η Τεχνολογία. Οι βασικοί νόμοι της Φυσικής είναι παντού ίδιοι. Μελετώντας το φως της κοσμικής ακτινοβολίας που έρχεται από 13,8 δισ. χρόνια μακριά ξέρουμε ότι λειτουργούν οι νόμοι του Μάξγουελ. Αντίθετα οι νόμοι, π.χ., της Βιολογίας μπορεί να είναι διαφορετικοί σε άλλους πλανήτες. Μπορεί εκεί να μην είναι ο άνθρακας το βασικό συστατικό της ζωής, αλλά το πυρίτιο. Να μην είναι το DNA το κληρονομικό μόριο. Οι «άνθρωποι» να ζουν με το θειάφι. Αρα, αντίθετα από τη Φυσική, η Βιολογία είναι τοπική επιστήμη. Και πρόσεξε: αν αφαιρέσεις την επιστήμη, ο κόσμος θα ζούσε σήμερα όπως την εποχή του Πλάτωνα. Καμία γενιά στην Ιστορία δεν έχει ζήσει τα άλματα που είδαμε εμείς στην επιστήμη. Από το αβάκιο φτάσαμε μέσα σε 50-60 χρόνια στην τεχνητή νοημοσύνη.

Στην Ελλάδα οι κλασικές σπουδές είναι το CERN του κόσμου

– Αν σας καλούσαν να αναλάβετε το υπουργείο Παιδείας, τι θα κάνατε για το ελληνικό πανεπιστήμιο;

– Κατ’ αρχάς με έναν νόμο και ένα άρθρο, που λένε, θα γύριζα στον νόμο Διαμαντοπούλου, ως μια πρώτη αρχή. Δεν μπορούμε να μην έχουμε ιδιωτικά πανεπιστήμια – θα προτιμούσα μάλιστα να έρχονταν στην Ελλάδα παραρτήματα αμερικανικών ή δυτικοευρωπαϊκών γνωστών εκπαιδευτικών ιδρυμάτων για να είναι πέραν πάσης υποψίας.

– Να είναι κερδοσκοπικά ιδρύματα;

– Ας ξεκινήσουν ως μη κερδοσκοπικά, νομίζω ότι το Χάρβαρντ και τα άλλα μεγάλα ξένα πανεπιστήμια έχουν αρκετά λεφτά. Ομως στην Ελλάδα οι κλασικές σπουδές είναι το CERN του κόσμου. Ο μεγάλος επιταχυντής νετρονίων όσον αφορά τις κλασικές σπουδές είναι κάτω από την ελληνική γη, και αυτό θα ’πρεπε να το είχαμε εκμεταλλευτεί χρόνια τώρα. Σε κάθε δρόμο της Αθήνας θα έπρεπε να υπάρχει ένα παράρτημα μεγάλων πανεπιστημίων απ’ όλο τον κόσμο. Οχι μόνο από την Αμερική και τη Δυτική Ευρώπη. Και οι Κινέζοι έχουν μεγάλο ενδιαφέρον για τις κλασικές σπουδές και την αρχαία Ελλάδα, και οι Ινδοί.

Εδώ θα έπρεπε να υπάρχει waiting list φοιτητών για να έρθουν και να διδαχθούν, π.χ. αρχαιολογία. Θα μπορούσαμε να ’μαστε το πνευματικό Μονακό του κόσμου. Κι ας αφήσουμε τις μεγάλες παραγωγές, να φτιάχνουμε αυτοκίνητα και τέτοια. Βέβαια, πρέπει να εκμεταλλευθούμε σωστά τον ορυκτό μας πλούτο και τις πλουτοπαραγωγικές μας πηγές.Αλλά εγώ θα σου μιλήσω γι’ αυτά που ξέρω. Είναι δυνατόν να μην επιτρέπεται η διδασκαλία κλασικών σπουδών στα αγγλικά – να το κάνουν τα πανεπιστήμια σχεδόν κρυφά; Ημαρτον, Θεέ μου. Πού ζούμε; Κι αυτό θα έβγαζε τεράστια κεφάλαια για να μπορούσε να κάνει άλλα πράγματα η χώρα.Γιατί να μην πηγαίνουν στα ελληνικά πανεπιστήμια χιλιάδες Ελληνες φοιτητές που φεύγουν στο εξωτερικό και να μην προσελκύουμε και δεκάδες χιλιάδες φοιτητές που θα ήθελαν να ’ρθουν στην Ελλάδα να σπουδάσουν αυτό που μόνο η Ελλάδα μπορεί να τους προσφέρει σε τέτοιο επίπεδο;

Αλλά για να γίνει αυτό θα πρέπει κάποιοι καθηγητές των ελληνικών πανεπιστημίων που έχουν φέουδα και δεν θέλουν κανέναν να τους τα αγγίξει να προσγειωθούν στη νέα πραγματικότητα. Εδώ δεν δέχονται την αξιολόγηση. Αν είναι δυνατόν. Μιλάμε σοβαρά;

Κάθε χρόνο, τα 50 χρόνια που είμαι στο εξωτερικό, στα πανεπιστήμια, στο CERN κλπ., έχουμε αξιολόγηση. Γράφω εκθέσεις, αναλυτικά τι έχω παραγάγει, τι ομιλίες έδωσα, πώς πήγαν τα εργαστήρια και τα πειράματα. Κάθε χρόνο. Μέχρι 31 Ιανουαρίου θα πρέπει να γράψω τι έγινε τον προηγούμενο χρόνο. Και να το υποβάλω στο πανεπιστήμιο ή στα αντίστοιχα ερευνητικά κέντρα με τα οποία συνεργάζομαι. Δεν νοείται αλλιώς να προχωρήσουμε μπροστά.

