Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα αρχαίος ελληνικός πολιτισμός. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα αρχαίος ελληνικός πολιτισμός. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Σάββατο 9 Μαΐου 2026

Ο Χρόνος είναι ο ποταμός, ο Καιρός είναι η στιγμή που βουτάς μέσα του!

Το περισσότερο που μπορείς να περιμένεις από την τελειότητα είναι να διαρκέσει μόνο μια στιγμή. 
Και το περισσότερο που μπορείς να περιμένεις από μια στιγμή είναι να είναι τέλεια.
Στην αρχαία ελληνική σκέψη, η έννοια του χρόνου δεν ήταν ενιαία, αλλά χωριζόταν σε δύο βασικές κατηγορίες, οι οποίες συχνά συμπληρώνουν η μία την άλλη: τον Χρόνο και τον Καιρό.
Αυτή η διάκριση δεν αφορά μόνο τις λέξεις, αλλά δύο διαφορετικούς τρόπους αντίληψης της ζωής:
1. Ο Χρόνος
-. η σημασία του: Αναφέρεται στον ποσοτικό, γραμμικό και διαδοχικό χρόνο.
Είναι ο χρόνος που μετράμε, ο χρόνος του ρολογιού, των ημερολογίων, των δευτερολέπτων, των λεπτών, των ωρών και των ετών.
-. οι ιδιότητές του: Είναι μετρήσιμος, ποσοτικός και αμείλικτος, καθώς κυλάει συνεχώς προς μία κατεύθυνση.
-. στην μυθολογία σχετίζεται με τον Τιτάνα Κρόνο, ο οποίος "καταβροχθίζει" τα παιδιά του (τις στιγμές που περνούν).
2. Ο Καιρός
-. η σημασία του: Αναφέρεται στον ποιοτικό χρόνο. 
Είναι η "κατάλληλη στιγμή", η ευκαιρία, η στιγμή που έχει σημασία, το "σωστό timing".
-. οι ιδιότητές του: Δεν είναι μετρήσιμος με ρολόι. 
Είναι ακανόνιστος, στιγμιαίος και ποιοτικός. 
Ο Καιρός είναι η στιγμή που η δράση φέρει βάρος και νόημα.
-. στην μυθολογία ο "Καιρός" προσωποποιούνταν ως θεότητα (συχνά ως ο νεότερος γιος του Δία), απεικονιζόμενος με φτερά στα πόδια (γιατί φεύγει γρήγορα) και με μια μακριά τούφα μαλλιών πίσω, την οποία έπρεπε να αρπάξει κανείς την κατάλληλη στιγμή.
Συνοπτική διαφορά:
"Ο Χρόνος είναι ο ποταμός, ο Καιρός είναι η στιγμή που βουτάς μέσα του"
...και ποια η σημασία του στη σημερινή γλώσσα
Ενώ στα αρχαία ελληνικά οι λέξεις είχαν αυτή την αυστηρή διάκριση, στα νέα ελληνικά η λέξη "καιρός" έχει επικρατήσει να σημαίνει κυρίως τις μετεωρολογικές συνθήκες, αλλά διατηρεί την αρχαία σημασία σε φράσεις όπως -  "δεν είναι καιρός για αστεία" ή "ο καιρός γαρ εγγύς".
Επιπλέον, υπάρχει και η έννοια του Αιώνος, που αντιπροσωπεύει τον αιώνιο, ατελεύτητο χρόνο.
Ο διάσημος αρχαίος Έλληνας γλύπτης Λύσιππος (4ος αι. π.Χ.) είχε φιλοτεχνήσει ένα πολύ γνωστό χάλκινο άγαλμα που αναπαριστούσε τον θεό Καιρό.
Το άγαλμα παρίστανε τον Καιρό ως γυμνό έφηβο με φτερά στα πόδια, υποδηλώνοντας την ταχύτητα και, σύμφωνα με την περιγραφή, είχε μακριά μαλλιά μόνο στο μέτωπο, ενώ το πίσω μέρος του κεφαλιού ήταν φαλακρό.
Αυτή η λεπτομέρεια συμβόλιζε ότι είναι εύκολο να "πιάσεις" την ευκαιρία/Καιρό όταν έρχεται, αλλά αδύνατο να την ξαναπιάσεις μόλις περάσει.
Το έργο βρισκόταν στη Σικυώνα και έγινε ευρύτερα γνωστό μέσα από το ρωμαϊκό αντίγραφο που φυλάσσεται σήμερα στο αρχαιολογικό μουσείο του Τορίνο.
Το θέμα του Καιρού ως θεότητας που προσωποποιεί την κατάλληλη στιγμή ήταν δημοφιλές στην αρχαιότητα και ο Λύσιππος του έδωσε μια χαρακτηριστική, δυναμική μορφή.
Το πραγματικό χάλκινο, αλληγορικό άγαλμα του Λυσίππου ήταν τοποθετημένο έξω από το σπίτι του στην Αγορά της Ελληνιστικής Σικυώνας.
Ήταν στημένος ο "καιρός" μπροστά από οικοδόμημα, σύμφωνα με τον επιγραμματοποιό Ποσείδιππο, ώστε να αποτελεί διδαχή για τους περαστικούς.
Το Επίγραμμα του Ποσείδιππου, που σώζεται είναι η παρακάτω:
-Ποιος και από που είναι ο δημιουργός σου;
-Από την Σικυώνα είναι.
-Ποίο είναι το όνομα του;
-Λύσιππος.
-Ποιος είσαι εσύ;
-Είμαι ο Καιρός, που δαμάζει τα πάντα.
-Γιατί με τα άκρα των δακτύλων σου πατάς;
-Πάντα τρέχω.
-Γιατί έχεις φτερά στα πόδια σου;
-Σαν τον άνεμο πετάω.
-Γιατί κρατάς ξυράφι στο δεξί σου χέρι;
-Δείγμα προς τους ανθρώπους, πώς είμαι πιο κοφτερός από την αιχμή του.
-Γιατί έχεις την κόμη στην όψη;
-Για να με αρπάξει εκείνος που θα με συναντήσει.
-Γιατί είσαι πίσω φαλακρός;
-Γιατί αν δεν με πιάσεις από εμπρός, είναι αδύνατον να με πιάσεις από πίσω
-Για πιο σκοπό σε έκανε ο τεχνίτης;
-Για σένα ξένε, για να μάθεις και να γίνεις σοφότερος.
                   επιμέλεια κειμένου:ntina

