Αντιγήρανση: Μια γνωστή συνήθεια των θηλαστικών που κρύβει το μυστικό της παντοτινής νεότητας

Τι αποκαλύπτει η χειμερία νάρκη για τις διαδικασίες της γήρανσης
-. Ένας καθηγητής αποκαλύπτει
Καθώς διανύουμε την κρύα και σκοτεινή εποχή του χειμώνα, πολλοί είναι εκείνοι που φθονούν τα ζώα που πέφτουν σε χειμερία νάρκη, περιμένοντας την άνοιξη για να επιστρέψουν στη δράση και την ενεργό ζωή. 
Όπως αναλύει στο The Conversation o Peter Stenvinkel, καθηγητής Νεφρολογίας στο Karolinska Institutet/KI, αυτή η μακρά περίοδος ανάπαυσης αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του πώς η φύση αναπτύσσει έξυπνες λύσεις σε δύσκολα προβλήματα.
Πώς σχετίζεται η χειμερία νάρκη με τον άνθρωπο;
Ένα άρθρο του British Medical Journal περιγράφει έναν τύπο ανθρώπινης χειμερίας νάρκης, το "lotska", που μοιάζει με λήθαργο. 
Αποτέλεσε μια ευρέως διαδεδομένη πρακτική για τους αγρότες στο Pskov της Ρωσίας το 1900, όπου η τροφή ήταν ελάχιστη, σε βαθμό που ο ύπνος αποτελούσε τον μοναδικό τρόπο αντιμετώπισης του προβλήματος. 
Οι άνθρωποι ξυπνούσαν μια φορά την ημέρα για να φάνε ένα κομμάτι ψωμί και να πιουν ένα ποτήρι νερό. 
Στη συνέχεια, έπεφταν και πάλι για ύπνο, κρατώντας εναλλάξ τη φωτιά αναμμένη. 
Παρόμοιες πρακτικές εντοπίζονται και σε άλλες φυλές ανθρώπων του παρελθόντος.
Μια μελέτη του 2020 υποδηλώνει ότι, πριν από περίπου 400.000 χρόνια, οι αρχαίοι πρόγονοι του ανθρώπου, οι λεγόμενοι hominins, είναι πολύ πιθανό να αξιοποιούσαν την πρακτική της χειμερίας νάρκης. 
Για παράδειγμα, οστά που ανακαλύφθηκαν σε σπήλαιο της Ισπανίας αποκαλύπτουν εποχιακές διαταραχές στην ανάπτυξη, μαρτυρώντας ότι οι άνθρωποι υιοθετούσαν την πρακτική των ζώων για να επιβιώσουν κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Φυσικά, η χειμερία νάρκη είναι μια πολύ πιο βαθιά και σύνθετη διαδικασία από τον τυπικό ύπνο, με αποτέλεσμα να προκαλεί δραματικές αλλαγές στον μεταβολισμό. 
Αυτή η μακρά περίοδος ανάπαυσης συνδυάζει διάφορους παράγοντες που συνδέονται με τη μακροζωία, τη μειωμένη πρόσληψη θερμίδων, τη χαμηλή θερμοκρασία του σώματος και τον μειωμένο μεταβολισμό. 
Τα ζώα που πέφτουν σε χειμερία νάρκη ζουν συνήθως περισσότερο από άλλα είδη ίδιου μεγέθους. 
Πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι η χειμερία νάρκη επιβραδύνει τη γήρανση σε ορισμένες ζωικές ομάδες, γεγονός που μαρτυρά ότι ενδεχομένως «κρύβει» πολύτιμα μυστικά αντιγήρανσης.
Η γήρανση χωρίζεται με βάση τη χρονολογική και τη βιολογική ηλικία. 
Η χρονολογική ηλικία είναι ένα μέτρο του χρόνου από τη γέννηση, ενώ η βιολογική αξιολογεί τη «φθορά» του σώματος, προσφέροντας έναν πιο ακριβή δείκτη υγείας και μακροζωίας. 
Μια μελέτη του 2023 υπογράμμισε ότι η βιολογική ηλικία είναι μεταβλητή και μπορεί να αυξηθεί προσωρινά υπό συνθήκες στρες.
Οι ασθένειες που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής και συσσωρεύονται με την ηλικία, όπως π.χ. οι καρδιαγγειακές παθήσεις, 

η παχυσαρκία και η άνοια, προκύπτουν από αυτή τη φθορά, 

οδηγώντας σε φλεγμονές, 

αλλαγές στον εντερικό μικροβίωμα και αυξημένο οξειδωτικό στρες. 

Η μελέτη των πρακτικών της φύσης, όπως η χειμερία νάρκη, θα μπορούσε να συμβάλλει στη θεραπεία παθήσεων που σχετίζονται με τη φθορά.
Υπάρχουν επίσης μακρόβια ζώα που δεν πέφτουν σε χειμερία νάρκη, αλλά μπορούν επίσης να μας χαρίσουν χρήσιμες πληροφορίες. 
Πρόκειται για είδη που έχουν αναπτύξει μηχανισμούς άμυνας απέναντι στη γήρανση, όπως η προστασία από τη φλεγμονή, το οξειδωτικό στρες και τις τροποποιήσεις των πρωτεϊνών που προκαλούνται με το πέρασμα του χρόνου. 
Για παράδειγμα, γενετικές μελέτες στο πετρόψαρο rougheye, που ζει περισσότερα από 200 χρόνια, υποδηλώνουν ότι τα φλαβονοειδή συνδέονται με τη μακροζωία. 
Τρόφιμα όπως εσπεριδοειδή, 

μούρα, 

κρεμμύδια, 

μήλα και μαϊντανός έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε φλαβονοειδή, που διαθέτουν αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες και προστατεύουν από οργανικές βλάβες.
Ο ειδικός καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η ανακάλυψη του τρόπου με τον οποίο η φύση αντιμετωπίζει τα προβλήματά της μπορεί να βοηθήσει την επιστήμη να αποκρυπτογραφήσει νέους δρόμους για τη βελτίωση της ανθρώπινης υγείας. 
Η χειμερία νάρκη, συγκεκριμένα, μας διδάσκει πως η διατήρηση των κυττάρων, ο ρυθμιστικός μεταβολισμός και οι γενετικές προσαρμογές παίζουν βασικό ρόλο στη μακροζωία. 
Ο τρόπος ζωής και οι διατροφικές μας συνήθειες είναι τα καλύτερα εργαλεία για να μιμηθούμε ορισμένους από αυτούς τους μηχανισμούς. 
Ο ποιοτικός ύπνος συνδέεται επίσης με τη μακροζωία. 
Μια μελέτη του Μαρτίου 2023 έδειξε ότι μπορεί να χαρίσει έως και 5 χρόνια επιπλέον ζωής στους άνδρες και 2,5 χρόνια στις γυναίκες!
Ως ποιοτικός ορίζεται ο ύπνος που διαρκεί 7-8 ώρες καθημερινά και χαρίζει μια αίσθηση αναζωογόνησης, τουλάχιστον πέντε ημέρες την εβδομάδα.

iribeyond.com

https://theconversation.com/the-curious-link-between-animal-hibernation-and-ageing-and-what-humans-could-learn-from-it-218871

https://uk.news.yahoo.com/humans-learn-animals-adapt-winter-161427504.html

Dr. Joan Vernikos: Σίγουρα δεν μπορούμε να σταματήσουμε το πέρασμα των χρόνων. Αν όμως μάθουμε να χρησιμοποιούμε σωστά τη βαρύτητα, θα καλυτερεύσουμε σημαντικά τη ζωή μας και θα παρατείνουμε τη νιότη μας.

Η δρ Ιωάννα Βερνίκου, τέως διευθύντρια του τμήματος Ερευνών Ζωής της ΝΑSΑ, σε μια από τις επισκέψεις της στην Ελλάδα, μας μίλησε για την άμεση   σχέση της βαρύτητας με τη γήρανση, δίνονται μας εφαρμόσιμες οδηγίες για το πώς θα παραμείνουμε νέοι!
Η Ιωάννα Βερνίκου, είναι η γυναίκα που για 31 χρόνια είχε στα χέρια της την υγεία των αστροναυτών στη ΝΑSΑ, μελετώντας μεταξύ άλλων το ρόλο και τις επιδράσεις της βαρύτητας στη φυσική τους κατάσταση. 
Έτσι, ψάχνοντας τα αίτια που έκαναν τους αστροναύτες να γυρίζουν από τα διαστημικά τους ταξίδια με συμπτώματα γήρανσης και με προβλήματα υγείας, από τα οποία ανάρρωναν αμέσως μετά την επιστροφή τους στη γη, ανακάλυψε τα εξής: 
Η έλλειψη βαρύτητας στο διάστημα οδηγεί σε πρόωρη γήρανση. 
Κι αντίθετα, η σωστή χρήση της βαρύτητας, εδώ στη γη, μας βοηθά να διατηρηθούμε νέοι και ακμαίοι ως τα βαθιά μας γηρατειά!
Οι πρωτοποριακές ανακαλύψεις της, σχετικά με τη διαδικασία της γήρανσης, έκαναν  την Ιωάννα Βερνίκου, μεταξύ άλλων να ασχοληθεί με τη συγγραφή ενός βιβλίου, στο οποίο μεταφέρει τις πολύτιμες εμπειρίες της, γύρω από αυτό το θέμα. 
Το γήρας είναι αναπόφευκτο, το ζητούμενο όμως είναι να έχουμε υγιή γεράματα. 
Πώς μπορούμε να το πετύχουμε αυτό; 
“Με την κίνηση. 
Μη κάθεστε,
να κινείστε συνέχεια” συνιστά η πρώην διευθύντρια του τομέα Life Science της NASA, Ιωάννα Βερνίκου η οποία εκτός από διαπρεπής επιστήμονας είναι και υπέρμαχος της σοκολάτας.
Για τη σχέση της βαρύτητας – κίνησης -γήρατος, για τον λόγο που πρέπει να κοιμόμαστε στο απόλυτο σκοτάδι, για τη σχέση της με τη σοκολάτα αλλά και για το τι θα πρέπει να κάνουν οι άνθρωποι αν αποφασίζουν να κάνουν αποικίες στο διάστημα , μίλησε η πρώην Διευθύντρια βιοεπιστημών στη ΝASA, Ιωάννα Βερνίκου
-Είσαστε η μοναδική ελληνίδα που πέρασε ως σήμερα από τη ΝASA και μάλιστα εκ των ιδρυτικών στελεχών της Αμερικανικής Διαστημικής Υπηρεσίας. 
Πως αλήθεια βρεθήκατε εκεί;
Ήταν το 1964. 
Η χρονιά που ο Γκαγκάριν, ο Σέπαρντ και ο Γκλέν είχαν “πετάξει” για το Διάστημα. 
Μια εποχή που το ερευνητικό τμήμα της ΝΑSA στις επιστήμες της ζωής, δηλαδή ότι είχε να κάνει με τη βιολογία την ιατρική, είχε μόλις ξεκινήσει. 
Την περίοδο εκείνη εγώ δίδασκα φαρμακολογία στο πανεπιστήμιο του Οχάιο. 
Η πρόταση  λοιπόν που μου έγινε να προσχωρήσω στη ΝΑSA, στο ξεκίνημα της διαστημικής ιδέας και έρευνας, ήταν μεγάλη πρόκληση. 
Την είδα σαν την καλύτερη ευκαιρία, να ερευνήσω έναν τομέα που με ενδιέφερε πολύ, αυτόν του στρες. 
Έτσι, βρέθηκα στο νέο μου διαστημικό εργαστήριο, να μελετώ στους αστροναύτες τους μηχανισμούς του εγκεφάλου τους και πως αυτοί επηρεάζουν την ψυχολογική τους κατάσταση, καθώς επίσης και το πώς θα μπορούσαν να εξαλειφθούν τα συμπτώματα των αστροναυτών από την έλλειψη βαρύτητας.
-Μιλήστε μας για τις έρευνες σας και συγκεκριμένα για αυτές που σχετίζονται με τη διατήρηση της νεότητας…
Όλα αυτά τα χρόνια της ερευνητικής μου δραστηριότητας στη ΝΑSA, είχαν κυρίως να κάνουν με την κατανόηση της επίδρασης της βαρύτητας στο ανθρώπινο σώμα. 
Στο διάστημα δεν υπάρχει βαρύτητα, ενώ εδώ στη γη οι άνθρωποι έχουν την τάση να υποτάσσονται σε αυτήν καθώς περνούν τα χρόνια. 
Σταματούν να γυμνάζονται, κάθονται αντί να στέκονται, περνούν περισσότερες ώρες στο κρεβάτι από ότι όταν ήταν νεώτεροι. 
Όλες αυτές οι συνήθειες ελαττώνουν την επίδραση της βαρύτητας, η οποία βρίσκεται στη μεγαλύτερη δράση της όταν στεκόμαστε όρθιοι.
Για να δοκιμάσω τη θεωρεία μου, χρησιμοποίησα μεθόδους στο έδαφος, στις οποίες συμμετείχαν εθελοντικά εκατοντάδες νέοι, άνδρες και γυναίκες. 
Στα άτομα αυτά,   μειώνοντας την επίδραση της βαρύτητας στο σώμα τους (με την υποχρεωτική παραμονή και ανάπαυση στο κρεβάτι για μερικές ημέρες), προκλήθηκαν στον οργανισμό τους αλλαγές παρόμοιες με αυτές που παρατηρούμε στους αστροναύτες.
– Και σε τι συμπεράσματα οδηγηθήκατε μετά από αυτά;
Οι έρευνες, τόσο στους αστροναύτες, όσο και στους εθελοντές που συμμετείχαν στα ερευνητικά μας προγράμματα στη γη, με έπεισαν ότι η βαρύτητα, 
δηλαδή η δύναμη  κάτω από την οποία η ζωή στη γη έχει εξελιχθεί, είναι ο φίλος του σώματός μας, αλλά μπορεί επίσης να γίνει και εχθρός μας, 
εάν εμείς το επιτρέψουμε. 
Πολύ σημαντικό, λοιπόν, θεωρώ, οι θεραπείες που εφαρμόσαμε στους αστροναύτες και τους εθελοντές για προληπτικούς λόγους, να μπορούσαν να εφαρμοστούν και σε όλους εμάς που ζούμε στον πλανήτη γη, για να καθυστερήσουμε ή ακόμα να προλάβουμε πολλά από τα συμπτώματα που συνήθως αποδίδονται στα γηρατειά. 
Σίγουρα δεν μπορούμε να σταματήσουμε το πέρασμα των χρόνων. 
Αν όμως μάθουμε να χρησιμοποιούμε σωστά τη βαρύτητα, θα καλυτερεύσουμε σημαντικά τη ζωή μας και θα παρατείνουμε τη νιότη μας.
– Πως μπορούμε να εκμεταλλευτούμε προς όφελος της υγείας μας τη βαρύτητα  στην καθημερινή πρακτική; 
«Είναι πολύ απλό. 
Δεν έχουμε παρά να ξαναγυρίσουμε στα παιδικά μας χρόνια και να κάνουμε τις κινήσεις που κάναμε τότε. 
Δηλαδή, να μην μένουμε σε ακινησία πολύ ώρα αλλά να αλλάζουμε θέσεις συχνά, έτσι ώστε η δύναμη της βαρύτητας να διαχέεται σε διάφορα σημεία του σώματος και να αξιοποιείται αποτελεσματικά. 
Να  καθόμαστε και να σηκωνόμαστε αρκετές φορές από την καρέκλα (όταν π.χ είμαστε μπροστά στον υπολογιστή ή στην τηλεόραση), να ξαπλώνουμε για λίγο είτε μπρούμυτα είτε ανάσκελα με το κεφάλι να κρέμεται από το κρεβάτι και να είναι πιο χαμηλά από το υπόλοιπο σώμα. Ιδανικό είναι και το ξάπλωμα στο κρεβάτι ή στο πάτωμα με τα γόνατα ή τα πόδια σε υψηλότερο επίπεδο από ότι το κεφάλι για αρκετά λεπτά, μια φορά την ημέρα. 
Επίσης, πρέπει να στεκόμαστε όρθιοι. 
Η συχνή όρθια στάση διατηρεί καλά συντονισμένα και σε εγρήγορση όλα τα συστήματα (καρδιά, πνεύμονες, κυκλοφορικό), που επωφελούνται της πλήρους επίδρασης της βαρύτητας.  
Το ίδιο πρέπει να κάνουμε και με το μυαλό μας. 
Να μην το αφήνουμε να αδρανεί, να μην του επιτρέπουμε  να το παρασύρει ο νόμος της βαρύτητας προς τα κάτω.
–Tι θα προτείνατε για την υγεία του μυαλού μας;
Πάνω σε αυτό θα έλεγα: 