Η συνάντηση

Συναντηθήκαμε μεσημέρι στο «17», στο Κολωνάκι. Ο Φώτης, ιδιοκτήτης του πιο γνωστού πολιτικο-δημοσιογραφικού εστιατορίου της Αθήνας, έσπευσε να τον προϋπαντήσει με ένα «Τι ωραία που περάσαμε...», οπότε κατάλαβα ότι οι δυο τους είχαν προϊστορία. Κατά τη διάρκεια του γεύματος ήρθαν πολλοί (κυρίως πολιτικοί) στο τραπέζι μας να χαιρετήσουν με ενθουσιασμό τον κ. Νανόπουλο – κάτι που έδειχνε να τον ευχαριστεί.

«Γι’ αυτό, όπου και να πάω, ξαναγυρίζω στην Ελλάδα», μου πέταξε με φανερή νοσταλγία. «Ξέρουμε να ζούμε, να γράφουμε ποιήματα και να τραγουδάμε από χαρά κι από λύπη. “Βρέχει φωτιά στη στράτα μου”, τι τραγούδι είναι αυτό. Το λέω κι ανατριχιάζω. Λίγο περισσότερο μυαλό να είχαμε, λίγο πιο σοβαροί να ήμαστε κι αγαπημένοι, θα κάναμε θαύματα. Και θα ζούσαμε πλουσιοπάροχα στην ευλογημένη αυτή χώρα». Ψέματα;

Φάγαμε σούπα τραχανά με φέτα και δύο πιάτα σπανακόρυζο που τα συνοδεύσαμε με δροσερή Μαλαγουζιά. Δεν πήραμε γλυκό, αλλά δύο εσπρέσο μαζί με τα σοκολατάκια-υπογλώσσια του μαγαζιού. Λογαριασμός 59 ευρώ.

Oι σταθμοί του

1948
Γεννιέται στην Αθήνα και περνάει τα παιδικά του χρόνια στο Χαρβάτι.
1964
Στο 3ο Γυμνάσιο Αμπελοκήπων γνωρίζει τον καθηγητή Φυσικής Βαγγέλη Τσιγκούνη, ο οποίος εντοπίζει το ταλέντο του.
1966
Ως φοιτητής διαβάζει το βιβλίο του Φάινμαν «Lectures in Physics» και αποφασίζει να ασχοληθεί με τη θεωρητική φυσική.
1971
Φεύγει για διδακτορικό στην Αγγλία (University of Sussex). Αργότερα τον ακολουθεί και η σύζυγός του Μυρτώ.
1973
Γίνεται δεκτός για να συνεχίσει το ερευνητικό του έργο στο CERN.
1975
Αποφασίζει ότι θα πρέπει να αναζητήσουν στον επιταχυντή το «ξεχασμένο» από τους φυσικούς μποζόνιο Higgs
1977
Ξεκινάει να εργάζεται ως μεταδιδακτορικός ερευνητής στο Harvard.
1995
Tα πρώτα ίχνη του υποατομικού σωματιδίου top quark με μάζα 173 GeV ανοίγουν τον  δρόμο για την εύρεση του μποζονίου Higgs.
2011
Η δικαίωση. To CERN εντοπίζει πειραματικά το μποζόνιο Higgs, αποδεικνύοντας τη θεωρία της ομάδας Νανόπουλου.
πηγή άρθρου:www.kathimerini.gr

Astronio: «Ο πόλεμος με την άγνοια θα είναι ο μόνος πόλεμος που θα γνωρίζει η ανθρωπότητα…»


Συνέντευξη τον Μάκη Γεφυρόπουλο
Αναρωτηθήκατε ποτέ πόσο δύσκολη ή όχι είναι η πρόσβαση στα νέα δεδομένα και τις καινούριες συνήθειες που φέρνει μαζί της η επιστημονική πρόοδος;

Δεν αναφέρομαι φυσικά στα εύπεπτα gadgets, όπως είναι αυτά που βλέπουμε να στοιβάζονται σωρηδόν στα ράφια των καταστημάτων τεχνολογικής «αιχμής», μόνο και μόνο για να αντικατασταθούν λίγο αργότερα από τα πιο «προηγμένα» μοντέλα τους, αλλά στις επαναστατικές ανακαλύψεις που συμβαίνουν την ίδια ώρα που εμείς «χαζεύουμε» τα «καλούδια», προσπαθώντας να τονώσουμε χωρίς επιτυχία, τη διάτρητη αυτοπεποίθηση μας.

Η πρωτοπορία στο πεδίο ερμηνείας του φυσικού κόσμου που μας περιβάλει είναι συγκλονιστική και όμως με λίγες εξαιρέσεις παραμένει αθέατη για την πλειονότητα των κοινών «θνητών». Εκτός από τη δυσλειτουργικότητα των mainstream ΜΜΕ και τη στοχευμένη τακτική τους στην ανάδειξη και προβολή μονάχα της «θολής μαυρίλας» της πραγματικότητας μας, η ευθύνη βαραίνει εξίσου και την επιστημονική κοινότητα.

Με λίγες φωτεινές εξαιρέσεις, η λειτουργία ενός απρόσιτου «Ιερατείου» που κρύβεται ενδελεχώς στις παρυφές της «επιστημονικής» του αυτοαπομόνωσης, μόνο προβλήματα μπορεί να προκαλέσει.

Η κοινωνία που δεν έχει επαφή με την εξέλιξη είναι καταδικασμένη σε μαρασμό και ο επιστήμονας που αποφεύγει την επιβεβλημένη αλληλεπίδρασή του με το λαό είναι επικίνδυνος να πέσει θύμα της ματαιοδοξίας του και επομένως να αποτελέσει εύπλαστο «ζυμαράκι» στα επιδέξια χέρια των ισχυρών επιτήδειων.

