άρθρα του dr. Αντώνη Καράγιωργα αναρτημένα στο χρονολόγιο χρονολόγιο του
https://www.facebook.com/akaragiorgas/posts/pfbid0A93Tssm4ptN34RpLCEQNb6LiF17JuM4bKUdGY96cgk1iuGnsaq9rfKxrZTh64c7yl
https://www.facebook.com/akaragiorgas/posts/pfbid02mQYiLd3fkwv47xS7VqAF5KyM6Pccsd1pKfQfcdAMJPnN3aNiF79mrpVrYufgStonl
Οι τρείς αποθηκεύσεις του λίπους και οι αντίστοιχες συνέπειές τους.
1. Το πρώτο σημείο που γίνεται αποθήκευση λίπους είναι το υποδόριο λίπος (τα ψωμάκια, η περιφέρεια), είναι το λίπος που φαίνεται αμέσως, γιατί είναι το μέρος όπου φτιάχτηκε για να το αποθηκεύσει.
Στα σημεία αυτά υπάρχουν μεγάλες μεμβρανώδεις σακούλες (κενοτόπια) οι οποίες βρίσκονται μέσα στα κύτταρα του λιπώδους ιστού, οι οποίες γεμίζουν με λίπος.
Μερικές φορές αυτές οι σακούλες παραγεμίζονται με λίπος, και τότε υπάρχει η πιθανότητα να σπάσουν σαν μπαλόνια, με αποτέλεσμα το λίπος να πλημυρίσει μέσα στο λιπώδες κύτταρο με τελικό αποτέλεσμα να το πνίξει και να το σκοτώσει.
Έτσι βρισκόμαστε με πεθαμένα κύτταρα βουτηγμένα στο λίπος, μια κατάσταση που στέλνει μηνύματα στα μακροφάγα που έρχονται για να καθαρίσουν την κατάσταση.
Παράλληλα όμως η φάση αυτή στέλνει προς τα έξω φλεγμονώδεις κυτοκίνες που ξεκινούν την φλεγμονή.
Μετά από πόσο φόρτωμα κιλών ξεκινά αυτή η ιστορία;
Κατά μέσον όρο μετά από περίπου 10 κιλά.
Τελικά είναι το υποδόριο λίπος κακό;
Γενικώς δεν είναι κακό, εκτός κι αν είναι πάρα πολύ.
2. Πάμε τώρα στο δεύτερο σημείο αποθήκευσης λίπους.
Το σπλαχνικό λίπος, ο σκεμπές, η κοιλίτσα.
Αυτό το λίπος προκαλείται από το στρες και όχι από το φαγητό.
Αυτό αποδεικνύεται όταν μελετάς αυτοκτονικούς ασθενείς με μεγάλη κατάθλιψη, που εισάγονται στα νοσοκομεία για να μην αυτοκτονήσουν.
Όταν τους κάνουν μαγνητική τομογραφία παρατηρούν ότι το υποδόριο λίπος τους μειώνεται, καθότι οι άνθρωποι αυτοί είναι ανηδονικοί, δεν τρώνε γιατί θέλουν να πεθάνουν.
Απεναντίας η τομογραφία δείχνει ότι το σπλαχνικό λίπος αυξάνεται.
Αυτό προκαλείται από την ορμόνη του στρες , την κορτιζόλη.
Και όταν αυτό το λίπος γίνεται πολύ μεγάλο, αρχίζει να απελευθερώνει κυτοκίνες και λιπαρά οξέα στην αιματική κυκλοφορία, τα οποία κατευθύνονται κατ΄ευθείαν προς το συκώτι, επειδή η παροχέτευση του σπλαχνικού λίπους γίνεται μέσω της πυλαίας αρτηρίας που οδηγεί στο συκώτι.
Πόσο σπλαχνικό λίπος (κοιλίτσα) μπορεί κανείς να φορτωθεί, χωρίς να αρρωστήσει;
Περίπου 2.3 κιλά.
Θυμηθείτε 10 κιλά το όριο για τα παχάκια, 2 κιλά για την κοιλίτσα.