Μελετήστε, μιλήστε, κρατάτε κοινωνικές επαφές. 

Ταξιδέψτε για να δουλεύει ο νους και το πνεύμα και κυρίως ερωτευτείτε. 
Δεν υπάρχει ηλικία για τον έρωτα. 
Αυτό είναι το κόλπο της ψυχής εναντίον του νόμου που μας γερνάει.

και το πιο σημαντικό; 
Εναντιωθείτε στο στρες. 
Πάψτε να ζείτε σα να είναι όλα επείγοντα!
– Ποιες είναι οι καλύτερες ασκήσεις για την βελτίωση της μνήμης;
Κάθε μορφή άσκησης του εγκεφάλου διεγείρει τη ροή του αίματος σε αυτόν, άρα και τη βελτίωση της μνήμης. 
Τα πάζλ, 

η αποστήθιση ενός ποιήματος, 

ή οποιαδήποτε άλλη νοητική δραστηριότητα που απαιτεί συγκέντρωση μπορεί να επιφέρει καλά αποτελέσματα. 
Οι δραστηριότητες αυτές μπορούν να είναι καθημερινές ασχολίες όπως η λύση ενός σταυρόλεξου, 

η οδήγηση προς έναν νέο προορισμό, η δοκιμή μιας ασυνήθιστης γεύσης, 

η ενασχόληση με ένα άθλημα ή χόμπι, η αρχή μιας νέας φιλίας, η εκμάθηση ενός νέου μουσικού οργάνου κ.α. και όλα αυτά ανεξαρτήτου ηλικίας.
-Η ηλικία, τελικά, είναι θέμα του πώς νοιώθει κανείς ή πόσων ετών είναι;
Στη σημερινή εποχή δεν υπάρχει ακριβής ορισμός της γήρανσης. 
Ο κάθε ένας μπορεί  να έχει κάποια εικόνα στο μυαλό του για το άτομο που θεωρεί ηλικιωμένο: 

ρυτιδιασμένο πρόσωπο, 

γκρίζα μαλλιά, 

κακή όραση και ακοή, 

γυρτή στάση, 

ψεύτικη οδοντοστοιχία, 

κακή μνήμη… αλλά δεν  μπορεί να τοποθετήσει την κατάσταση αυτή  ακριβώς σε κάποια ηλικία. 
Πριν από χρόνια. κάποια από τα συμπτώματα αυτά μπορούσαν να  εντοπιστούν σε άτομα ηλικίας 50 χρονών. 
Όμως σήμερα, ακόμα και ένα άτομο που έφτασε στην ηλικία των 80 μπορεί να μην εμφανίζει τα περισσότερα από αυτά. 
Πολλοί αιωνόβιοι μάλιστα έχουν αποδείξει περίτρανα την ζωντάνια τους.
– Πείτε μας με δυο λόγια, ποια είναι τα μυστικά της υγιούς γήρανσης;
Η αντιμετώπιση του άγχους, 

οι βιταμίνες, 

το νερό, 

η κατάλληλη διατροφή και ένα ποτήρι κόκκινο κρασί ημερησίως, όλα τους παίζουν ένα ρόλο στη διατήρηση των λειτουργιών του σώματος, όμως ο καλύτερος τρόπος από όλους είναι η συνεχής κίνηση.
Ποια είναι η Ιωάννα Βερνίκου
Η καταγόμενη από την Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου Ιωάννα Βερνίκου, με ρίζες από την Σίφνο και τις οικογένειες εφοπλιστών Ευγενίδη και Βερνίκου, Ιωάννα Βερνίκου αν και έχει συνταξιοδοτηθεί και δεν είναι πλέον ενεργό στέλεχος της NASA/όπου είχε προσληφθεί το 1964, σήμερα στα 85 της χρόνια παραμένει επιστημονικά και ερευνητικά δραστήρια.
Η Ιωάννα Βερνίκου ή όπως έχει γίνει παγκόσμια γνωστή Dr. Joan Vernikos είναι η πρώτη Ελληνίδα που υπηρέτησε στη NASA. Συνταξιοδοτήθηκε ως διευθύντρια Life Sciences/ 1993 – 2000, ύστερα από μια πλούσια καριέρα στην αμερικανική υπηρεσία διαστήματος ως επικεφαλής ερευνήτρια και επιστημονικά υπεύθυνη πολλών αποστολών, συμπεριλαμβανομένης και της ιστορικής επιστροφής του Τζον Γκλεν το 1998 στην ηλικία των εβδομήντα επτά ετών στο Διάστημα με το διαστημόπλοιο Discovery. 

fractalart

10 συμβουλές υγιεινού τρόπου ζωής για ενήλικες

Για την καλή υγεία χρειαζόμαστε περισσότερα από 40 διαφορετικά θρεπτικά συστατικά και κανένα τρόφιμο δεν μπορεί να τα παράσχει όλα από μόνο του. Δεν είναι το μεμονωμένο γεύμα που θα κάνει μακροπρόθεσμα τη διαφορά, αλλά η ισορροπημένη επιλογή τροφίμων!

• Καταναλώνετε ποικιλία τροφίμων
• Βασίστε τη δίαιτά σας σε άφθονα τρόφιμα που είναι πλούσια σε υδατάνθρακες
• Αντικαταστήστε τα κορεσμένα με τα ακόρεστα λίπη
• Τρώτε πολλά φρούτα και λαχανικά
• Μειώστε την πρόσληψη αλατιού και ζάχαρης
• Τρώτε τακτικά, ελέγχετε το μέγεθος της μερίδας
• Πίνετε πολλά υγρά
• Διατηρείτε ένα υγιές σωματικό βάρος
• Κάντε τη σωματική άσκηση συνήθεια!
• Ξεκινήστε τώρα! Και συνεχίστε την αλλαγή σταδιακά.

1. Καταναλώνετε ποικιλία τροφίμων

Για την καλή υγεία χρειαζόμαστε περισσότερα από 40 διαφορετικά θρεπτικά συστατικά και κανένα τρόφιμο δεν μπορεί να τα παράσχει όλα από μόνο του. Δεν είναι το μεμονωμένο γεύμα που θα κάνει μακροπρόθεσμα τη διαφορά, αλλά η ισορροπημένη επιλογή τροφίμων!

-Μετά από ένα μεσημεριανό γεύμα πλούσιο σε λιπαρά θα μπορούσε να ακολουθήσει ένα βραδινό χαμηλό σε λιπαρά.
- Μετά από μια μεγάλη μερίδα κρέατος για βραδινό, ίσως η επιλογή για την επόμενη μέρα θα μπορούσε να είναι ψάρι;

2. Βασίστε τη δίαιτά σας σε άφθονα τρόφιμα που είναι πλούσια σε υδατάνθρακες
Περίπου οι μισές θερμίδες του διαιτολογίου μας θα πρέπει να προέρχονται από τρόφιμα πλούσια σε υδατάνθρακες, όπως τα δημητριακά, το ρύζι, τα ζυμαρικά, οι πατάτες και το ψωμί.
Μια καλή ιδέα είναι να συμπεριλαμβάνετε τουλάχιστον ένα από αυτά σε κάθε γεύμα.
Τα τρόφιμα ολικής άλεσης, όπως το ψωμί, τα ζυμαρικά και τα δημητριακά ολικής άλεσης, θα αυξήσουν την ποσότητα των ινών που προσλαμβάνουμε.