Ο Παύλος Καστανάς, γνωστός και ως «ASTRONIO» στο YouTube, είναι φυσικός και με τη βοήθεια του διαδικτύου επιχειρεί να διαφωτίσει τα ανήλιαγα μονοπάτια της Γνώσης. Με προσήνεια και σαφήνεια αναλύει δυσνόητα προβλήματα αστρονομίας και φυσικής, συμβάλλοντας έτσι στην επιστημονική κατάρτιση του κοινού.

Ο Astronio αποδεικνύει ότι το μεράκι μπορεί να συνδυαστεί άριστα με τις τεχνολογικές δυνατότητες που προσφέρει αφειδώς η εποχή μας. Η φρέσκια ματιά επιστημόνων όπως ο Παύλος αποτελεί τον οδηγό του μέλλοντος.

Γιατί το δικαίωμα στην Επιστήμη είναι αναφαίρετο και η γνώση Κτήμα όλων μας…



Astronio, μαθήματα αστρονομίας και όχι μόνο στο YouTube. Με τρόπο απλό και κατανοητό γίνεται μία πάρα πολύ καλή προσπάθεια διάδοσης της επιστήμης των αστεριών, με τη βοήθεια και τη δύναμη του διαδικτύου. Πώς προέκυψε το όλο εγχείρημα;

Πάντα ήθελα να βρω έναν τρόπο να μοιραστώ την αγάπη μου για την αστρονομία με ένα πιο ευρύ κοινό. Χάρη στο YouTube αυτό μπόρεσε να γίνει πραγματικότητα και προς μεγάλη μου έκπληξη βρήκε ανταπόκριση. Φάνηκε ότι υπήρχε μια μεγάλη ανάγκη να γνωρίσει ο κόσμος την ομορφιά της επιστήμης και στη δική μας γλώσσα. Εξάλλου αυτή η τάση φάνηκε κι από την επιτυχία των φίλων και συνοδοιπόρων μου σε αυτήν την προσπάθεια «The Mad Sc1ent1st» και «Καθημερινή Φυσική».

Πώς αποφάσισες να γίνεις επιστήμονας και δη να ασχοληθείς με την αστρονομία; Ποια ήταν τα ερεθίσματά σου;

Από πολύ μικρός ενθουσιαζόμουν με την λογική εξήγηση του κόσμου. Μέχρι τα δέκα μου ήθελα να γίνω ζωολόγος. Με εντυπωσίαζε η ποικιλομορφία των ζώων στη φύση και με ενθουσίαζε κάθε πληροφορία που μάθαινα για αυτά. Μέχρι που κάποια Χριστούγεννα όταν ήμουν 10-11 χρονών μαζί με τα υπόλοιπα δώρα κάτω από το Χριστουγεννιάτικο δέντρο ο πατέρας μου είχε βάλει ένα βιβλίο που λεγόταν «Το Διάστημα».

Αυτή ήταν μια αποφασιστική στιγμή στη ζωή μου γιατί για πρώτη φορά ήρθα σε επαφή με τον «πραγματικό» κόσμο. Συνειδητοποίησα ότι όλοι μας ζούμε σε έναν μικρόκοσμο και έχουμε την εγωκεντρική ψευδαίσθηση ότι αυτός ο μικρόκοσμος είναι ό,τι πιο σημαντικό μες το σύμπαν. Με μάγεψαν τα μεγέθη του σύμπαντος, οι γιγάντιοι πλανήτες, οι εκρήξεις supernova, οι γαλαξίες.

Ύστερα απέκτησα ένα παιδικό τηλεσκόπιο και άρχισα τις πρώτες μου αστροπαρατηρήσεις που τις θυμάμαι πάντα με πολλή συγκίνηση. Οι προβολές της σειράς Cosmos με τον Carl Sagan στην τηλεόραση υπήρξαν επίσης καθοριστικές για να εδραιωθεί η αγάπη μου για το διάστημα.

Ποια θα ήταν η συμβουλή σου σε ένα παιδί που ονειρεύεται να γίνει αστροφυσικός; Υπάρχουν δυσκολίες;

Η αστροφυσική είναι μια αρκετά δύσκολη επιστήμη που απαιτεί να είσαι εξίσου καλός στη φυσική όσο και στα μαθηματικά. Συνήθως χρειάζεται να τελειώσεις πρώτα το Φυσικό ή κάποια παρεμφερή σχολή θετικών επιστημών και ύστερα να ξεκινήσεις μεταπτυχιακές σπουδές.

Πρέπει να επισημάνω ότι στην Ελλάδα οι περισσότεροι Φυσικοί ανεξαρτήτως εξειδίκευσης ασχολούνται με την εκπαίδευση. Ακόμα και συνάδελφοι με πολύ εντυπωσιακές σπουδές, διδακτορικά και postdoc τελικά επιστρέφουν στην Ελλάδα και γίνονται εκπαιδευτικοί.

Από την άλλη μεριά εάν κάποιος έχει σκοπό να ασχοληθεί με την έρευνα πρέπει να είναι προετοιμασμένος να ταξιδεύει πολύ. Αυτό είναι το μόνιμο παράπονο που ακούω από φίλους μου ερευνητές, οι οποίοι κάποια στιγμή αισθάνονται μια κόπωση και επιθυμούν να γυρίσουν στον τόπο τους και να χτίσουν τη ζωή τους σε πιο σταθερή βάση. Είναι πολύ δύσκολο να πρέπει να αλλάζεις διαρκώς περιβάλλον, φίλους και τοποθεσία. Αυτή θα έλεγα ότι είναι η μεγαλύτερη δυσκολία σε ότι αφορά τους ερευνητές αστροφυσικούς.