3. Τέλος το τελευταίο σημείο αποθήκευσης λίπους είναι το λίπος στο συκώτι, που είναι και το χειρότερο, γιατί όταν το συκώτι αρρωσταίνει όλο το σύστημα καταρρέει.
Γιατί τότε αρχίζει το αίμα να πλημυρίζει στην ινσουλίνη ( υπερινσουλιναιμία) καθότι το πάγκρεας λέει στο συκώτι να κάνει καλά την δουλειά του και του στέλνει περισσότερη ινσουλίνη.
Όμως το συκώτι έχει κουφαθεί λόγω του λίπους.
Πόσο λίπος μπορεί να φορτωθεί το συκώτι πριν αρρωστήσει;
Περίπου 220 γραμμάρια λίπους.
Πως δημιουργείται το λίπος στο συκώτι;
Από το αλκοόλ και την ζάχαρη
Ας ξαναθυμηθούμε τις αντοχές του κορμιού μας σε έξτρα λίπος, πριν αρρωστήσει : 2,3 κιλά στην κοιλίτσα (σκεμπέ), 10 κιλά σε παχάκια-περιφέρειες και μόνο 220 γραμμάρια στο συκώτι.
Τα δύο διαφορετικά στρες και οι δύο διαφορετικές ορμονικές αντιδράσεις μας!
Υπάρχουν δύο είδη στρες.
Το οξύ και το χρόνιο.
Το οξύ στρες είναι το βραχυπρόθεσμο στρες, π.χ. η κατάσταση που σου επιτίθεται ένα λιοντάρι.
Το χρόνιο στρες είναι ένα μακροχρόνιο στρες π.χ. μια κατάθλιψη ή μια υπέρταση που έχεις χρόνια.
Ξεκαθαρίσαμε σε προηγούμενη ανάρτηση, ότι το σπλαχνικό λίπος (σκεμπές) προκαλείται από το χρόνιο στρες και όχι από την τροφή.
Πάμε να το εξηγήσουμε αυτό επιστημονικά : η αιτία για να συσσωρευθεί το σπλαχνικό λίπος είναι να υπάρχει κάποιο λάθος στο συμπαθητικό νευρικό σύστημα (ΣΝΣ) το οποίο ελέγχει τις αντιδράσεις «μάχομαι ή φεύγω» (fight or flight), δηλαδή το σύστημα που προετοιμάζει το σώμα για έντονη σωματική δραστηριότητα.
Το ΣΝΣ λοιπόν, ρυθμίζει την αποθήκευση του λίπους.
Τα κύτταρα του σπλαχνικού λιπώδους ιστού (σκεμπές) έχουν στην επιφάνειά τους, κάτι αφτάκια, που λέγονται ω-3 αδρενεργικοί υποδοχείς, από τους οποίους λαμβάνει πληροφορίες μέσω του ΣΝΣ
Όταν λοιπόν έχεις οξύ στρες (επίθεση του λιονταριού), το μήνυμα ταξιδεύει από την περιοχή του εγκεφάλου locus coeruleus, μέσω ενός νεύρου στο νωτιαίο μυελό, φτάνει στα περιφερειακά νεύρα , π.χ. κοιλιά, και τελικώς στο σπλαχνικό λίπος στέλνοντας ένα σινιάλο της ορμόνης νορεπινεφρίνης.
Αυτό το σινιάλο νορεπινεφρίνης λέει στο λιπαρό κύτταρο :
“ Απελευθέρωσε το λίπος σου, καθότι είμαστε σε μια στρεσογόνα κατάσταση και χρειαζόμαστε άμεσα ενέργεια, και συνεπώς πάψε να συγκεντρώνεις ενέργεια σε λίπος, και άρχισε να την απελευθερώνεις ”
Τότε το λιπαρό κύτταρο πατάει το κουμπί που φρενάρει το ένζυμο λιπάση των λιποπρωτεινών,
η οποία δημιουργεί το λίπος, ενώ ταυτόχρονα πατάει το κουμπί έναρξης μιας άλλης λιπάσης , που είναι ορμονοευαίσθητη, και η οποία ξεκινά την έκλυση των λιπαρών οξέων από το σπλαχνικό λίπος, τα οποία μέσω της κυκλοφορίας πάνε στο συκώτι όπου μετατρέπονται είτε σε γλυκόζη είτε σε κετονοσώματα.