3. Αντικαταστήστε τα κορεσμένα με τα ακόρεστα λίπη
Τα λιπαρά είναι σημαντικά για την καλή υγεία και τη σωστή λειτουργία του σώματος.
Ωστόσο, η υπερβολική ποσότητα λιπαρών μπορεί να επιδράσει αρνητικά στο βάρος μας και την υγεία του καρδιαγγειακού μας συστήματος.
Τα διάφορα είδη λιπαρών έχουν διαφορετική επίδραση στην υγεία και κάποιες από αυτές τις συμβουλές θα μπορούσαν να μας βοηθήσουν να διατηρήσουμε τη σωστή ισορροπία:

-Θα πρέπει να περιορίσουμε την κατανάλωση των συνολικών και κορεσμένων λιπαρών (που συχνά προέρχονται από τρόφιμα ζωικής προέλευσης) και να αποφεύγουμε τελείως τα trans λιπαρά.
Η ανάγνωση των ετικετών βοηθάει στην αναγνώριση της πηγής.
-Η κατανάλωση ψαριών 2-3 φορές εβδομαδιαία, με τουλάχιστον μία μερίδα λιπαρού ψαριού, θα συμβάλλει στη σωστή πρόσληψη ακόρεστων λιπαρών.
-Όταν μαγειρεύουμε, θα πρέπει να βράζουμε, να μαγειρεύουμε στον ατμό ή να ψήνουμε αντί να τηγανίζουμε.
Θα πρέπει να αφαιρούμε το λίπος από το κρέας και να χρησιμοποιούμε φυτικά έλαια.

4. Τρώτε πολλά φρούτα και λαχανικά
Τα φρούτα και τα λαχανικά είναι από τα πιο σημαντικά τρόφιμα που μπορούν να μας δώσουν αρκετές βιταμίνες, ανόργανα συστατικά και ίνες.
Θα πρέπει να προσπαθούμε να καταναλώνουμε τουλάχιστον 5 μερίδες ημερησίως.
Για παράδειγμα, ένα ποτήρι φρέσκου χυμού φρούτων στο πρωινό, ίσως ένα μήλο κι ένα κομμάτι καρπούζι για σνακ και μια καλή μερίδα διάφορων λαχανικών σε κάθε γεύμα.

5. Μειώστε την πρόσληψη αλατιού και ζάχαρης 
Η υψηλή πρόσληψη αλατιού μπορεί να οδηγήσει σε υψηλή αρτηριακή πίεση και να αυξήσει τον κίνδυνο καρδιαγγειακών νοσημάτων.
Υπάρχουν διάφοροι τρόποι μείωσης του αλατιού στο διαιτολόγιό μας:

-Όταν ψωνίζουμε, μπορούμε να επιλέγουμε προϊόντα με χαμηλή περιεκτικότητα σε νάτριο.
-Όταν μαγειρεύουμε, μπορούμε να αντικαταστήσουμε το αλάτι με μπαχαρικά, αυξάνοντας την ποικιλία των γεύσεων.
-Όταν τρώμε βοηθάει να μην έχουμε αλάτι στο τραπέζι ή τουλάχιστον να μην προσθέτουμε αλάτι στο φαγητό πριν το δοκιμάσουμε.

Η ζάχαρη δίνει γλυκιά και ελκυστική γεύση, αλλά τα ζαχαρώδη τρόφιμα και ποτά είναι πλούσια σε ενέργεια και απολαμβάνονται καλύτερα με μέτρο ως περιστασιακό κέρασμα.
Μπορούμε αντί για ζάχαρη να χρησιμοποιούμε φρούτα, ακόμη και ως γλυκαντικό στα τρόφιμα και τα ποτά μας.

6. Τρώτε τακτικά, ελέγχετε το μέγεθος της μερίδας
Η κατανάλωση ποικιλίας τροφίμων σε τακτά χρονικά διαστήματα και στις σωστές ποσότητες είναι η καλύτερη συνταγή για ένα υγιεινό διαιτολόγιο.

Η αποφυγή γευμάτων, ιδίως του πρωινού, μπορεί να οδηγήσει σε ανεξέλεγκτη πείνα και συχνά σε απελπιστική υπερφαγία.
Η κατανάλωση σνακ μεταξύ των γευμάτων μπορεί να βοηθήσει στον έλεγχο της πείνας.
Αλλά τα σνακ δεν πρέπει να αντικαθιστούν τα κανονικά γεύματα.
Για σνακ μπορούμε να επιλέξουμε ένα γιαούρτι, μια χούφτα φρέσκα ή αποξηραμένα φρούτα ή λαχανικά (όπως στικ καρότου), ανάλατους ξηρούς καρπούς ή ίσως λίγο ψωμί με τυρί.
Η προσοχή στο μέγεθος της μερίδας θα μας βοηθήσει να μην καταναλώνουμε υπερβολικές θερμίδες και θα μας επιτρέπει να τρώμε όλα τα τρόφιμα που μας αρέσουν χωρίς να χρειάζεται να καταργήσουμε κανένα.

-Το μαγείρεμα της σωστής ποσότητας βοηθάει στην αποφυγή της υπερφαγίας.
-Ορισμένα λογικά μεγέθη μερίδας είναι: 100 g κρέατος, ένα μέτριο κομμάτι φρούτου, μισή κούπα ωμά ζυμαρικά.
-Η χρήση μικρότερων πιάτων βοηθάει στην κατανάλωση μικρότερων μερίδων.
-Τα συσκευασμένα τρόφιμα, στα οποία αναγράφονται οι θερμίδες, μπορούν να συμβάλουν στον έλεγχο των μερίδων.
-Όταν τρώμε έξω, μπορούμε να μοιραστούμε μια μερίδα με έναν φίλο.

7. Πίνετε πολλά υγρά
Οι ενήλικες πρέπει να πίνουν τουλάχιστον 1,5 λίτρα υγρών κάθε μέρα!
Ή περισσότερο εάν κάνει πολλή ζέστη ή εάν κάνουν σωματική άσκηση.
Φυσικά, το νερό είναι η καλύτερη πηγή και μπορούμε να πίνουμε νερό βρύσης ή εμφιαλωμένο, ανθρακούχο ή μη, με γεύση ή χωρίς.
Μπορούμε επίσης να πίνουμε περιστασιακά χυμούς φρούτων, τσάι, αναψυκτικά, γάλα ή άλλα ροφήματα.

8. Διατηρείτε ένα υγιές σωματικό βάρος
Το σωστό βάρος για τον καθένα μας εξαρτάται από παράγοντες όπως το φύλο, το ύψος, η ηλικία και τα γονίδια.
Η παχυσαρκία αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης πολλών ασθενειών, συμπεριλαμβανομένου του διαβήτη, των καρδιακών νοσημάτων και του καρκίνου.

Το υπερβολικό σωματικό λίπος είναι αποτέλεσμα της κατανάλωσης περισσότερου φαγητού από αυτό που χρειαζόμαστε.
Οι επιπλέον θερμίδες μπορεί να προέρχονται από οποιοδήποτε θερμιδογόνο θρεπτικό συστατικό −πρωτεΐνες, λιπαρά, υδατάνθρακες ή οινοπνευματώδη ποτά− αλλά τα λίπη είναι η πιο συμπυκνωμένη πηγή ενέργειας.
Η σωματική άσκηση μάς βοηθά να καταναλώνουμε ενέργεια και μας κάνει να αισθανόμαστε όμορφα. Το μήνυμα είναι εύλογα απλό: εάν παίρνουμε βάρος, πρέπει να τρώμε λιγότερο και να είμαστε πιο δραστήριοι!

9. Κάντε τη σωματική άσκηση συνήθεια!
Η σωματική άσκηση είναι σημαντική για ανθρώπους κάθε βάρους και κάθε κατάστασης υγείας.
Μας βοηθά να κάψουμε τις επιπλέον θερμίδες, κάνει καλό στο καρδιακό και κυκλοφορικό μας σύστημα, διατηρεί ή μειώνει τη μυική μας μάζα, βοηθά τη συγκέντρωσή μας και βελτιώνει τη συνολική μας υγεία.
Δεν χρειάζεται να είμαστε πρωταθλητές για να ασκηθούμε!
Συνιστώνται 150 λεπτά μέτριας σωματικής άσκησης την εβδομάδα, κάτι που μπορεί να γίνει εύκολα μέρος της καθημερινότητάς μας. Όλοι μπορούμε:

- να χρησιμοποιούμε τις σκάλες αντί για το ασανσέρ
- να κάνουμε μια βόλτα στα μεσημεριανά διαλείμματα από τη δουλειά (και στο ενδιάμεσο να κάνουμε διατάσεις στο γραφείο μας)
- να βρίσκουμε χρόνο για οικογενειακές δραστηριότητες τα σαββατοκύριακα.

10. Ξεκινήστε τώρα! Και συνεχίστε την αλλαγή σταδιακά.
Είναι πιο εύκολο να διατηρήσουμε σταδιακές αλλαγές στη ζωή μας παρά μεγάλες αλλαγές που συμβαίνουν ξαφνικά.
Για τρεις ημέρες μπορούμε να σημειώνουμε τα τρόφιμα και τα ποτά που καταναλώνουμε καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας καθώς και την άσκηση που πραγματοποιούμε.
Δεν θα είναι δύσκολο να εντοπίσουμε τι μπορούμε να βελτιώσουμε:

- Δεν τρώμε πρωινό; Ένα μικρό μπολ με μούσλι, μία φέτα ψωμί ή ένα κομμάτι φρούτου μπορούν να μας βοηθήσουν να εισαγάγουμε σταδιακά το πρωινό στην καθημερινότητά μας.
- Τρώμε ελάχιστα φρούτα και λαχανικά; Μπορούμε να ξεκινήσουμε καταναλώνοντας ένα επιπλέον κομμάτι την ημέρα.
- Τα αγαπημένα μας φαγητά είναι πλούσια σε λιπαρά; Η ξαφνική κατάργησή τους θα μπορούσε να λειτουργήσει αντίθετα και να μας κάνει να επιστρέψουμε στις παλιές συνήθειες. Μπορούμε, αντί για αυτά, να επιλέγουμε φαγητά χαμηλά σε λιπαρά, να τα τρώμε λιγότερο συχνά και σε μικρότερες ποσότητες.
- Ασκούμαστε ελάχιστα; Ένα πολύ καλό πρώτο βήμα θα μπορούσε να είναι να χρησιμοποιούμε τις σκάλες καθημερινά.
πηγή του άρθρου:eufic.org/el

galatsinews:togalatsi.blogspot.gr

Βότανα,φρούτα και λαχανικά για υγεία και ευεξία και υπέροχο δέρμα

Βότανα-φρούτα-λαχανικά και πως μπορούμε να καταπολεμήσουμε τις ρυτίδες εκ των έσω-φυσικά όπλα και στρατηγικές για τη διατήρηση της υγείας και της νεανικότητας του δέρματός μας
Το δέρμα μας επειδή,όπως πολύ καλά γνωρίζουμε,είναι το πιο ορατό από τα όργανά μας γίνεται άμεσα αντιληπτή κάθε του αλλαγή.
Έτσι ανά πάσα στιγμή γνωρίζουμε τη διαδικασία της γήρανσης της επιδερμίδας μας,η οποία ξεκινά από τη στιγμή που γεννιόμαστε και η αιώνια επιθυμία των ανθρώπων σε όλο τον κόσμο ήταν και είναι να ζουν περισσότερο, να παραμένουν νέοι όσο το δυνατόν περισσότερο χρόνο ή τουλάχιστον να φαίνονται νεότεροι.
Είμαστε κοινωνικά, σεξουαλικά και σωματικά ενεργοί όλο και περισσότερο χρόνο,γιατί πρέπει οι ρυτίδες μας να μας θυμίζουν πάντα το αδυσώπητο πέρασμα του χρόνου;
Έτσι στον 21ο αιώνα, την εποχή της σύγχρονης επιστήμης και της έκρηξης της τεχνολογίας....
read more:https://botanologia.gr/votana-froyta-kai-lachanika-gia-ygeia-kai-eyexia-kai-derma-gemato-omorfia/

Οι αντιγηραντικές ιδιότητες της αγάπης

Τι είναι αυτό που μας κάνει να λάμπουμε;Οι ορμόνες της αγάπης, λένε τώρα οι επιστήμονες.

Μπορεί να τρώμε υγιεινά, να είμαστε πιστοί στο ραντεβού για το τσεκ απ μας κάθε χρόνο, μπορεί επίσης στα ραφάκια του μπάνιου μας να έχουμε τις καλύτερες κρέμες και στην ατζέντα μας τα τηλέφωνα των πιο διάσημων πλαστικών χειρουργών, όμως τίποτα δεν συγκρίνεται με τις αντιγηραντικές ιδιότητες της αγάπης.