Γιατί δεν έχουμε έρθει μέχρι σήμερα σε επαφή με εξωγήινους; Θεωρείς ότι είμαστε έτοιμοι για μια συνάντηση;

Το ερώτημα αυτό είναι ένα δυσεπίλυτο μυστήριο το οποίο ονομάζεται το «παράδοξο του Fermi». Θα έπρεπε να μπορούμε να εντοπίσουμε φαινόμενα που σχετίζονται με ζωή και νοημοσύνη στον γαλαξία μας αλλά μέχρι στιγμής δεν έχουμε καμιά ένδειξη για την ύπαρξή της.

Οι πιθανότητες από την άλλη μεριά λένε ότι η ζωή ως φαινόμενο πρέπει να έχει εμφανιστεί αμέτρητες φορές μες το σύμπαν. Και είχε αρκετό χρόνο ώστε να εξελιχθεί και να ταξιδέψει σε διαφορετικές περιοχές του Γαλαξία μας.

Επομένως βρισκόμαστε μπροστά σε ένα μεγάλο μυστήριο. Είτε είναι πολύ ελλιπής η τεχνολογία μας, είτε η ανάπτυξη τεχνολογικών πολιτισμών είναι ένα εξαιρετικά σπάνιο φαινόμενο στο σύμπαν. Πάντως μες τα επόμενα χρόνια, χάρη σε κάποια νέα διαστημικά τηλεσκόπια θα μπορούμε να βρούμε ενδείξεις για την ύπαρξη ζωής σε ατμόσφαιρες εξωπλανητών.

Τώρα για συνάντηση, θα έλεγα ότι σίγουρα δεν είμαστε έτοιμοι. Η ανθρωπότητα είναι ακόμα κατακερματισμένη και σε καμιά περίπτωση δεν μπορούμε να μιλήσουμε ακόμα για έναν ενιαίο ανθρώπινο πολιτισμό με κοινές αξίες. Θα είναι δύσκολο ακόμα και να επιλέξουμε εκπροσώπους να μιλήσουν για την ανθρωπότητα. Προφανώς κάτι τέτοιο θα έπρεπε να γίνει μέσα από τον ΟΗΕ αλλά έχουμε ακόμα πολύ δρόμο μπροστά μας.

Τι οφείλει ο καθένας μας να γνωρίζει για το Σύμπαν και τον Κόσμο στον οποίο ζει;

Θα ξεκινούσα από μια βασική εικόνα της δομής του σύμπαντος, δηλαδή τι είναι οι πλανήτες, τι είναι τα ηλιακά συστήματα, τι είναι οι γαλαξίες. Ενδεικτικά αναφέρω ότι οι τελευταίες μελέτες δείχνουν ότι υπάρχουν δύο τρισεκατομμύρια γαλαξίες, ο καθένας από τους οποίους περιέχει κατά μέσο όρο εκατό δισεκατομμύρια άστρα που τα περισσότερα έχουν πλανήτες γύρω τους. Στο βίντεο «τα γιγάντια μεγέθη του σύμπαντος» κάνω μια προσπάθεια να περιγράψω αυτήν την εικόνα μέσα σε λίγα λεπτά.

Πιστεύεις στη θεωρία της Μεγάλης Έκρηξης; Τι υπήρχε πριν από το Big Bang;

Η Μεγάλη Έκρηξη δεν είναι ιδεολογία ή θρησκεία ώστε να «πιστεύουμε» σε αυτήν. Είναι η επικρατέστερη επιστημονική θεωρία σχετικά με την εξέλιξη του σύμπαντος η οποία έχει επιβεβαιωθεί από αρκετά ευρήματα. Προσέξτε ότι η θεωρία αυτή δεν συμπεριλαμβάνει την εξήγηση της αιτίας του σχηματισμού του σύμπαντος. Περιγράφει όμως άριστα τι συνέβη από τη στιγμή που το σύμπαν προέκυψε και άρχισε να διαστέλλεται.

Τώρα για την προέλευση του σύμπαντος δεν έχουμε ξεκάθαρη εικόνα. Η άποψη η οποία φαίνεται να κερδίζει έδαφος στους επιστημονικούς κύκλους είναι ότι το σύμπαν προέκυψε από μια κβαντική διακύμανση και ότι πιθανότατα υπάρχουν αμέτρητα σύμπαντα με διαφορετικούς φυσικούς νόμους και διαφορετικές φυσικές σταθερές.

Είναι το Σύμπαν μας άπειρο; Τελικά είναι «καταδικασμένο» να διαστέλλεται στο  ψυχρό διηνεκές ή θα επιστρέψει στο αρχικό σημείο της κοσμικής πανσπερμίας;

Το σύμπαν είναι πεπερασμένο, εξάλλου δε θα είχε νόημα να μιλούμε για διαστολή του απείρου. Όλα δείχνουν ότι στο παρελθόν ήταν πολύ μικρότερο και τη δεκαετία του ’90 οι παρατηρήσεις έδειξαν ότι το σύμπαν διαστέλλεται επιταχυνόμενα. Κάτι που σημαίνει ότι όσο πιο μεγάλο γίνεται, τόσο αυξάνει ο ρυθμός με τον οποίο διαστέλλεται.

Η μάζα στο σύμπαν δεν είναι αρκετή ώστε να οδηγήσει σε κατάρρευση του σύμπαντος. Φαίνεται ότι κάποια εξωτική μορφή ενέργειας που ονομάζεται «σκοτεινή ενέργεια» το αναγκάζει να διαστέλλεται με επιταχυνόμενο ρυθμό. Επομένως όλα τα στοιχεία που έχουμε μέχρι στιγμής δείχνουν ότι η διαστολή θα συνεχίσει μέχρι τον θερμικό θάνατο του σύμπαντος όπου πλέον τίποτα νέο δε θα δημιουργείται.