Τετάρτη 10 Ιανουαρίου 2018

«Troy: Fall of a City»: Νέα σειρά του BBC προκαλεί αντιδράσεις

Η επερχόμενη επική μίνι σειρά «Troy: Fall of a City» του BBC αναμένεται να μονοπωλήσει το ενδιαφέρον των Ελλήνων.  

Η σειρά, που αποτελείται από οκτώ επεισόδια, είναι συμπαραγωγή του βρετανικού δικτύου με το Netflix και γυρίστηκε στο Κέιπ Τάουν της Νότιας Αφρικής.
Στους πρωταγωνιστικούς ρόλους συναντάμε τους
Tom Weston Jones ως Πρίγκιπα Έκτορα,
Louis Hunter ως Πρίγκιπα Πάρη,
Bella Dayne ως  Ωραία Ελένη,
David Gyasi («Interstellar») ως Αχιλλέα,
Johnny Harris («This Is England») ως Αγαμέμνονα,
Jonas Armstrong («Robin Hood») ως Μενέλαο,
David Threlfall («Shameless») ως Πρίαμο και
Frances O’Connor («The Missing»).
Η επιλογή μαύρων ηθοποιών για τους ρόλους του Αχιλλέα, του Πάτροκλου και του Δία, έχει προκαλέσει αρνητικά σχόλια και απειλές για διακοπή συνδρομής από την υπηρεσία Netflix και το BBC One.