Σύγχρονες έρευνες δείχνουν πώς η δύναμη της αγάπης και οι ορμόνες που σχετίζονται με αυτή έχουν επίδραση στη μακροζωία και στην ομορφιά μας.
Η φωτεινότητα του προσώπου μας που εκφράζει μια εσωτερική γαλήνη, μια ηρεμία και μια αυτοπεποίθηση όποια και αν είναι η ηλικία μας έχει να κάνει σε έναν μεγάλο βαθμό με την αγάπη που δίνουμε και παίρνουμε.
Η ύπαρξη αγάπης στη ζωή μας από όπου και αν προέρχεται διεγείρει όλες τις αντιγηραντικές ορμόνες και προκαλεί μαγικές χημικές αντιδράσεις οι οποίες κάνουν το δέρμα να φαίνεται πιο υγιές και νεανικό από μέσα προς τα έξω.
Η νέα τάση λοιπόν είναι η έμφαση να δίνεται και σε αυτό το πεδίο και όχι μόνο στη μάχη με τις ρυτίδες.
Επίσης σύμφωνα με μελέτες η αγάπη μπορεί να αποτελέσει σημαντικό κίνητρο για κάποιον ώστε να ζήσει περισσότερο, σε αντίθεση με την έλλειψή της, η οποία μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα πρόωρου θανάτου.

Το καλύτερο αντιοξειδωτικό
Η αγάπη λειτουργεί ως αντιοξειδωτικό βοηθώντας στην προστασία μας από την παραγωγή ελεύθερων ριζών.
Οσο περισσότερη αγάπη δίνουμε και παίρνουμε μέσα από τις διαπροσωπικές μας σχέσεις, τόσο περισσότερες αντιγηραντικές ορμόνες έχουμε, οι οποίες συμβάλλουν και στην προστασία μας από ασθένειες φθοράς όπως είναι ο διαβήτης, οι καρδιακές παθήσεις, ο καρκίνος και η κατάθλιψη.
Εκτός όμως από αντιοξειδωτικό η αγάπη λειτουργεί και ως αγχολυτικό και ως ενισχυτικό του ανοσοποιητικού μας συστήματος.
Η ευτυχία που νιώθουμε όταν αγαπάμε αυξάνει τα επίπεδα των ενδορφινών, που παράγονται κυρίως στην υπόφυση και τον υποθάλαμο. Αποτελούν την κύρια ομάδα των ενδογενών οπιοειδών και όταν συνδέονται με ειδικούς νευροϋποδοχείς μπλοκάρουν το μήνυμα του πόνου στο νευρικό σύστημα.
Οι ενδορφίνες συμβάλλουν στην ομαλή λειτουργία του οργανισμού και στην καλή ψυχολογική μας κατάσταση, καθώς ενισχύουν το ανοσοποιητικό σύστημα σε καταστάσεις στρες, βοηθούν στην καλύτερη κυκλοφορία του αίματος, έχουν αντιγηραντική δράση και βελτιώνουν τη μνήμη.

Ωκυτοκίνη: στηρίζει τη συναισθηματική μας υγεία
Η ωκυτοκίνη είναι γνωστή και ως η ορμόνη της αγάπης και της γαλουχίας, αφού παράγεται από τον υποθάλαμο του εγκεφάλου με σκοπό να ενισχύσει τη σχέση της μητέρας με το μωρό.
Πρόκειται για μια ορμόνη βασική για τη συναισθηματική μας υγεία.
Η παραγωγή της μας ανεβάζει ψυχολογικά, μας κάνει να αισθανόμαστε ευτυχισμένοι και παράλληλα προάγει το αίσθημα της οικειότητας και της απόλαυσης.
Με άλλα λόγια, θέτει τις βάσεις είτε για να δημιουργήσουμε νέους συναισθηματικούς δεσμούς είτε για να εμβαθύνουμε τις ήδη υπάρχουσες σχέσεις.
Αξίζει επίσης να αναφερθεί ότι σύμφωνα με πειράματα που έκαναν ερευνητές από το Πανεπιστήμιο  της Βόννης, η χρήση ρινικού σπρέι ωκυτοκίνης φάνηκε να κάνει τους άνδρες λιγότερο επιρρεπείς στην απιστία. Και επιπλέον σύμφωνα με άλλη έρευνα από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλεϊ η ωκυτοκίνη θα μπορούσε να επιβραδύνει τη φθορά των μυών σε ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας.
Η έρευνα διεξήχθη σε ποντίκια και έδειξε ότι οι υποδόριες ενέσεις ωκυτοκίνης επί εννιά μέρες σε γηραιά ποντίκια οδηγούσε σε ταχύτερη επούλωση του μυϊκού ιστού τους συγκριτικά με τα ποντίκια που δεν είχαν λάβει θεραπεία ωκυτοκίνης.
Προηγούμενη έρευνα έδειξε ότι η χορήγηση ωκυτοκίνης μπορούσε να προλάβει την εξέλιξη της οστεοπόρωσης σε ποντίκια.

Η δύναμη της αγκαλιάς
 Μια τρυφερή αγκαλιά έχει τη δύναμη να ενεργοποιήσει την έκκριση της ωκυτοκίνης μεταξύ συντρόφων, αδελφών ή φίλων.
Η σωματική επαφή φαίνεται ότι ενισχύει το ανοσοποιητικό μας σύστημα και έτσι δεν αρρωσταίνουμε εύκολα.
Μάλιστα έχει παρατηρηθεί ότι το τρυφερό άγγιγμα ενεργοποιεί την έκκριση τριών ορμονών, της ωκυτοκίνης, της ντοπαμίνης και της σεροτονίνης, οι οποίες κάνουν τον οργανισμό πιο ανθεκτικό απέναντι στις λοιμώξεις.
Σύμφωνα δε με έρευνα του Πανεπιστημίου Carnegie Mellon, οι αγκαλιές φαίνεται ότι προστατεύουν τους αγχώδεις ανθρώπους από τις ασθένειες.
Η ωκυτοκίνη είναι η ορμόνη που κυριαρχεί κατά τις εκδηλώσεις της ερωτικής, αλλά και της αδελφικής αγάπης, ενώ πρόσφατες έρευνες έδειξαν ότι κυριαρχεί ακόμη και στα χάδια μεταξύ των κατοικιδίων και των ιδιοκτητών τους! Σε πειράματα, φάνηκε ότι οι σκύλοι, αλλά και τα αφεντικά τους, παρουσιάζουν εντυπωσιακά υψηλές τιμές ωκυτοκίνης στο σώμα τους όταν παίζουν.
Η αγκαλιά, χάρη στην έκκριση της ωκυτοκίνης, δρα χαλαρωτικά. Εξουδετερώνει το στρες, το οποίο επιβαρύνει τον οργανισμό ποικιλοτρόπως, και ηρεμεί το σώμα. Λιγότερο στρες συνεπάγεται, μεταξύ άλλων, χαμηλότερα επίπεδα κορτιζόλης, χαμηλότερη αρτηριακή πίεση και επομένως πιο γερή καρδιά. 

Σύμφωνα με έρευνες όταν τα επίπεδα ωκυτοκίνης των ανθρώπων είναι υψηλά, η γενναιοδωρία τους απέναντι σε αγνώστους αυξάνεται κατά 80%.

Ευχαριστούμε για τη συνεργασία τη δρα Κατερίνα Λαμπρινοπούλου, M.D., Ph.D. δερματολόγο– αφροδισιολόγο, εξειδικευμένη στην αντιγήρανση και τη δρα Ναταλία Κουτρούλη, Msc, ψυχολόγο υγείας, με εκπαίδευση στη Γνωσιακή Ψυχοθεραπεία και στη Συμβουλευτική, διευθύντρια στο Κέντρο Εφαρμοσμένης Ψυχοθεραπείας και Συμβουλευτικής.
πηγή του άρθρου:vita.gr
photo:google.gr