Οι μελανές οπές εξακολουθούν να μαγνητίζουν τη φαντασία μας. Δικαιολογείται η τόση προσκόλληση, στα όρια του «μυστικισμού» για χατίρι τους;

Νομίζω ότι δικαιολογείται σε κάποιο βαθμό διότι πρόκειται για μια περιοχή όπου οι νόμοι της φυσικής φαίνεται να καταρρέουν. Η μάζα ενός άστρου φαίνεται να συγκεντρώνεται όχι σε έναν χώρο, αλλά σε ένα σημείο. Πράγμα που οδηγεί σε ένα μαθηματικό κατασκεύασμα άπειρης πυκνότητας. Γι’ αυτό εξάλλου ονομάζεται «μοναδικότητα». Αυτό από φυσικής άποψης είναι προβληματικό και ίσως μυστηριώδες. Δε θα χρησιμοποιούσα όμως τον όρο «μυστικισμό» που λέτε.

Είναι επικίνδυνο να μπλέκουμε τα επιστημονικά ευρήματα με τις προσωπικές υπερφυσικές αντιλήψεις που έχει ο καθένας. Ειδικά στον τομέα της κβαντικής φυσικής το βλέπω πολύ συχνά αυτό. Υπάρχουν βιβλία εντελώς ανορθολογικά που βάζουν τη λέξη «κβαντικό» μπροστά από οποιοδήποτε άλλη λέξη για να προσδώσουν μια επιστημονικοφάνεια στο περιεχόμενό τους.

Υπάρχει εμπορευματοποίηση της Κβαντικής; Πέφτουμε από τα σύννεφα… Πώς γίνεται όμως η διάκριση μεταξύ της επιτηδευμένης ανακρίβειας και της αλήθειας στο χώρο της επιστήμης; Αναφέρομαι στο ευρύ κοινό που ίσως να βρίσκεται σε μία μικρή σύγχυση σχετικά με το τι είναι επιστημονικά αληθές και τι προσοδοφόρο μύθευμα…

Αυτό είναι ένα σημαντικό πρόβλημα ειδικά σήμερα που μπορεί ο καθένας να μοιραστεί τις απόψεις του εύκολα μέσω Internet. Η λύση βέβαια δεν είναι να στερήσουμε το δικαίωμα στην έκφραση αλλά να εκπαιδευθεί το κοινό έτσι ώστε να μελετά κριτικά οτιδήποτε βρίσκει στο Internet ή στα βιβλιοπωλεία. Πάντα ξεκινούμε από την ιδιότητα του συγγραφέα. Είναι πράγματι επιστήμονας; Ή απλά κάποιος που αυτοπροσδιορίζεται ως «σοφός»; Ύστερα κοιτούμε τα συμφραζόμενα, το πλαίσιο δηλαδή μες το οποίο κινείται η θεματολογία του. Αν δεις για παράδειγμα κάποιον που ασχολείται με την …«πνευματική ίαση» και τα «τσάκρα» να χρησιμοποιεί τη λέξη «κβαντικό» εκεί μάλλον πρέπει να χτυπήσει το καμπανάκι κινδύνου ψευδοεπιστήμης.

Ο Mad Sc1ent1st στο κανάλι του έχει ασχοληθεί σε βάθος με αυτό το θέμα και έχει κάνει αρκετά τέτοια βίντεο αλλά υπάρχουν και sites όπως το ellinikahoaxes.gr που προσπαθούν να βάλουν ένα φρένο σε αυτήν την καταιγίδα παραπληροφόρησης.

Οι φυσικοί νόμοι που χρησιμοποιούμε για να περιγράψουμε τη ζωή μας μέσα στο Σύμπαν, έχουν ισχύ και για άλλους πιθανούς νοήμονες οργανισμούς;

Μου δίνετε την ευκαιρία να απαντήσω σε κάτι που με ρωτούν συχνά: μπορεί μια μορφή ζωής να είναι εξωτική και να κατοικεί σε ακραίες συνθήκες, όπως είναι για παράδειγμα το εσωτερικό των άστρων ή οι υπερβολικά θερμοί πλανήτες;

Η απάντηση είναι ότι η εμφάνιση ζωής πρέπει να αντιμετωπίζεται όπως κάθε άλλο φυσικό φαινόμενο και ως τέτοιο είναι υποχρεωμένο να υπακούει στους νόμους της φύσης. Για παράδειγμα, σε υπερβολικά υψηλές θερμοκρασίες οι δεσμοί μεταξύ των ατόμων σπάνε και έτσι είναι αδύνατο να σχηματιστούν μόρια. Είναι όμως δεδομένο ότι για την ύπαρξη ενός οργανισμού απαιτείται να σχηματιστούν σύνθετα μόρια.

Επομένως, ναι μεν η ζωή στο διάστημα θα είναι πολύ διαφορετική απ’ ότι συναντούμε στη Γη αλλά όχι τόσο διαφορετική ώστε να παραβιάζει τους φυσικούς νόμους. Για αυτό και η αναζήτηση εξωγήινης ζωής επικεντρώνεται στην κατοικήσιμη ζώνη των άστρων, δηλαδή στην περιοχή όπου οι θερμοκρασίες επιτρέπουν την ύπαρξη νερού σε υγρή μορφή, διότι γνωρίζουμε ότι οι φυσικοί νόμοι ευνοούν τον σχηματισμό σύνθετων μορίων σε τέτοιες συνθήκες.

Από εκεί και πέρα για την ποικιλομορφία της εξωγήινης ζωής το μόνο εμπόδιο είναι η φαντασία μας. Ακόμα και εδώ στη Γη τα χαρακτηριστικά των έμβιων όντων διαφέρουν υπερβολικά παρ’ όλο που μοιράζονται την ίδια «γλώσσα προγραμματισμού». Πραγματικά σταματάει ο νους μου όταν προσπαθώ να φανταστώ πώς θα μπορούσε να έχει εξελιχθεί μια μορφή ζωής σε έναν εντελώς διαφορετικό πλανήτη με διαφορετικές συνθήκες από τη Γη.