Δηλαδή γίνονται ενέργεια για το υπόλοιπο σώμα. Μόλις περιγράφηκε η αντίδραση στο οξύ στρες.
Με απλά λόγια δηλαδή η αντίδραση στο οξύ στρες γίνεται μέσω της ενεργοποίησης της νορεπινεφρίνης, η οποία συντελεί στην έκλυση λίπους από τον σπλαχνικό λιπαρό ιστό. Δηλαδή γίνεται μια λιπολυτική διεργασία, μια διεργασία απώλειας λίπους από τα σπλάχνα.
Πάμε όμως τώρα στην κατάσταση του χρόνιου στρες.
Εδώ έχουμε αντίθετα αποτελέσματα.
Πως γίνεται αυτό;
Γιατί δηλαδή το χρόνιο στρες προκαλεί συσσώρευση του σπλαχνικού λίπους .
Πρώτα απ’ όλα στο χρόνιο στρες έχουμε την ορμόνη κορτιζόλη, που χρειάζεται 10 λεπτά μέχρι να ξυπνήσει και να συσσωρευτεί, ενώ στο οξύ στρες είχαμε την νορεπινεφρίνη.
Γιατί τα επινεφρίδια δεν έχουν αποθηκευμένη , έτοιμη κορτιζόλη και άρα πρέπει να την βιοσυνθέσουν απ’ το μηδέν χρησιμοποιώντας χοληστερίνη.
Με άλλα λόγια η αντίδραση κορτιζόλης είναι μια αργή αντίδραση 10 λεπτών.
Όμως σε αυτά τα 10 πρώτα λεπτά μπορεί η ζωή σου να κινδυνεύσει (απ’ το λιοντάρι που σε κυνηγά), γι αυτό για αυτήν την περίπτωση στηρίζεσαι στην γρήγορη νορεπινεφρίνη και όχι στην αργή κορτιζόλη.
Η γρήγορη νορεπινεφρίνη θα ενεργοποιήσει το αποθηκευμένο λίπος άμεσα για να γλυτώσεις απ’ το λιοντάρι άμεσα.
https://www.facebook.com/akaragiorgas/posts/pfbid0A93Tssm4ptN34RpLCEQNb6LiF17JuM4bKUdGY96cgk1iuGnsaq9rfKxrZTh64c7yl
https://www.facebook.com/akaragiorgas/posts/pfbid02mQYiLd3fkwv47xS7VqAF5KyM6Pccsd1pKfQfcdAMJPnN3aNiF79mrpVrYufgStonl
Οι τρείς αποθηκεύσεις του λίπους και οι αντίστοιχες συνέπειές τους.
1. Το πρώτο σημείο που γίνεται αποθήκευση λίπους είναι το υποδόριο λίπος (τα ψωμάκια, η περιφέρεια), είναι το λίπος που φαίνεται αμέσως, γιατί είναι το μέρος όπου φτιάχτηκε για να το αποθηκεύσει.
Στα σημεία αυτά υπάρχουν μεγάλες μεμβρανώδεις σακούλες (κενοτόπια) οι οποίες βρίσκονται μέσα στα κύτταρα του λιπώδους ιστού, οι οποίες γεμίζουν με λίπος.
Μερικές φορές αυτές οι σακούλες παραγεμίζονται με λίπος, και τότε υπάρχει η πιθανότητα να σπάσουν σαν μπαλόνια, με αποτέλεσμα το λίπος να πλημυρίσει μέσα στο λιπώδες κύτταρο με τελικό αποτέλεσμα να το πνίξει και να το σκοτώσει.
Έτσι βρισκόμαστε με πεθαμένα κύτταρα βουτηγμένα στο λίπος, μια κατάσταση που στέλνει μηνύματα στα μακροφάγα που έρχονται για να καθαρίσουν την κατάσταση.
Παράλληλα όμως η φάση αυτή στέλνει προς τα έξω φλεγμονώδεις κυτοκίνες που ξεκινούν την φλεγμονή.
Μετά από πόσο φόρτωμα κιλών ξεκινά αυτή η ιστορία;
Κατά μέσον όρο μετά από περίπου 10 κιλά.