«για πάντα νέοι»:ένα φιλόδοξο εγχείρημα για τη θεραπεία της γήρανσης

Η λίστα με τις ασθένειες που έχουν ηττηθεί από την ανθρωπότητα είναι εντυπωσιακή:
πολιομυελίτιδα,
τύφος,
ιλαρά,
τέτανος,
κίτρινος πυρετός,
ευλογιά,
διφθερίτιδα και ανεμοβλογιά.
Τα εμβόλια και τα ισχυρά φάρμακα που έχουν παρασκευαστεί, έχουν επιτρέψει στο ανθρώπινο είδος να αντισταθεί σε βακτήρια, παράσιτα και ιούς που απειλούν την ύπαρξή μας.
Ωστόσο, σε ολόκληρη την ιστορία μας, οι άνθρωποι υποφέρουμε από μία αρρώστια, από την οποία δεν καταφέραμε ποτέ να δραπετεύσουμε, τη γήρανση. Καθώς μεγαλώνουμε, τα κύτταρά μας σταματούν να λειτουργούν με αποτέλεσμα να μπορούμε να «ηττηθούμε» από ασθένειες όπως ο καρκίνος, τα καρδιακά επεισόδια, η αρθρίτιδα και η νόσος Αλτσχάιμερ.
Οι ασθένειες που σχετίζονται με την προχωρημένη ηλικία ευθύνονται για 100.000 θανάτους καθημερινά και ξοδεύουμε δισεκατομμύρια ευρώ, ώστε να επιβραδύνουμε την επίδρασή τους στο σώμα μας.
Παρόλα αυτά, μερικοί ερευνητές υποστηρίζουν πως σκεφτόμαστε με λάθος τρόπος για αυτές τις παθήσεις.
Λένε ότι πρέπει να δούμε την ίδια τη γήρανση σαν ασθένεια και μάλιστα, σαν μια ασθένεια που να μπορεί να προληφθεί και να θεραπευτεί. 
Οι ελπίδες τους βασίζονται σε πρόσφατες ανακαλύψεις για τη βιολογική γήρανση.
Από βιολογικής πλευράς, λοιπόν, τα σώματα γερνάνε με διαφορετικούς ρυθμούς, βάσει γενετικών και περιβαλλοντικών παραγόντων.
Μικρές «βλάβες» συγκεντρώνονται στο DNA μας και τα κύτταρά μας αρχίζουν να δυσλειτουργούν έως ότου προκληθεί βλάβη στους ιστούς.
Το εύρος της αλλαγής σε βάθος χρόνου μπορεί να κάνει τη διαφορά ανάμεσα σε έναν άνθρωπο που είναι υγιής, αν και σε προχωρημένη ηλικία, και έναν άλλο που μένει αναγκαστικά στο σπίτι του, βασανιζόμενος από χρόνιες ασθένειες.
Οι επιστήμονες που σκέφτονται έτσι, συνήθως δεν ακολουθούν την πεπατημένη, όσον αφορά τις ιατρικές μεθόδους που εφαρμόζουν, για αυτό και είναι λίγοι.
Όμως, τώρα τελευταία, ο αριθμός των ερευνητών που έχουν ορίσει ως προτεραιότητά τους την ανακάλυψη τρόπων πρόληψης της βιολογικής γήρανσης, έχει αυξηθεί.
Μελέτες σε ζώα έχουν δείξει πως είναι όντως εφικτό να επεκτείνουμε κατά πολύ τη διάρκεια ζωής κάποιων είδων, κάτι που μας δίνει ελπίδες πως ίσως κάτι αντίστοιχο να είναι εφικτό και για το ανθρώπινο είδος.
Ένα συνηθισμένο φάρμακο για τον διαβήτη, η μετφορμίνη, αύξησε τη διάρκεια ζωής στα τρωκτικά, ενώ η αλλαγή ενός μονάχα στοιχείου στον γενετικό κώδικα των νηματωδών σκουληκιών, διπλασίασε τη διάρκεια ζωής τους από τις τρεις εβδομάδες σε έξι.
Ο Ομπρέι Ντε Γκρέι, Γενικός Επιστημονικός Διευθυντής στο ερευνητικό ίδρυμα Στρατηγικών σχετικά με την Αμελητέα Γήρανση (Strategies for Engineered Negligible Senescence Research Foundation), ένα ίδρυμα που επικεντρώνει την έρευνα του στην επέκταση της υγιής διάρκειας για τη ζωή του ανθρώπου, είναι ένας από τους επιστήμονες που πιστεύουν στην πρόληψη και θεραπεία της γήρανσης.
Εξηγεί πως ο στόχος του ιδρύματος στο οποίο εργάζεται είναι η ανάπτυξη μιας ακολουθίας θεραπειών για μεσήλικες, αλλά και άτομα πιο προχωρημένης ηλικίας που θα τους διατηρήσει σωματικά και πνευματικά ισάξιους με άτομα κάτω των 30 ετών.
«Φυσικά, χωρίς να διαγράψει τις αναμνήσεις τους», προσθέτει.
Ο Ντε Γκρέι λέει πως «θέλουμε να φτιάξουμε τις αλλαγές που δεν μας αρέσουν και συμβαίνουν όταν είμαστε μεταξύ 30 και 70 ετών».
Υπάρχουν επτά βιολογικοί παράγοντες σύμφωνα με τον Ντε Γκρέι, οι οποίοι ευθύνονται κατά κύριο λόγο για την κυτταρική βλάβη που κρύβεται πίσω από τις ασθένειες που σχετίζονται με τη γήρανση.
Αυτοί οι παράγοντες περιλαμβάνουν:
1) Κύτταρα στον ιστό που δεν ανανεώνονται αρκετά γρήγορα.
2) Κύτταρα που πολλαπλασιάζονται ανεξέλεγκτα, όπως συμβαίνει στην περίπτωση του καρκίνου.
3) Κύτταρα που δεν πεθαίνουν όπως θα έπρεπε, κάτι που παρατηρείται ξανά στην περίπτωση του καρκίνου.
4) Βλάβες στο DNA των μικρών μονάδων ενέργειας στα κύτταρα που είναι γνωστά ως μιτοχόνδρια.
5) H συγκέντρωση άχρηστων υλικών μέσα στο κύτταρο.
6) Η συγκέντρωση άχρηστων υλικών έξω από το κύτταρο.
7) Τη σκλήρυνση του οργανικού πλέγματος έξω από το κύτταρο, το οποίο κανονικά του επιτρέπει να τεντώνεται και να λυγίζει.
Ο Ντει Γκρέι και η ομάδα του λένε πως έχουν βρει τρόπους αντιμετώπισης για το καθένα από τα επτά αυτά προβλήματα, με τις θεραπείες που αναπτύσσουν.
«Η λύση για το πρώτο πρόβλημα είναι η βλαστοκυτταρική θεραπεία».
Η εν λόγω θεραπεία παρέχει στον ιστό ένα καινούργιο απόθεμα νεαρών κυττάρων που θα αντικαταστήσουν τα γερασμένα.
Τα υπόλοιπα προβλήματα, πιθανώς να χρήζουν πιο περίπλοκων λύσεων.
Ανεξαρτήτως των στρατηγικών που θα χρησιμοποιηθούν, ο Ντε Γκρέι δεν πιστεύει πως είναι δυνατόν να σταματήσει οριστικά τη γήρανση με αυτές τις προσεγγίσεις, αλλά ίσως να γίνεται να δώσει στους ασθενείς του περίπου 30 χρόνια επιπλέον ζωής.
Οραματίζεται ένα μέλλον όπου η «τεχνολογία αναζωογόνησης» θα μπορεί να χορηγηθεί σε ηλικιωμένους ανθρώπους, ώστε να επαναφέρει τα κύτταρά τους στην κατάσταση που ήταν όταν βρισκόντουσαν στο άνθος της νιότης τους, δίνοντάς τους έξτρα χρόνια ζωής με αυτό τον τρόπο.
Η λογική είναι πως όποιος λάβει τη θεραπεία στην ηλικία των 60, θα γίνει όπως ήταν 30, βιολογικά μιλώντας.
Αλλά επειδή η θεραπεία δεν είναι μόνιμη, σε 30 χρόνια, θα καταλήξει να είναι πάλι 60.
Μέχρι τότε, ο Ντε Γκρει ελπίζει πως η νέα, βελτιωμένη και ενισχυμένη εκδοχή της θεραπείας, θα μπορεί να επαναχορηγηθεί στον ίδιο ασθενή.
Σαν αποτέλεσμα, ο υποθετικός ασθενής μας θα έφθανε τα 60 χρόνια του, όταν στην πραγματικότητα θα ήταν ζωντανός για 150 χρόνια.
«Αλλά πρέπει να είμαστε προσεκτικοί με τέτοιους ισχυρισμούς.
Δεν υπάρχουν πειραματικές αποδείξεις που να υποστηρίζουν πως το σώμα μας θα δεχόταν τη βελτιωμένη θεραπεία και δεν θα την απέρριπτε».
Αλλά ο Ντε Γκρέι πιστεύει πως αυτός ο τρόπος σκέψης, τον οποίο αποκαλεί και «ύπνωση υπέρ της γήρανσης», λειτουργεί ως τροχοπέδη στην πρόοδο για τη μάχη ενάντια στη γήρανση.
Ισχυρίζεται ότι το πρόβλημα είναι πως αποδεχόμαστε τη γήρανση ως κάτι το αναπόφευκτο και έτσι, θεωρούμε τις προσπάθειες αντιμετώπισής της ως κάτι του ουτοπικό.
Σε τελική ανάλυση, δεν είναι ο μόνος που πιστεύει πως η γήρανση μπορεί να νικηθεί.
Ο Τζορτ Τσερτς, γενετιστής στην Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ, δήλωσε πως ενώ οι περισσότεροι συνάδελφοί του θεωρούν ότι η γήρανση δεν μπορεί να θεραπευτεί, ο ίδιος δεν συμμερίζεται τις απόψεις τους.
«Αν μπορούμε να ελέγξουμε και το περιβάλλον και τα γενετικά χαρακτηριστικά, μπορούμε να δώσουμε πάρα πολλά παραπάνω χρόνια υγιής ζωής στον κόσμο. Στα περισσότερα εκβιομηχανισμένα έθνη, η πλειοψηφία των ασθενειών οφείλεται στη γήρανση, κάτι που νομίζω ότι μπορούμε να αντιμετωπίσουμε».
Ανάμεσα στις εξέχουσες προσεγγίσεις στην αύξηση της μακροζωίας, βρίσκεται και η διαδικασία που είναι γνωστή ως «θεραπεία βαμπίρ».
Ασθενείς με άνοια έλαβαν μεταγγίσεις με πλάσμα αίματος από νεαρότερους δωρητές ηλικίας 18 έως 30 ετών και έδειξαν σημάδια βελτίωσης.
Επίσης, ασθενείς με Αλτσχάιμερ ανέκτησαν την ικανότητα να κάνουν μπάνιο και να ντύνονται μόνοι τους, ακόμα και να κάνουν δουλειές του σπιτιού.
Τέλος, έχουν σημειωθεί περιπτώσεις με 60χρονους που μαύρισαν τα μαλλιά τους, αφού έλαβαν τη μετάγγιση.
Παρόλα αυτά, η θεραπεία βρίσκεται σε στάδιο έρευνας ακόμα, και μάλιστα ημιτελή, για αυτό άλλωστε η χρήση της δέχεται αρνητική κριτική προς το παρόν.
Όμως, έχουν γίνει μελέτες σε ζώα που υποδεικνύουν πως ίσως να υπάρχει βιολογικό υπόβαθρο για τα αποτελέσματα αυτών των θεραπειών.
Φυσικά, υπάρχουν πάντα αυτοί που λένε πως υπάρχει ένας απλός και εύκολος τρόπος να πετύχουμε τη μακροζωία και αυτός είναι η υγιεινή διατροφή.
Τι γίνεται όμως με την πραγματική «θεραπεία» του θανάτου;
Υπάρχουν άτομα που έχουν καταψυχθεί με τη χρήση κρυογονικής τεχνολογίας, αμέσως μετά τον θάνατό τους, ώστε να μπορούν να αναγεννηθούν, αν αυτό γίνει κάποτε εφικτό.
Επίσης, έχει διατυπωθεί η ιδέα της «μεταφόρτωσης του μυαλού» σε κάποιο υπολογιστικό σύστημα, ώστε να πετύχουμε την ψηφιακή αθανασία.
Ωστόσο, καμιά από τις δύο ιδέες δεν φαίνεται υλοποιήσιμη, τουλάχιστον όχι στο εγγύς μέλλον.
Και σίγουρα δεν πρέπει να συσχετίσουμε αυτές τις ιδέες με τη δουλειά που κάνει ο Ντε Γκρέι και η ομάδα του, η οποία έχει ως στόχο την επέκταση της ανθρώπινης ζωής.
Βέβαια, ακόμα και αν κάτι τέτοιο πραγματοποιηθεί, η κοινωνία μας θα βρεθεί αντιμέτωπη με καινούργια προβλήματα.
Η μακροζωία θα οδηγήσει αναπόφευκτα στον υπερπληθυσμό και πολλοί υποστηρίζουν ότι ο πλανήτης μας δεν είναι σε θέση να διαχειριστεί κάτι τέτοιο.
Ο ίδιος ο Ντε Γκρέι δηλώνει πως δέχεται συχνά ερωτήσεις σχετικά με τη τεχνολογία που προσπαθεί να εξελίξει και την πιθανή χρήση της.
Ο κόσμος φοβάται πως τους καρπούς των επιτευγμάτων του θα γευτούν μόνο πλούσιοι τύραννοι ή απλώς πλούσια άτομα και αν αυτό αποφευχθεί, πως θα καταλήξουμε να βαριόμαστε τις ίδιες μας τις ζωές.
Ο ίδιος απαντά πως δεν έχει χρόνο να ασχοληθεί με τέτοια ερωτήματα. Άλλωστε, πιστεύει πως οι άλλες τεχνολογίες που εξελίσσονται, όπως οι πηγές ανανεώσιμης ενέργειας, θα επιτρέψουν στον πλανήτη να «αντέξει» περισσότερα άτομα.
Επίσης, θεωρεί πως οι παραπάνω ανησυχίες υπήρχαν και στην εποχή που παρασκευάζονταν τα πρώτα εμβόλια και αν είχαν επηρεάσει τους τότε καινοτόμους, τώρα οι περισσότεροι από εμάς δεν θα ξεπερνούσαμε τα 40 χρόνια ζωής.
Εδώ και τουλάχιστον 200 χρόνια, οι ανακαλύψεις και οι εξελίξεις στην ιατρική μας έχουν διδάξει πως έχουμε τη δύναμη να νικήσουμε τις ασθένειες που μας ταλαιπωρούν.
Ίσως, αν δουλέψουμε με σκληρά, έξυπνα και με αφοσίωση, να μπορέσουμε να νικήσουμε και τη γήρανση.
Πηγή: BBC, Επιμέλεια κειμένου: Χρήστος Κανελλόπουλος
πηγή του άρθρου:kathimerini.gr

Το κόκκινο ελιξίριο της νεότητας

δημοσιεύτηκε:  11/05/2014

Νέες μελέτες δείχνουν ότι το αίμα, ή μια πρωτεΐνη του που θα μπορεί να κλειστεί σε χάπι, γυρίζει τον χρόνο πίσω για ηλικιωμένα ποντίκια κάνοντάς τα να έχουν εγκέφαλο και μυς «20χρονου»!

Τι χρώμα έχει η νεότητα;
Το κόκκινο του πάθους και του παρορμητισμού πιθανότατα.
Το ίδιο χρώμα όμως φαίνεται ότι έχει και η... επιστροφή στη νιότη, σύμφωνα με άκρως ενδιαφέροντα ερευνητικά στοιχεία που είδαν την περασμένη εβδομάδα το φως της δημοσιότητας και φέρουν και ελληνική υπογραφή.
Και όταν μιλάμε για κόκκινο εννοούμε το κόκκινο του αίματος, καθώς το αίμα, το πλάσμα αίματος ή μια πρωτεΐνη του φάνηκαν να γυρνούν πίσω το ρολόι για τον οργανισμό ηλικιωμένων ποντικών χαρίζοντάς τους εγκέφαλο και μυς «20χρονου»!
Τα ευρήματα ίσως οδηγήσουν (στο όχι και πολύ μακρινό μέλλον) στην ανάπτυξη ενός χαπιού που θα χαρίζει τη νεότητα.
Με δεδομένο όμως ότι ορισμένα από αυτά αφορούσαν εγχύσεις πλάσματος αίματος θυμίζοντας ταινία... βαμπίρ, υπάρχει και ο κίνδυνος κακής χρήσης της επιστημονικής προόδου, γεγονός που μπορεί να σημάνει μελλοντικά αφαίμαξη νεαρού ανθρώπινου αίματος για την αναζωογόνηση ηλικιωμένων.
Σε κάθε περίπτωση τα νέα επιστημονικά αποτελέσματα ανεβάζουν το ενδιαφέρον των ειδικών αλλά και του πληθυσμού στο... κόκκινο!