Το 2004, στην κινηματογραφική ταινία «Τροία» του Wolfgang Petersen, τον ρόλο του Αχιλλέα είχε υποδυθεί ο Brad Pitt, ενώ στη νέα σειρά τον έχει αναλάβει ο David Gyasi («Cloud Atlas», «Interstellar»). 
«Δεν έχει ξαναπροβληθεί στην τηλεόραση κάτι αντίστοιχο.
Πρόκειται για ιστορία 3.000 ετών, η οποία ετοιμάστηκε σε επική κλίμακα», δήλωσε σχετικά με την πολυαναμενόμενη σειρά ο Piers Wenger, υπεύθυνος για τις δραματικές σειρές του BBC.

Η ιστορία του τρωικού πολέμου θα παρουσιαστεί από τη σκοπιά της βασιλικής οικογένειας της Τροίας, την περίοδο της κορύφωσης της πολιορκίας της πόλης.
«Είμαι ενθουσιασμένος που έχουμε ένα υψηλής ποιότητας καστ που αναμειγνύει νέα πρόσωπα με έμπειρους ηθοποιούς που θαυμάζω από παλιά.
Η ιστορία που θα διηγηθούμε έχει επικό και πολιτικό τόνο αλλά ταυτόχρονα είναι ανθρώπινη και συναισθηματική», ανέφερε ο σεναριογράφος David Farr.
~~~~~~~~~~~~~~~~~
περισσότερες πληροφορίες και φωτογραφίες στην πηγή του άρθρου:naftemporiki.gr

Σάββατο 4 Νοεμβρίου 2017

Σεισμοί: Σεισμικά ρήγματα ίσως να έχουν παίξει ρόλο κλειδί στη διαμόρφωση του πολιτισμού της Αρχαίας Ελλάδας

Ο ναός του Απόλλωνα στους Δελφούς είναι χτισμένος
ακριβώς επάνω από ένα τεκτονικό ρήγμα

Οι Αρχαίοι Έλληνες, σύμφωνα με μια νέα μελέτη του Πανεπιστημίου του Plymouth, ίσως συνειδητά να είχαν χτίσει ιερούς και αγαπημένους πολύτιμους χώρους σε εδάφη που προηγουμένως επηρεάστηκαν από σεισμική δραστηριότητα.


Ο καθηγητής Γεωεπιστήμης Iain Stewart, Διευθυντής του Ινστιτούτου Αειφόρου Γης του Πανεπιστημίου – παρουσιαστής διαφόρων ντοκιμαντέρ στο BBC σχετικών με την δύναμη των σεισμών στη διαμόρφωση τοπίων και κοινοτήτων – θεωρεί ότι τεκτονικά ρήγματα που δημιουργήθηκαν από σεισμική δραστηριότητα στην περιοχή του Αιγαίου μπορεί να έχουν οδηγήσει περιοχές να έχουν ιδιαίτερη πολιτιστική θέση.

Οι επιστήμονες είχαν προηγουμένως υποστηρίξει ότι οι Δελφοί, ένα ορεινό συγκρότημα, χώρος κάποτε ενός θρυλικού μαντείου, κέρδισε τη θέση του στην ευρεία κοινωνία της κλασικής Ελλάδας ως αποτέλεσμα μιας ιερής πηγής και των μεθυστικών αερίων τα οποία αναδύονταν από ένα τεκτονικό ρήγμα που προκλήθηκε από σεισμό.
Όμως ο καθηγητής Stewart πιστεύει ότι οι Δελφοί μπορεί να μην είναι μοναδική περίπτωση σε αυτή την προσέγγιση και ότι και άλλες πόλεις στις οποίες συμπεριλαμβάνονται οι Μυκήνες, η Έφεσος, η Κνίδος, η Ιεράπολις μπορεί να έχουν οικοδομηθεί ειδικά λόγω της ύπαρξης τεκτονικών ρηγμάτων.