Η Νευτώνεια Φυσική φαίνεται κατά κάποιον τρόπο να «παραμερίζεται» εκεί έξω και η θεωρία της Σχετικότητας του Αϊνστάιν να φτάνει η χάρη της μέχρι το σημείο της Μεγάλης Έκρηξης. Ισχύει αυτή η τρόπος τινά «ασυνέχεια» στους φυσικούς νόμους; Μήπως απλά αποτελούν τμήματα μίας μεγαλύτερης και ενιαίας Συμπαντικής Αρμονίας;

Δεν πρόκειται ακριβώς περί ασυνέχειας. Η Νευτώνεια φυσική είναι μια ειδική περίπτωση της θεωρίας της σχετικότητας για σχετικά μικρές ταχύτητες και μάζες. Επομένως η θεωρία της σχετικότητας είναι μια θεωρία που ερμηνεύει πολύ περισσότερα φαινόμενα από τη Νευτώνεια φυσική, αλλά έχει κι εκείνη τα όριά της.

Για παράδειγμα όταν διεισδύουμε στο εσωτερικό της ύλης σε υπερβολικά μικρές κλίμακες τα φαινόμενα εξηγούνται καλύτερα από την κβαντική φυσική. Υπάρχει πράγματι μια δυσκολία στο πάντρεμα μεταξύ της θεωρίας της σχετικότητας και της κβαντικής φυσικής αλλά και οι δύο θεωρίες είναι άριστες στις κλίμακες στις οποίες αναφέρονται.

Πολλοί επιστήμονες, θεωρούν ότι ο Νους μπορεί να δημιουργήσει ύλη. Πραγματικότητα. Έχεις κατά νου τέτοιες πειραματικές μεθόδους που να περιγράφουν ρεαλιστικά τη συγκεκριμένη πρακτική;

Για να είμαι ειλικρινής αμφισβητώ το κατά πόσο είναι πολλοί οι επιστήμονες που υποστηρίζουν κάτι τέτοιο. Αυτή είναι μια αρκετά παλιά αντίληψη που ανήκει στο φιλοσοφικό ρεύμα του ιδεαλισμού. Ο πιο γνωστός εκφραστής αυτής της αντίληψης ήταν ο Πλάτωνας. Σύμφωνα με τον ιδεαλισμό κάθε υλικό φαινόμενο είναι παράγωγο του νου. Δηλαδή ο νους, η σκέψη και η συνείδηση προϋπάρχει της ύλης. Αυτό όπως αντιλαμβάνεστε είναι η βάση των περισσότερων –αν όχι όλων- των θρησκειών.

Η σύγχρονη επιστήμη και η επιστημονική μέθοδος βασίζονται στην ακριβώς αντίθετη αντίληψη. Η συνείδηση, η σκέψη και ο νους είναι αποτέλεσμα φυσικών διεργασιών που συμβαίνουν μέσα στον εγκέφαλό μας. Δεν έχουμε καμιά ένδειξη ότι η συνείδησή μας υπάρχει έξω από τον εγκέφαλό μας ή ότι επηρεάζει το σύμπαν γύρω μας. Με απλά λόγια εάν προσπαθήσεις να πετάξεις από τον τρίτο όροφο της πολυκατοικίας ο νόμος της βαρύτητας θα εξακολουθήσει να ισχύει ανεξάρτητα από το πώς τον ερμηνεύει ο εγκέφαλός σου. Υπάρχουν αντικειμενικές αλήθειες που δεν επηρεάζονται ούτε από τον τρόπο που σκεπτόμαστε ούτε από τον τρόπο που τις ερμηνεύουμε. Σκοπός της επιστήμης είναι να τις προσεγγίσει με όσο το δυνατόν πιο καθαρή και αμερόληπτη ματιά γίνεται.

Πώς φαντάζεται ο Astronio τον Άνθρωπο του μέλλοντος; Θα διαφέρει από εμάς;

Είναι κάτι που σκέφτομαι συχνά. Θεωρώ ότι είναι αναγκαίο να επαναξιολογήσουμε τις αξίες και τους στόχους μας σε μια πιο ορθολογική και επιστημονική βάση. Ειδικά όταν βλέπεις τα πράγματα μέσα από το πρίσμα της αστρονομίας η ζωή των ανθρώπων παίρνει μια τελείως διαφορετική μορφή: κάποια πράγματα αρχίζουν να φαίνονται εντελώς άσκοπα και κάποια άλλα πολύ σημαντικά.

Για παράδειγμα τι αξία έχει προσωρινή αύξηση της οικονομικής ή στρατιωτικής δύναμης μιας χώρας μπροστά στο ενδεχόμενο πρόσκρουσης ενός μετεωρίτη πάνω στον πλανήτη μας; Τι αξία έχουν οι εθνικές, φυλετικές, οικονομικές διαφορές μπροστά στη μεγάλη εικόνα που είναι ότι η Γη είναι ένας απειροελάχιστος εύθραυστος κόκκος σκόνης που ταξιδεύει μέσα σε ένα σύμπαν δύο τρισεκατομμυρίων γαλαξιών;

Μπορεί αυτό να ακούγεται μηδενιστικό αλλά είναι τουλάχιστον ένας δημιουργικός μηδενισμός. Γιατί μας επιτρέπει να εστιάσουμε σε αυτό που είναι πραγματικά σημαντικό: την επίλυση των προβλημάτων μας στη Γη, την επέκταση της γνώσης μας και την εξερεύνηση του σύμπαντος στο οποίο κατοικούμε. Μου φαίνεται εντελώς μάταιη μια ανθρώπινη ύπαρξη που σε αυτόν τον απειροελάχιστο χρόνο που έχει να ζήσει δε θα αναρωτηθεί έστω μια φορά «πού βρίσκομαι;»