«Κόκκινη» επιστροφή στη νιότη.
Κάπως έτσι θα μπορούσε να είναι ο τίτλος των πραγματικά εντυπωσιακών ερευνητικών στοιχείων που θα σας παρουσιάσουμε σήμερα και τα οποία έχουν κάνει αίσθηση τις τελευταίες ημέρες σε παγκόσμιο επίπεδο.
Δύο μελέτες που δημοσιεύθηκαν την εβδομάδα που μας πέρασε στην έγκριτη επιθεώρηση «Science» από επιστήμονες του Χάρβαρντ - η μία εξ αυτών και με ελληνική «σφραγίδα» - έδειξαν ότι μια πρωτεΐνη του νεαρού αίματος μπορεί να γυρίσει πίσω το ρολόι του χρόνου και να χαρίσει τη χαμένη νεότητα στην... τρίτη ηλικία.
Αυτό τουλάχιστον συνέβη σε ποντίκια με ηλικία αντίστοιχη των 70 ετών ενός ανθρώπου τα οποία λαμβάνοντας τον αυξητικό παράγοντα GDF11 που υπάρχει στο αίμα τόσο των ποντικών όσο και των ανθρώπων απέκτησαν μυς αλλά και εγκέφαλο... 20χρονου!
Συγχρόνως μια τρίτη μελέτη που είδε επίσης την περασμένη εβδομάδα το φως της δημοσιότητας σε μια άλλη έγκριτη επιθεώρηση, το «Nature Medicine», και η οποία διεξήχθη από ειδικούς της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Στάνφορντ στην Καλιφόρνια, επιβεβαίωσε την αναζωογονητική δράση της «ερυθρής» θεραπείας στον εγκέφαλο ποντικών.
Ωστόσο η τελευταία αυτή ερευνητική προσπάθεια φαίνεται να εγείρει τόσο πρακτικά όσο και ηθικά ζητήματα καθώς αφορούσε εγχύσεις πλάσματος αίματος φέρνοντας στον νου τα... βαμπίρ.
Είναι σημαντικό λοιπόν να βρεθεί η χρυσή τομή στο τι θα μπορούσε αυτού του είδους η έρευνα να προσφέρει στο μέλλον για τον άνθρωπο.
Διότι προφανώς δεν είναι η λύση να... πίνουν κάποιοι (προνομιούχοι) το αίμα άλλων ώστε να κατακτήσουν το ελιξίριο της νεότητας.

Η νευροβιολόγος, ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ δρ Λήδα Κατσιμπάρδη είχε κεντρικό ρόλο στην έρευνα του αίματος που... ξανανιώνει

Οι δύο «πορφυρές» μελέτες του «Science» διεξήχθησαν από ειδικούς του Τμήματος Βλαστικών Κυττάρων και Αναγεννητικής Βιολογίας του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ (μεταξύ των οποίων και η νευροβιολόγος, μεταδιδακτορική ερευνήτρια στο Εργαστήριο του Λι Ρούμπιν κυρία Λήδα Κατσιμπάρδη - η κυρία Κατσιμπάρδη ήταν μάλιστα η πρώτη συγγραφέας στη μία εκ των δύο μελετών).

Ζωοδότρια η σιαμαία ένωση
Οπως εξηγεί η δρ Κατσιμπάρδη στο «Βήμα», «αρχικώς στα πειράματά μας χρησιμοποιήσαμε τη μέθοδο της παραβίωσης, η οποία αφορά την ένωση του κυκλοφορικού συστήματος δύο ζώων με εγχείρηση σαν να ήταν σιαμαία. Με τον τρόπο αυτόν ουσιαστικά γίνεται συνεχής μετάγγιση αίματος από το ένα ζώο στο άλλο». Η ελληνίδα επιστήμονας διευκρινίζει ότι χρησιμοποιήθηκε τόσο η ετερόχρονη παραβίωση (αυτό σημαίνει ότι το ένα ποντίκι ήταν νεαρό, ηλικίας δύο μηνών, που αντιστοιχεί περίπου στα 20 έτη ζωής για τον άνθρωπο, ενώ το άλλο 18-20 μηνών - αντιστοιχεί στα 60-70 έτη σε ανθρώπινα χρόνια) όσο και η ισόχρονη παραβίωση (ενώθηκε, δηλαδή, το κυκλοφορικό σύστημα είτε δύο νέων ποντικών είτε δύο ηλικιωμένων προκειμένου να υπάρχει μια ομάδα ελέγχου και να καθίσταται δυνατή η σύγκριση των αποτελεσμάτων).

Τι προέκυψε από αυτό το... sci-fi για τους κοινούς θνητούς πείραμα, το οποίο όμως πρέπει να επισημανθεί ότι βασίζεται σε μια τεχνική γνωστή για τους επιστήμονες και χρησιμοποιούμενη τα τελευταία χρόνια; Με μια λέξη... αναγέννηση! Η ερευνήτρια μας λέει ότι το νεανικό αίμα προσέφερε αναγέννηση της τάξεως του 50% των νευρικών κυττάρων του εγκεφάλου των ηλικιωμένων ποντικιών, αναζωογόνηση των αγγείων του εγκεφάλου κατά 87%, αύξηση της ροής του αίματος στον εγκέφαλο η οποία έφθασε σε επίπεδα ίδια με εκείνα του «20χρονου» ποντικού, καθώς και βελτίωση στην ικανότητα διάκρισης οσμών, η οποία και πάλι άγγιξε τα επίπεδα της... νιότης.

Παράλληλα μια δεύτερη ομάδα από το Χάρβαρντ και συγκεκριμένα από το Εργαστήριο της καθηγήτριας Εμι Γουέιτζερ - η ομάδα αυτή υπογράφει τη δεύτερη μελέτη του «Science» - χρησιμοποίησε επίσης τη μέθοδο της παραβίωσης ώστε να ελέγξει την επίδραση του νεανικού αίματος στο μυϊκό σύστημα των πειραματοζώων. Και πάλι τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά: καταγράφηκε αύξηση των μυϊκών βλαστικών κυττάρων, τα οποία έφθασαν σε επίπεδα αντίστοιχα με εκείνα νέων ποντικών, ενώ παράλληλα σταμάτησε η εμφάνιση βλαβών στο DNA των μυϊκών κυττάρων των ηλικιωμένων ζώων.

Η μαγική πρωτεΐνη

Στις τρισδιάστατες αυτές εικόνες που ελήφθησαν με συνεστιακό μικροσκόπιο φαίνεται ότι τα αγγεία στον εγκέφαλο του αναζωογονημένου από το αίμα (μέσω παραβίωσης) ηλικιωμένου ποντικού (δεξιά) αυξάνονται σε όγκο σε σχέση με εκείνα στον εγκέφαλο ενός ηλικιωμένου ποντικού που δεν έχει λάβει το νεανικό αίμα και τα αγγεία του είναι μικρά και κατεστραμμένα (αριστερά) Φωτογραφία: Lida Katsimpardi

Και από την παραβίωση (η οποία εννοεί κάποιος εύκολα ότι δεν θα μπορούσε να αποτελέσει μια τεχνική εφικτή στον άνθρωπο) οι ερευνητές πέρασαν στην πρωτεΐνη της... νεότητας. Και το όνομα αυτής «αναπτυξιακός παράγοντας διαφοροποίησης 11» (growth differentiation factor 11, GDF11). Πρόκειται για μια πρωτεΐνη που εντοπίζεται τόσο στα ποντίκια όσο και στους ανθρώπους και έχει ως «καθήκον» τη ρύθμιση της δραστηριότητας των βλαστικών κυττάρων - τα επίπεδά της ωστόσο εμφανίζουν μείωση με την πάροδο του χρόνου. Πέρυσι με δημοσίευσή τους στην επιθεώρηση «Cell» ερευνητές και πάλι από το Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ ανέφεραν πως ανακάλυψαν ότι η GDF11 έχει την ικανότητα «επιδιόρθωσης» της γηρασμένης καρδιάς ποντικών.

Πώς όμως έφθασαν σε αυτή την πρωτεΐνη οι επιστήμονες; Η κυρία Κατσιμπάρδη τονίζει ότι «διεξήχθη μεγάλης κλίμακας ανάλυση των πρωτεϊνών του αίματος προκειμένου να εντοπιστούν πιθανοί υποψήφιοι που θα μπορούσαν να έχουν αναζωογονητική δράση. Από την ανάλυση εκείνη προέκυψε η GDF-11, η οποία φάνηκε σε πειράματα να έχει σημαντική αναγεννητική επίδραση στην καρδιά. Ετσι και εμείς πήραμε αυτόν τον παράγοντα και δοκιμάσαμε τη δράση του στα ίδια ακριβώς ποντίκια που είχαν χρησιμοποιηθεί στην προηγούμενη μελέτη του "Cell" καθώς έχουμε συνεργασία με τους συναδέλφους».

Η ερευνητική ομάδα στην οποία συμμετέχει η ελληνίδα ερευνήτρια προχώρησε σε έγχυση της GDF11 στην κυκλοφορία του αίματος των ποντικών (η έγχυση γινόταν άπαξ ημερησίως επί έναν μήνα). Και ιδού το τι επέτυχαν οι ενέσεις της πρωτεΐνης: «Παρατηρήσαμε αύξηση στον όγκο των αγγείων των ηλικιωμένων ποντικών - στα γηραιά ποντίκια, όπως και στους ανθρώπους, τα αγγεία "μαραίνονται" με την πάροδο του χρόνου, γεγονός που έχει αντίκτυπο στην απρόσκοπτη ροή του αίματος μέσα τους -, καθώς και αναγέννηση των κυττάρων του εγκεφάλου».

Μυαλό-ξυράφι και μύες Ποπάυ

 Σηκώνει βάρη και δεν... κλατάρει ο εικονιζόμενος ποντικός. Τέτοιες αντοχές έδειξαν τα ηλικιωμένα ποντίκια στη μελέτη των ειδικών του Χάρβαρντ μετά τη λήψη της πρωτεΐνης του αίματος GDF11. Φωτογραφία: Lida Katsimpardi


Οπως προέκυψε, η GDF11 δρα απευθείας στα ενδοθηλιακά κύτταρα, ενώ παράλληλα παρεμβαίνει σε ένα μονοπάτι που ονομάζεται Smad 2/3 και το οποίο έχει αποδειχθεί ότι μεταξύ των πολλαπλών ρόλων του παίζει και σημαντικό ρόλο στην αναγέννηση των κυττάρων.
Πρέπει πάντως να σημειωθεί ότι τα αποτελέσματα από την έγχυση της GDF11 δεν ήταν εξίσου καλά με εκείνα της παραβίωσης - αλλά έφθαναν στο 50% της αποτελεσματικότητάς της.
Το συγκεκριμένο γεγονός δεν αποθαρρύνει τους ειδικούς αλλά τους κάνει, σύμφωνα και με τη δρα Κατσιμπάρδη, να «ανασκουμπώνονται» ακόμη περισσότερο ώστε να ανακαλύψουν αν άλλες, υψηλότερες δόσεις της πρωτεΐνης θα μπορούσαν να έχουν αντίστοιχο αποτέλεσμα με εκείνο της παραβίωσης.