Τελικά είναι το υποδόριο λίπος κακό;
Γενικώς δεν είναι κακό, εκτός κι αν είναι πάρα πολύ.
2. Πάμε τώρα στο δεύτερο σημείο αποθήκευσης λίπους.
Το σπλαχνικό λίπος, ο σκεμπές, η κοιλίτσα.
Αυτό το λίπος προκαλείται από το στρες και όχι από το φαγητό.
Αυτό αποδεικνύεται όταν μελετάς αυτοκτονικούς ασθενείς με μεγάλη κατάθλιψη, που εισάγονται στα νοσοκομεία για να μην αυτοκτονήσουν.
Όταν τους κάνουν μαγνητική τομογραφία παρατηρούν ότι το υποδόριο λίπος τους μειώνεται, καθότι οι άνθρωποι αυτοί είναι ανηδονικοί, δεν τρώνε γιατί θέλουν να πεθάνουν.
Απεναντίας η τομογραφία δείχνει ότι το σπλαχνικό λίπος αυξάνεται.
Αυτό προκαλείται από την ορμόνη του στρες , την κορτιζόλη.
Και όταν αυτό το λίπος γίνεται πολύ μεγάλο, αρχίζει να απελευθερώνει κυτοκίνες και λιπαρά οξέα στην αιματική κυκλοφορία, τα οποία κατευθύνονται κατ΄ευθείαν προς το συκώτι, επειδή η παροχέτευση του σπλαχνικού λίπους γίνεται μέσω της πυλαίας αρτηρίας που οδηγεί στο συκώτι.
Πόσο σπλαχνικό λίπος (κοιλίτσα) μπορεί κανείς να φορτωθεί, χωρίς να αρρωστήσει;
Περίπου 2.3 κιλά.
Θυμηθείτε 10 κιλά το όριο για τα παχάκια, 2 κιλά για την κοιλίτσα.
3. Τέλος το τελευταίο σημείο αποθήκευσης λίπους είναι το λίπος στο συκώτι, που είναι και το χειρότερο, γιατί όταν το συκώτι αρρωσταίνει όλο το σύστημα καταρρέει.
Γιατί τότε αρχίζει το αίμα να πλημυρίζει στην ινσουλίνη ( υπερινσουλιναιμία) καθότι το πάγκρεας λέει στο συκώτι να κάνει καλά την δουλειά του και του στέλνει περισσότερη ινσουλίνη.
Όμως το συκώτι έχει κουφαθεί λόγω του λίπους.
Πόσο λίπος μπορεί να φορτωθεί το συκώτι πριν αρρωστήσει;
Περίπου 220 γραμμάρια λίπους.
Πως δημιουργείται το λίπος στο συκώτι;
Από το αλκοόλ και την ζάχαρη
Ας ξαναθυμηθούμε τις αντοχές του κορμιού μας σε έξτρα λίπος, πριν αρρωστήσει : 2,3 κιλά στην κοιλίτσα (σκεμπέ), 10 κιλά σε παχάκια-περιφέρειες και μόνο 220 γραμμάρια στο συκώτι.
Τα δύο διαφορετικά στρες και οι δύο διαφορετικές ορμονικές αντιδράσεις μας!
Υπάρχουν δύο είδη στρες.
Το οξύ και το χρόνιο.
Το οξύ στρες είναι το βραχυπρόθεσμο στρες, π.χ. η κατάσταση που σου επιτίθεται ένα λιοντάρι.
Το χρόνιο στρες είναι ένα μακροχρόνιο στρες π.χ. μια κατάθλιψη ή μια υπέρταση που έχεις χρόνια.
Ξεκαθαρίσαμε σε προηγούμενη ανάρτηση, ότι το σπλαχνικό λίπος (σκεμπές) προκαλείται από το χρόνιο στρες και όχι από την τροφή.
Πάμε να το εξηγήσουμε αυτό επιστημονικά : η αιτία για να συσσωρευθεί το σπλαχνικό λίπος είναι να υπάρχει κάποιο λάθος στο συμπαθητικό νευρικό σύστημα (ΣΝΣ) το οποίο ελέγχει τις αντιδράσεις «μάχομαι ή φεύγω» (fight or flight), δηλαδή το σύστημα που προετοιμάζει το σώμα για έντονη σωματική δραστηριότητα.