Η ανθρωπότητα του μέλλοντος που ονειρεύομαι έχει εξελίξει την τεχνολογία της σε τέτοιο βαθμό που έχει απαλλαχθεί σχεδόν ολοκληρωτικά από την εργασία ως προϋπόθεση επιβίωσης. Έτσι μπορεί να απελευθερώσει τη δημιουργική της δύναμη για την επέκταση της γνώσης της και την καλυτέρευση του εαυτού της. Ο πόλεμος με την άγνοια θα είναι ο μόνος πόλεμος που θα γνωρίζει και η ευτυχία των όντων του πλανήτη θα είναι κυρίαρχη επιταγή στους αξιακούς της κώδικες.
~~~~~~~~~~~~~~~~
πηγή του άρθρου:nostimonimar.gr

Παρασκευή, 23 Μαρτίου 2018

Παρελθόν-μπορεί κάποιο συμβάν να το διαγράψει;

Κι αν κάτι διέγραφε όλο σας το παρελθόν;
Δεν υπάρχει στο σύμπαν πιο εξωτικό ουράνιο αντικείμενο από τις μαύρες τρύπες.

Δεν τις έχουμε δει, αλλά ξέρουμε ότι υπάρχουν από τις τροχιές αστέρων γύρω από ένα κέντρο όπου δεν υπάρχει τίποτα.
Εκεί βρίσκεται μια μαύρη τρύπα. 
Η βαρύτητά της φτάνει στο άπειρο, ούτε το φως δεν μπορεί να διαφύγει – εξ ου και μαύρες.

Την ύπαρξή τους προέβλεψε το 1916 ο Αυστριακός Καρλ Σβάρτσιλντ-Karl Schwarzschild-βασισμένος στη Γενική Θεωρία της Σχετικότητας του Αϊνστάιν.
Ο Σβάρτσιλντ έλυνε εξισώσεις στα χαρακώματα του Α΄ Παγκοσμίου, όπου και πέθανε. Τις εξισώσεις του εκτίμησε δεόντως ο μέγας Αλβέρτος, πλην όμως ήταν σίγουρος πως τέτοια αντικείμενα (μαύρες τρύπες τις βάφτισε το 1967 ο Αμερικανός αστροφυσικός Τζον Αρτσιμπαλντ Ουίλερ) αποκλείεται να υπάρχουν διότι η φύση θα έχει προβλέψει μια ασφαλιστική δικλίδα.
Σήμερα ξέρουμε ότι εδώ ο Αϊνστάιν έπεσε έξω.

Ο κύριος Γκρι μου υπενθυμίζει ότι το διεθνές αστρονομικό πρότζεκτ «Ορίζοντας Γεγονότων» («κολεκτίβα» από πανίσχυρα ραδιοτηλεσκόπια σε διάφορα μέρη της Γης) ίσως μας δώσει φέτος την πρώτη επεξεργασμένη φωτογραφία μιας υπερμεγέθους μαύρης τρύπας που βρίσκεται στο κέντρο του γαλαξία μας, γνωστής ως Τοξότης Α*.
«Το πρότζεκτ», εξηγεί ο κύριος Γκρι, «λέγεται “Ορίζοντας Γεγονότων” διότι αυτό είναι το νοητό όριο που περιβάλλει μια μαύρη τρύπα. Πέρα από αυτό, τα γεγονότα όπως τα ξέρουμε στο σύμπαν παύουν να ισχύουν».

Υποτίθεται ότι εάν ένας ταξιδιώτης διαβεί τον ορίζοντα γεγονότων θα συνθλιβεί από τις βαρυτικές δυνάμεις που οδηγούν στο κέντρο της μαύρης τρύπας, στη λεγόμενη ανωμαλία (singularity).
Ωστόσο, σε άρθρο του πριν από ένα μήνα στο έντυπο Physical Review Letters, ο μεταδιδακτορικός φοιτητής του Μπέρκλεϊ, Peter Hintz, ισχυρίστηκε ότι σε ορισμένους τύπους μαύρων τρυπών, όπως στις υπερμεγέθεις στα κέντρα των γαλαξιών, οι εξισώσεις δείχνουν ότι όχι μόνον επιβιώνει ο ταξιδιώτης αλλά κι ότι συμβαίνει κάτι εξωφρενικό: διαγράφεται όλο του το παρελθόν ανοίγοντας ταυτόχρονα μια βεντάλια με άπειρα μέλλοντα.
Όσο περισσότερο πλησιάζει στο κέντρο της μαύρης τρύπας, ο ταξιδιώτης βιώνει μια υπερβατική εμπειρία όπου ο χρόνος μοιάζει με μονομπλόκ: τίποτα δεν έχει συμβεί και τα πάντα δύναται να συμβούν.
Κάθε γνωστός ντετερμινιστικός μηχανισμός καταρρέει.

Για τον κύριο Γκρι, οι μαύρες τρύπες των αστροφυσικών είναι σαν το ασυνείδητο των ψυχαναλυτών – και του κάθε απλού, καθημερινού ανθρώπου. «Ναι, διότι και εκεί δεν ξέρουμε τι συμβαίνει», λέει.
«Στου καθενός μας το ασυνείδητο τα πάντα είναι σκοτεινά, βουβά. Ψυχανεμιζόμαστε πράγματα στο ντιβάνι και στα όνειρα, όταν τρομάζουμε ή όταν ερωτευόμαστε, μα ώς εκεί.
Ολοι οι χρόνοι που ζήσαμε και θα ζήσουμε, εκεί κάπου βρίσκονται, αφρός που κοχλάζει.
Αν οι μαύρες τρύπες στο Διάστημα είναι μία φορά εξωτικές, το ανθρώπινο ασυνείδητο είναι χίλιες. 
Και όπως οι μαύρες τρύπες, είναι και αυτό πολύ τρομακτικό. Στην κυριολεξία, η καρδιά του σκότους. Γύρω από αυτή δεν έχουμε όλοι μας έναν ορίζοντα γεγονότων;».