«Η σεισμική ρηγμάτωση είναι ενδημική στον κόσμο του Αιγαίου και για περισσότερο από 30 χρόνια έχω εντυπωσιαστεί από το ρόλο που έπαιξαν οι σεισμοί στη διαμόρφωση του τοπίου», είπε ο καθηγητής Stewart.
«Όμως θεωρούσα πάντα ότι είναι κάτι περισσότερο από σύμπτωση ότι πολλοί σημαντικοί χώροι είναι τοποθετημένοι ακριβώς επάνω σε τεκτονικά ρήγματα που δημιουργήθηκαν από σεισμική δραστηριότητα.
Οι Αρχαίοι Έλληνες απέδιδαν μεγάλη σημασία στις θερμές πηγές που απελευθερωνόταν από τους σεισμούς, όμως ίσως το χτίσιμο των ναών και των πόλεων κοντά σε αυτά τα μέρη ήταν περισσότερο συστηματικό από ότι θεωρείτο προηγουμένως».

Ο ναός του Απόλλωνα στους Δελφούς είναι χτισμένος ακριβώς επάνω από ένα τεκτονικό ρήγμα (η διεύθυνσή του φαίνεται στη μικρή εικόνα)

Στη μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επίσημο περιοδικό της Ένωσης Γεωλόγων, Proceedings of the Geologists’ Association, ο καθηγητής Stewart αναφέρει ότι μια αντιστοιχία ενεργών ρηγμάτων και αρχαίων πόλεων σε περιοχές της Ελλάδας και της δυτικής Τουρκίας μπορεί να μη φαίνεται υπερβολικά περίεργη, δεδομένου ότι η περιοχή του Αιγαίου είναι διάτρητη από σεισμικά ρήγματα και καλυμμένη από ερειπωμένους οικισμούς.
Όμως, προσθέτει, πολλά σεισμικά ρήγματα που εντοπίζονται στην περιοχή δεν διακόπτουν απλά την κατασκευή των κτιρίων και των δρόμων, αλλά περνούν κατευθείαν μέσα από την καρδιά των πιο ιερών δομών των αρχαίων οικισμών.

Υπάρχουν σημαντικά παραδείγματα για να υποστηρίξουν τη θεωρία, όπως στους ίδιους τους Δελφούς όπου ένα ιερό είχε καταστραφεί από σεισμό το 373 π.Χ. για να ξαναχτιστεί μόνο ο ναός του απευθείας επάνω στο ίδιο τεκτονικό ρήγμα. Υπάρχουν επίσης πολλοί μύθοι ατόμων που απέκτησαν προφητική ιδιότητα κατεβαίνοντας στον κάτω κόσμο, με ορισμένους σχολιαστές να υποστηρίζουν ότι τέτοια σπήλαια ή συστήματα σπηλαίων που προκλήθηκαν από σεισμική δραστηριότητα, μπορεί να έχουν διαμορφώσει το σκηνικό για τις ιστορίες αυτές.

«Δεν λέω ότι κάθε ιερός τόπος στην αρχαία Ελλάδα χτίστηκε σε ένα τεκτονικό ρήγμα», αναφέρει ο καθηγητής Stewart. «Αλλά ενώ στις μέρες μας η συσχέτιση με τους σεισμούς είναι ότι όλα είναι αρνητικά, πάντα γνωρίζουμε ότι μακροπρόθεσμα δίνουν πολλά περισσότερα από ότι παίρνουν.
Οι αρχαίοι Έλληνες ήταν απίστευτα ευφυείς άνθρωποι και πιστεύω ότι θα είχαν αναγνωρίσει αυτή την σημασία και θα ήθελαν οι πολίτες τους να επωφεληθούν από αυτά που δημιουργούσαν».
egno.gr