Αντίστοιχα πειράματα με την GDF11 πραγματοποίησε και η ομάδα της δρος Γουέιτζερ, η οποία, όπως διαβάσατε και προηγουμένως, ασχολήθηκε με το αν τα ποντίκια έγιναν... Mighty Mouse μετά την «κόκκινη» παρέμβαση.
Η ομάδα αυτή ακολούθησε ακριβώς το ίδιο πρόγραμμα θεραπείας με τις ενέσεις του αυξητικού παράγοντα. φάνηκε ότι η έγχυση οδήγησε στη γέννηση μυϊκών βλαστοκυττάρων σε επίπεδα αντίστοιχα με αυτά νεαρών ποντικών, ενώ παράλληλα καταγράφηκε μείωση των βλαβών στο DNA των κυττάρων. Παρατηρήθηκε επίσης βελτίωση στη φυσιολογία των μυών και στη λειτουργικότητά τους. «Τα ζώα εμφάνισαν μεγαλύτερη αντοχή σε ασκήσεις σε διάδρομο - για την ακρίβεια, άντεξαν πολύ περισσότερο, συγκεκριμένα επί 57 λεπτά αντί για 35 στην ομάδα που δεν είχε λάβει την πρωτεΐνη -, ενώ και η λαβή τους ήταν καλύτερη» σημειώνει η κυρία Κατσιμπάρδη.

Τα μέχρι στιγμής ευρήματα δεν μπορούν παρά να χαρίσουν... νεανική ρώμη στους επιστήμονες ώστε να συνεχίσουν το «κυνήγι» του ελιξιρίου ενάντια στο γήρας. Η ελληνίδα επιστήμονας μας πληροφορεί ότι η ομάδα στην οποία συμμετέχει ξεκινά τώρα την αναζήτηση και άλλων παραγόντων του αίματος οι οποίοι θα έχουν την ικανότητα να γυρίζουν πίσω τον χρόνο για τον γηρασμένο οργανισμό. «Είναι επόμενο ότι η πρωτεΐνη GDF11 δεν είναι ο μόνος παράγοντας στο αίμα ο οποίος κάνει τα κύτταρα να ξανανιώνουν. Ετσι βρισκόμαστε στη διαδικασία αναζήτησης και άλλων υποψηφίων». Σε ό,τι αφορά την καλύτερη δυνατή δόση χορήγησης της GDF11, οι ερευνητές έχουν ήδη ξεκινήσει νέα πειράματα σε ζώα με διαφορετικές δόσεις της πρωτεΐνης και αναμένουν με ενδιαφέρον τα αποτελέσματα (και εμείς μαζί τους βεβαίως, βεβαίως). Οι μελέτες συνεχίζονται όμως και σε ό,τι αφορά τη διερεύνηση της επίδρασης της GDF11 και σε άλλους ιστούς (παρά την επιμονή μας, πάντως, η ερευνήτρια ανέφερε ότι δεν είναι σε θέση αυτή τη στιγμή να αποκαλύψει σε ποιους).

Σε πέντε χρόνια δοκιμές σε ανθρώπους

 

Στην αριστερή εικόνα, που βασίστηκε σε μαγνητική τομογραφία, φαίνεται ότι στον εγκέφαλο ενός ποντικού 15 μηνών (ηλικιωμένου δηλαδή) η ροή του αίματος έχει μειωθεί, όπως συμβαίνει πάντα με την πάροδο του χρόνου. Στην δεξιά, ο εγκέφαλος του αναζωογονημένου από το αίμα μέσω της μεθόδου της παραβίωσης ηλικιωμένου ποντικού εμφανίζει αυξημένη ροή αίματος. Φωτογραφία: Lida Katsimpardi


Τι προμηνύουν όλα αυτά για το μέλλον - όχι πλέον του ποντικού αλλά του ανθρώπου; Μια... ερυθρή πηγή αιώνιας νεότητας; Η κυρία Κατσιμπάρδη απαντά αρχικώς ότι τα ερευνητικά βήματα που πρέπει να γίνουν ακόμη είναι πολλά. «Είναι απαραίτητο να συνεχιστούν οι μελέτες στα ζώα και ίσως στα επόμενα χρόνια, πιθανώς στην επόμενη πενταετία, να ξεκινήσουν κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους». Ισως, όπως λέει, κάποια ημέρα η GDF11 μαζί με άλλους αναζωογονητικούς παράγοντες του αίματος που θα έχουν βρεθεί ως τότε να κλειστούν σε ένα χάπι που θα βοηθά τους ηλικιωμένους ή ασθενείς με νευροεκφυλιστικές νόσους. «Επαναλαμβάνω πάντως ότι ο δρόμος είναι μακρός και κανένας δεν μπορεί να απαντήσει τι μορφή θα έχει η θεραπεία, όπως και αν τα αποτελέσματα που είδαμε στα ποντίκια θα ισχύουν και για τον άνθρωπο. Επίσης δεν είμαστε σε θέση αυτή τη στιγμή να προσδιορίσουμε αν θα υπάρχει κάποια αρνητική επίπτωση από την παρέμβαση στον άνθρωπο. Το μόνο που μπορούμε να πούμε με βεβαιότητα είναι ότι ως αυτή τη στιγμή στα ποντίκια δεν εμφανίστηκε κάποια παρενέργεια από τη θεραπεία. Επίσης, όμως, ως γνωστόν, ο δρόμος από τον ποντικό ως τον άνθρωπο είναι μακρός».

Σε κάθε περίπτωση, όλη αυτή η ερευνητική δουλειά έχει ως στόχο να βάλει ένα «φρένο» στον χρόνο που τρέχει αδάμαστος και οδηγεί στη γήρανση. Ρωτήσαμε την ελληνίδα ερευνήτρια πώς βλέπει το «αύριο» που ίσως δεν είναι και τόσο μακρινό αν ευοδωθούν όλες οι προσπάθειες της ομάδας της οποίας αποτελεί μέλος αλλά και των άλλων ομάδων του πεδίου. Ο οποιοσδήποτε θα μπορεί να λαμβάνει κάποτε ένα χάπι και να γίνεται και πάλι νέος; «Το ζήτημα είναι πώς θα χειριστούμε τη νέα επιστημονική γνώση» αποκρίθηκε η δρα Κατσιμπάρδη και προσέθεσε: «Εκτιμώ ότι, ακόμη και αν έχουμε κάποια στιγμή ένα τέτοιο φάρμακο στα χέρια μας, αυτό θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί με σύνεση μόνο σε κάποιες ομάδες του πληθυσμού που το έχουν ανάγκη, όπως για παράδειγμα στα άτομα με άνοια». Διότι το για πάντα νέος, όσο ονειρεμένο και δελεαστικό και αν φαίνεται σε πρώτη ανάγνωση, ίσως μετατραπεί σε εφιάλτη.


Η μελέτη «βαμπίρ»
Με εφιάλτη μοιάζει (σε δεύτερη ανάγνωση) η τρίτη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο «Nature Medicine» και η οποία συμπληρώνει το... παζλ της νεότητας των τελευταίων ημερών. Ερευνητές της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Στάνφορντ με επικεφαλής τον καθηγητή Νευρολογίας Τόνι Γουάις-Κόρεϊ χορήγησαν σε ποντίκια ηλικίας 18 μηνών (και πάλι, δηλαδή, άνω των 60 ετών σε ανθρώπινα χρόνια) οκτώ ενέσεις πλάσματος αίματος (αίμα από το οποίο έχουν αφαιρεθεί τα κύτταρα) που είχε ληφθεί από νεαρά ποντίκια τριών μηνών. Τρεις εβδομάδες αργότερα τα κύτταρα του εγκεφάλου των ηλικιωμένων ποντικών διέθεταν 20% περισσότερους δενδρίτες, τις συνάψεις δηλαδή που είναι υπεύθυνες για τη μετάδοση των μηνυμάτων μεταξύ νευρώνων, σε σύγκριση με ποντίκια που είχαν λάβει εικονική θεραπεία. Συγχρόνως τα πειραματόζωα που έλαβαν το πλάσμα μπορούσαν να βρουν την έξοδο από έναν λαβύρινθο με την ίδια ταχύτητα που το πετυχαίνουν και πειραματόζωα έξι μηνών, ενώ η μνήμη τους ήταν ισάξια με εκείνη των τρίμηνων ποντικών!

Ο επικεφαλής της μελέτης δρ Γουάις-Κόρεϊ δήλωσε ενθουσιασμένος με τις κλινικές δυνατότητες που ανοίγονται με αυτά τα ευρήματα. Οπως ανέφερε στους δημοσιογράφους σε ξένα ΜΜΕ («Το Βήμα» προσπάθησε να συνομιλήσει μαζί του, κάτι που δεν κατέστη δυνατόν), «αποδεικνύεται ότι και ο ηλικιωμένος εγκέφαλος είναι πλαστικός και μπορεί να ανακτήσει τη χαμένη λειτουργικότητά του. Αυτό μάλιστα μπορεί να γίνει τόσο απλά, απλώς εγχέοντας στον ηλικιωμένο οργανισμό "νεαρό" πλάσμα αίματος». Ο καθηγητής σημείωσε μάλιστα ότι η ομάδα του σχεδιάζει ήδη κλινική δοκιμή της μεθόδου σε ανθρώπους. Σύμφωνα με δηλώσεις του στο περιοδικό «New Scientist», ο ίδιος και οι συνεργάτες του σκοπεύουν να εγχύσουν πλάσμα αίματος από νεαρούς, υγιείς δότες σε ασθενείς με νόσο Αλτσχάιμερ ώστε να ανακαλύψουν αν θα εμφανιστεί βελτίωση στη λειτουργία του εγκεφάλου τους. «Ελπίζουμε να ξεκινήσουμε τις δοκιμές αργότερα εφέτος» είπε. Μάλιστα ο δρ Γουάις-Κόρεϊ έχει ήδη ιδρύσει μια νέα εταιρεία βιοτεχνολογίας, την Alkahest, προκειμένου να αξιοποιήσει τις θεραπευτικές δυνατότητες της νέας τεχνικής.

Πάντως αρκετοί επιστήμονες παρουσιάστηκαν επιφυλακτικοί απέναντι σε αυτή τη μέθοδο που έχει κάτι από... Κόμη Δράκουλα. Ο ίδιος ο καθηγητής Γουάις-Κόρεϊ απάντησε στις επιφυλάξεις αναφέροντας ότι «όντως φαίνεται λιγάκι ανατριχιαστικό για πολλούς ανθρώπους που μιλούν για βαμπίρ. Η αλήθεια όμως είναι ότι αρκεί να δώσει κάποιος νεανικό αίμα σε ένα γέρικο ποντίκι και το ζώο γίνεται πιο έξυπνο από πριν. Απλώς κανένας δεν το είχε κάνει ως σήμερα. Οι γέρικοι εγκέφαλοι είναι σαν να επαναφορτίζονται με το νεανικό αίμα».

Το ότι όμως κανένας δεν το είχε κάνει ως σήμερα μήπως σημαίνει ότι κανένας δεν πρέπει και να το κάνει; Είναι χαρακτηριστικό ότι, όπως αναφέρουν οι αντιδρώντες, στο πλαίσιο της μελέτης, για να χορηγηθούν οι ενέσεις πλάσματος σε μόλις οκτώ ποντίκια χρειάστηκε να «ρουφήξουν» οι ειδικοί το αίμα 700 ποντικών! Τι θα σήμαινε αυτό μελλοντικά για τον άνθρωπο; Η κυρία Κατσιμπάρδη σχολιάζει ότι «το ζήτημα είναι τόσο πρακτικό όσο και ηθικό. Οταν εμείς ξεκινήσαμε τη μελέτη μας πριν από πέντε χρόνια, σκεφτόμουν ότι πρέπει με κάποιον τρόπο να βρεθούν και να απομονωθούν συγκεκριμένοι παράγοντες του αίματος οι οποίοι θα μπορούν ίσως μια ημέρα να χρησιμοποιηθούν στην κλινική πράξη. Διότι δεν μπορώ να φανταστώ μελλοντικά να ζήσουμε ένα άλλο σενάριο τύπου Matrix, να έχουμε φάρμες ανθρώπων των οποίων θα παίρνουμε το αίμα για να ξανανιώνουν οι ηλικιωμένοι».

Οπως συμβαίνει πάντα με τις εντυπωσιακές ανακαλύψεις και την πρόοδο της επιστήμης, ένα μεγάλο ζήτημα που γεννάται αφορά το πώς θα «ρουφήξουν» οι ειδικοί τη νέα γνώση και θα τη «μεταγγίσουν» στον πληθυσμό προς όφελός του. Ελπίζουμε  ότι αυτό θα συμβεί με τη σοφία των... ηλικιωμένων και όχι με τον παρορμητισμό των νεαρών (διότι και η τρίτη ηλικία έχει τα πλεονεκτήματά της!).

tovima.gr

Geroscientists: Κι αν η γήρανση είναι ασθένεια; Μπορεί να θεραπευτεί;

ο Austad οραματίζεται μια μέρα που οι ηλικιωμένοι θα λαμβάνουν προληπτικά μέτρα όπως μια πολυβιταμίνη,και υποστηρίζει πως - επιπλέον πέντε με 10 χρόνια υγιεινής ζωής για τον μέσο άνθρωπο είναι τεράστιο πράγμα.