Ηλίας Μαγκλίνης
πηγή του άρθρου:kathimerini.gr

Πέμπτη, 22 Μαρτίου 2018

Αναζητώντας την κοσμική πηγή του νερού

Το πώς γεννιέται το νερό στο Σύμπαν θα αναζητήσουν οι επιστήμονες με το νέο τηλεσκόπιο

Το πανίσχυρο διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb θα διεισδύσει σε μοριακά νέφη για να εντοπίσει τους μηχανισμούς σχηματισμού του νερού

Το νερό αποτελεί ως γνωστόν τον πιο καθοριστικό παράγοντα για την ύπαρξη της ζωής, όπως τουλάχιστον εμείς τη γνωρίζουμε. Πώς μπορούμε να φτιάξουμε νερό; Η δημιουργία νερού απαιτεί περισσότερα πράγματα από το να αναμείξουμε απλά υδρογόνο με οξυγόνο. 

Απαιτεί σύμφωνα με τους επιστήμονες τις ειδικές συνθήκες που υπάρχουν στο εσωτερικό ψυχρών μοριακών νεφών στο Διάστημα τα οποία περιβάλλονται από κοσμική σκόνη, η οποία εμποδίζει την είσοδο στο νέφος του υπεριώδους φωτός, γεγονός που επιτρέπει να γίνονται απρόσκοπτα διάφορες χημικές διεργασίες.

Τα μοριακά νέφη αποτελούν τα κοσμικά μαιευτήρια μέσα στα οποία γεννιούνται και αναπτύσσονται τα άστρα. Επίσης τα μοριακά νέφη θεωρούνται οι μεγαλύτερες «δεξαμενές» νερού στο Σύμπαν.

Οπως ανακοίνωσε πριν από λίγες μέρες η NASA, το πανίσχυρο διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb που κατασκευάζει η αμερικανική διαστημική υπηρεσία θα προσπαθήσει να διεισδύσει στο εσωτερικό των μοριακών νεφών και να συλλέξει στοιχεία για τις διεργασίες δημιουργίας του νερού.

Το James Webb θεωρείται ως ο διάδοχος του πατριάρχη των διαστημικών τηλεσκοπίων, του Hubble, το οποίο επί τρεις δεκαετίες συνεχίζει να διευρύνει τις γνώσεις και τους ορίζοντές μας στο Σύμπαν. Σε αντίθεση με το Hubble, το οποίο ήταν σχεδιασμένο να βλέπει κυρίως στο ορατό μέρος του φάσματος, το James Webb σχεδιάστηκε για παρατηρήσεις στο υπέρυθρο φάσμα. Το υπέρυθρο φως διαπερνά τα σύννεφα σκόνης και αερίου που κρύβουν πολλά σώματα στον ουρανό.

 Το James Webb θα μπορέσει έτσι να δει το φως των πρώτων άστρων που άναψαν στο Σύμπαν, μόλις 600 εκατομμύρια χρόνια μετά τη Μεγάλη Εκρηξη.

Θα παρατηρήσει επίσης άστρα να γεννιούνται μέσα σε σύννεφα υδρογόνου, θα μελετήσει τους πρώτους γαλαξίες και την εξέλιξή τους, και θα αναζητήσει πλανήτες με ατμόσφαιρες που θα μπορούσαν να υποστηρίξουν τη ζωή.

To πιο «μαύρο» νερό
Πρόσφατα διαπιστώθηκε ότι δεν είναι μόνο τα μοριακά νέφη πηγές δημιουργίας του νερού.
Δύο ανεξάρτητες ερευνητικές ομάδες, επικεφαλής των οποίων ήταν επιστήμονες του Ινστιτούτου Τεχνολογίας της Καλιφόρνιας (Caltech) και της NASA, έκαναν μια εκπληκτική όσο και σχεδόν ασύλληπτη για τα δικά μας δεδομένα ανακάλυψη.

Οι ερευνητές εντόπισαν έναν μακρινό κβάζαρ (πυρήνας ενεργού γαλαξία), ο οποίος αντλεί ενέργεια από μια γιγάντια μαύρη τρύπα. Το τοπικό κοσμικό περιβάλλον επέτρεψε σύμφωνα με τους επιστήμονες την παραγωγή τεράστιων ποσοτήτων νερού. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ερευνητών, η ποσότητα του νερού που υπάρχει στη «δεξαμενή» που έχει δημιουργηθεί στο κβάζαρ περιέχει 140 τρισεκατομμύρια φορές περισσότερο νερό από όσο έχουν συνολικά οι ωκεανοί της Γης!

Το κβάζαρ που έχει λάβει την κωδική ονομασία APM 08279+525 βρίσκεται σε απόσταση 12 δισ. ετών φωτός, δηλαδή ο γαλαξίας στον οποίο βρίσκεται είναι από τους πρώτους που δημιουργήθηκαν στο Σύμπαν αν υπολογίσουμε ότι η Μεγάλη Εκρηξη έγινε πριν από περίπου 13,4 δισ. έτη και οι πρώτοι γαλαξίες εκτιμάται ότι άρχισαν να κάνουν την εμφάνισή τους μερικές εκατοντάδες εκατομμύρια έτη αργότερα. Συνεπώς το νερό άρχισε να κάνει έντονη την παρουσία του από τις απαρχές της ύπαρξης του κόσμου.
πηγή του άρθρου:tovima.gr
Λαΐνας Θοδωρής
photo:google.gr