Το ΣΝΣ λοιπόν, ρυθμίζει την αποθήκευση του λίπους.
Τα κύτταρα του σπλαχνικού λιπώδους ιστού (σκεμπές) έχουν στην επιφάνειά τους, κάτι αφτάκια, που λέγονται ω-3 αδρενεργικοί υποδοχείς, από τους οποίους λαμβάνει πληροφορίες μέσω του ΣΝΣ
Όταν λοιπόν έχεις οξύ στρες (επίθεση του λιονταριού), το μήνυμα ταξιδεύει από την περιοχή του εγκεφάλου locus coeruleus, μέσω ενός νεύρου στο νωτιαίο μυελό, φτάνει στα περιφερειακά νεύρα , π.χ. κοιλιά, και τελικώς στο σπλαχνικό λίπος στέλνοντας ένα σινιάλο της ορμόνης νορεπινεφρίνης.
Αυτό το σινιάλο νορεπινεφρίνης λέει στο λιπαρό κύτταρο :
“ Απελευθέρωσε το λίπος σου, καθότι είμαστε σε μια στρεσογόνα κατάσταση και χρειαζόμαστε άμεσα ενέργεια, και συνεπώς πάψε να συγκεντρώνεις ενέργεια σε λίπος, και άρχισε να την απελευθερώνεις ”
Τότε το λιπαρό κύτταρο πατάει το κουμπί που φρενάρει το ένζυμο λιπάση των λιποπρωτεινών,
η οποία δημιουργεί το λίπος, ενώ ταυτόχρονα πατάει το κουμπί έναρξης μιας άλλης λιπάσης , που είναι ορμονοευαίσθητη, και η οποία ξεκινά την έκλυση των λιπαρών οξέων από το σπλαχνικό λίπος, τα οποία μέσω της κυκλοφορίας πάνε στο συκώτι όπου μετατρέπονται είτε σε γλυκόζη είτε σε κετονοσώματα.
Δηλαδή γίνονται ενέργεια για το υπόλοιπο σώμα. Μόλις περιγράφηκε η αντίδραση στο οξύ στρες.
Με απλά λόγια δηλαδή η αντίδραση στο οξύ στρες γίνεται μέσω της ενεργοποίησης της νορεπινεφρίνης, η οποία συντελεί στην έκλυση λίπους από τον σπλαχνικό λιπαρό ιστό. Δηλαδή γίνεται μια λιπολυτική διεργασία, μια διεργασία απώλειας λίπους από τα σπλάχνα.
Πάμε όμως τώρα στην κατάσταση του χρόνιου στρες.
Εδώ έχουμε αντίθετα αποτελέσματα.
Πως γίνεται αυτό;
Γιατί δηλαδή το χρόνιο στρες προκαλεί συσσώρευση του σπλαχνικού λίπους .
Πρώτα απ’ όλα στο χρόνιο στρες έχουμε την ορμόνη κορτιζόλη, που χρειάζεται 10 λεπτά μέχρι να ξυπνήσει και να συσσωρευτεί, ενώ στο οξύ στρες είχαμε την νορεπινεφρίνη.
Γιατί τα επινεφρίδια δεν έχουν αποθηκευμένη , έτοιμη κορτιζόλη και άρα πρέπει να την βιοσυνθέσουν απ’ το μηδέν χρησιμοποιώντας χοληστερίνη.
Με άλλα λόγια η αντίδραση κορτιζόλης είναι μια αργή αντίδραση 10 λεπτών.
Όμως σε αυτά τα 10 πρώτα λεπτά μπορεί η ζωή σου να κινδυνεύσει (απ’ το λιοντάρι που σε κυνηγά), γι αυτό για αυτήν την περίπτωση στηρίζεσαι στην γρήγορη νορεπινεφρίνη και όχι στην αργή κορτιζόλη.
Η γρήγορη νορεπινεφρίνη θα ενεργοποιήσει το αποθηκευμένο λίπος άμεσα για να γλυτώσεις απ’ το λιοντάρι άμεσα.