David Sinclair κατάφερε να αναστρέψει τη διαδικασία γήρανσης. Ως συν-διευθυντής του Κέντρου για τη Βιολογία της Γήρανσης του Paul F. Glenn στην Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ, ο Sinclair και οι συνεργάτες του έχουν εντοπίσει αρκετά βασικά ένζυμα και αλληλεπιδράσεις μέσα στα κύτταρα που  προκαλούν την «απώλεια ταυτότητάς» τους με την πάροδο του χρόνου, καθιστώντας το σώμα μας πιο ευαίσθητο σε ασθένειες όπως ο καρκίνος, οι καρδιακές παθήσεις και η άνοια.

Αλλά τι γίνεται αν η ίδια η γήρανση είναι η πραγματική ασθένεια; «Η γήρανση είναι η μόνη ασθένεια που έχουμε όλοι αν ζούμε αρκετά», λέει ο Sinclair στο «Seeker». «Το χαρακτηρίζω ως ασθένεια. Οι περισσότεροι γιατροί εκπαιδεύονται στο ότι η γήρανση είναι κάτι ξεχωριστό από τη νόσο. Αλλά η μόνη διαφορά στα ιατρικά εγχειρίδια είναι ότι εάν η πλειοψηφία των ανθρώπων έχει μια διαταραχή που συνδέεται με την ηλικία, το ονομάζουμε γήρανση. Εάν λιγότεροι από τους μισούς ανθρώπους αποκτήσουν κάτι με την πάροδο του χρόνου, είναι ασθένεια».

Ο Sinclair είναι μέρος ενός αναπτυσσόμενου κινήματος «επιστημόνων της γήρανσης» που πιστεύουν ότι η γήρανση δεν είναι αναπόφευκτη. Αυτό που κάποτε θεωρούσαμε ως μια φυσική διαδικασία είναι στην πραγματικότητα μια εκφυλιστική κατάσταση, μια κατάσταση που δεν μπορεί να θεραπευθεί, αλλά στην πραγματικότητα μπορεί να επιβραδυνθεί. Κατανοώντας περισσότερο τους μοριακούς και κυτταρικούς μηχανισμούς της γήρανσης, επιμένουν, μπορούμε να καθυστερήσουμε την εμφάνιση ασθενειών που σχετίζονται με τη γήρανση, διατηρώντας μας πιο υγιείς.

Την περασμένη εβδομάδα, ο Sinclair και μια ομάδα ερευνητών από την Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ και το Πανεπιστήμιο της Νέας Νότιας Ουαλίας ανακοίνωσαν την ανακάλυψη ενός μορίου που ενισχύει σημαντικά την ικανότητα των κυττάρων να επισκευάσουν το κατεστραμμένο DNA. Σε μια δημοσίευση στις 23 Μαρτίου στο περιοδικό Science, οι συγγραφείς περιγράφουν πώς ένα μόριο που ονομάζεται NAD+ αποκλείει μια πρωτεΐνη που αναστέλλει τη φυσική ικανότητα του σώματος να επισκευάσει το DNA. Καθώς μεγαλώνουμε, τα επίπεδα NAD+ μειώνονται, επιτρέποντας τη δημιουργία βλαβών στο DNA. Αυτές οι μεταλλάξεις δεν αποτελούν άμεση αιτία της προοδευτικής φθοράς που σχετίζεται με τη γήρανση, λέει ο Sinclair. «Τα κύτταρα αντιμετωπίζουν τη ζημιά ενεργοποιώντας τα λανθασμένα γονίδια σε λάθος χρόνο», εξηγεί.

Εάν τα επίπεδα NAD+ μπορούσαν να αυξηθούν, ο Sinclair και η ομάδα του υποθέτουν ότι ίσως η ζημιά μπορεί να αναστραφεί. Δοκίμασαν τη θεωρία τους σε μια ομάδα γηραιών ποντικών με χαμηλά επίπεδα NAD+. Για μια εβδομάδα, τα ποντίκια έπιναν έναν ειδικό ορό νερού αναμεμειγμένο με NMN, ένα πρόδρομο του NAD+ που είναι αρκετά μικρό για να περάσει από τον κυτταρικό τοίχο. Μόλις εντάχθηκε στα κύτταρα των ποντικών, το NMN συνδέθηκε με μόρια NMN για να σχηματίσει περισσότερο NAD+. Το αποτέλεσμα; «Μετά από μόλις μια εβδομάδα, δεν μπορούσαμε να δούμε τη διαφορά μεταξύ των νεαρών ποντικών και των γηραιών ποντικών όταν εξετάσαμε τους ιστούς τους» λέει ο Sinclair.

Τώρα η ομάδα του Sinclair προσανατολίζεται προς τις ανθρώπινες δοκιμές του ενισχυτή NAD+, με την ελπίδα να φτάσει το φάρμακο στην αγορά μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια. «Η τεχνολογία μας στα ζώα επιβραδύνει την εμφάνιση ασθενειών και έτσι γνωρίζουμε ότι επιβραδύνει την ίδια τη γήρανση. Και ως συνέπεια της υγείας τους, τα ζώα ζουν περισσότερο» λέει ο Sinclair. «Νομίζουμε ότι το ίδιο θα συμβεί και στους ανθρώπους. Αν μπορούμε να καθυστερήσουμε όλες τις μεγάλες ασθένειες, τότε θα επεκτείνουμε τη ζωή των ανθρώπων, αλλά μόνο επειδή είναι πιο υγιείς».

Αλλά ακόμα και αν το φάρμακο του Sinclair αποδείξει ότι καθυστερεί την εμφάνιση ασθενειών που σχετίζονται με τη γήρανση του ανθρώπου - αν, δηλαδή, παρατείνει ουσιαστικά τη διάρκεια ζωής του ανθρώπου - δεν θα διατεθεί στο εμπόριο ως χάπι «αντι-γήρανσης». Εκτός αν η αμερικανική Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) αποδέχεται ότι η γήρανση είναι μια θεραπεύσιμη κατάσταση. Η FDA εγκρίνει φάρμακα για συγκεκριμένες «ενδείξεις» ή αναγνωρισμένες ιατρικές παθήσεις. Ετσι, ενώ εγκρίνει φάρμακα που ενδείκνυνται για ασθένειες που σχετίζονται με την ηλικία όπως ο καρκίνος, ο διαβήτης τύπου 2 και η άνοια, δεν αναγνωρίζει τη γήρανση ως ένδειξη αυτή καθεαυτή... ακόμα.

Τον Ιούνιο του 2015, μια ομάδα επιστημόνων που εργάστηκαν στο πλαίσιο της Αμερικανικής Ομοσπονδίας για την έρευνα για τη γήρανση (AFAR) συναντήθηκε με αξιωματούχους της FDA για να υποβάλουν μια φιλόδοξη πρόταση. Αντί να εγκρίνουν ένα φάρμακο για μία ή δύο ενδείξεις, ήθελαν η FDA να επιτρέψει μια κλινική δοκιμή που θα έλεγχε την αποτελεσματικότητα ενός μόνο φαρμάκου στην πρόληψη όλων των κύριων ασθενειών που σχετίζονται με την ηλικία ταυτόχρονα: Καρκίνο, καρδιαγγειακή νόσο, άνοια και διαβήτη τύπου 2.

«Εργαζόμασταν για εβδομάδες με στόχο την ενίσχυση των επιχειρημάτων μας και των στρατηγικών μας σε μια προσπάθειά τους να πείσουμε», δήλωσε ο Steven Austad, επιστημονικός διευθυντής στο AFAR και πρόεδρος του τμήματος βιολογίας του Πανεπιστημίου της Αλαμπάμα στο Μπέρμιγχαμ. «Όταν πήγαμε στην συνάντηση, μέσα στα πρώτα 15 λεπτά είπαν, "εντάξει, αυτό ακούγεται καλό. Τώρα ας μιλήσουμε για το σχεδιασμό της μελέτης σας”. Ήμασταν κάπως αμήχανοι που δέχτηκαν τη λογική μας τόσο εύκολα».

Ο Austad και οι συνάδελφοί του απέφυγαν προσεκτικά οποιαδήποτε αναφορά στις λέξεις «αντι-γήρανση». Αντ 'αυτού, επικεντρώθηκαν στην πραγματοποίηση μιας υγιούς επιστημονικής υπόθεσης για την έγκριση ενός «φαρμάκου πολυμορφισμού» το οποίο επεκτείνει το λεγόμενο διάστημα υγείας, καθυστερώντας την εμφάνιση των πιο κοινών ασθενειών που σχετίζονται με την ηλικία.

Το εν λόγω φάρμακο είναι το metfornin, ένα σκεύασμα γενικής χρήσης που έχει ήδη εγκριθεί από το FDA για διαβήτη τύπου 2. Το Metfornin έχει ληφθεί από χιλιάδες ασθενείς παγκοσμίως επί δεκαετίες και δεν έχει παρενέργειες, εκτός από μερικές απροσδόκητα θετικές. Όταν οι ερευνητές μελετούν άτομα που λαμβάνουν metfornin, αναφέρουν εκπληκτικά χαμηλότερα ποσοστά εμφάνισης εξασθένησης, καρκίνου και καρδιαγγειακών νοσημάτων. Και ζουν περισσότερο.

Η μελέτη metfornin που προτείνεται στο FDA και ονομάζεται Targeting Aging με το Metfornin (TAME), θα παρακολουθεί 3.000 ηλικιωμένους για έξι χρόνια και θα συλλέγει λεπτομερή δεδομένα για την υγεία τους σε μια σειρά ασθενειών και καταστάσεων που σχετίζονται με τη γήρανση. Η δοκιμή θα κοστίσει περίπου 66 εκατομμύρια δολάρια. «Νομίζω ότι αυτό είναι ίσως το πιο συναρπαστικό πράγμα που θα συμβεί στην έρευνα της γήρανσης, ανεξάρτητα από το πόσο τα αποτελέσματα της δοκιμής αποδειχθούν» δήλωσε ο Austad. «Αλλά αν αποδειχθούν θετικά, τότε αυτό θα είναι κάτι που αλλάζει το παιχνίδι στον τομέα της υγείας».

Ο Austad οραματίζεται μια μέρα που οι ηλικιωμένοι θα λαμβάνουν προληπτικά μέτρα όπως μια πολυβιταμίνη. «Αυτό έχει τη δυνατότητα να δώσει στον μέσο άνθρωπο άλλα πέντε έως 10 χρόνια υγιούς ζωής» λέει. «Το αν θα τους κάνει να ζουν περισσότερο μένει να το δούμε. Αλλά ακόμα και αν δεν το κάνει, θα είναι μια μεγάλη πρόοδος αν πρόκειται απλώς να συντομευθεί η περίοδος κακής υγείας πριν από το τέλος της ζωής. Επιπλέον πέντε με 10 χρόνια υγιεινής ζωής για τον μέσο άνθρωπο είναι τεράστιο πράγμα».

Ο Sinclair ελπίζει ότι η δοκιμή TAME θα ανοίξει την πόρτα για την FDA για να αναγνωρίσει πλήρως τη γήρανση ως ασθένεια. «Δεν υπάρχει αμφιβολία, αυτό είναι ένα από τα μεγαλύτερα πράγματα που η διοίκηση θα μπορούσε να κάνει για την ιατρική, να επιτρέψει στις βιοτεχνολογικές εταιρείες να εργαστούν προς την κατεύθυνση ενός φαρμάκου» δήλωσε ο Sinclair, ο οποίος είναι συνιδρυτής μερικών βιοτεχνολογικών εταιρειών. «Αυτή τη στιγμή, δεν θεωρείται ρεαλιστικό επιχειρηματικό μοντέλο για αυτόν ακριβώς τον λόγο. Αν αυτό αλλάξει, η επένδυση θα ανέβαινε εντυπωσιακά».
tvxs.gr