Μέθοδοι μαγειρέματος για θρεπτικότερα γεύματα

Μπορούμε να εξασφαλίσουμε ένα πιο θρεπτικό γεύμα αν αλλάξουμε τη μέθοδο μαγειρέματος;
Είναι γνωστό ότι η κατανάλωση θρεπτικών τροφών μπορεί να βελτιώσει τα επίπεδα της υγείας και της ενέργειας μας.
Παραδόξως, ο τρόπος που μαγειρεύεται το φαγητό έχει σημαντικό αντίκτυπο στην ποσότητα των θρεπτικών ουσιών σε αυτό.
Το περιεχόμενο των θρεπτικών συστατικών συχνά αλλάζει κατά τη διάρκεια του μαγειρέματος
Το μαγειρευμένο φαγητό βελτιώνει την πέψη και αυξάνει την απορρόφηση πολλών θρεπτικών ουσιών.
Για παράδειγμα, η πρωτεΐνη στα μαγειρεμένα αυγά είναι 180% πιο εύπεπτη από ότι στα ωμά αυγά.
Ωστόσο, η απορρόφηση ορισμένων βασικών θρεπτικών ουσιών μειώνονται με ορισμένες μεθόδους μαγειρέματος.
Τα παρακάτω θρεπτικά συστατικά συχνά μειώνονται κατά τη διάρκεια του μαγειρέματος:
Υδατοδιαλυτές βιταμίνες: βιταμίνη C και βιταμίνες Β – θειαμίνη (Β1), ριβοφλαβίνη (Β2), νιασίνη (Β3), παντοθενικό οξύ (Β5), πυριδοξίνη (Β6), φυλλικό οξύ (Β9) και κοβαλαμίνη (Β12).
Λιποδιαλυτές βιταμίνες: Βιταμίνες Α, D , Ε και Κ .
Ανόργανα συστατικά: Κάλιο, Μαγνήσιο, Νάτριο και Ασβέστιο.

Βρασμός

Ο βρασμός μπορεί να επιτευχθεί ανάλογα με τη θερμοκρασία του νερού που θα επιλέξουμε για ορισμένο χρονικό διάστημα. Για παράδειγμα:
Α. Βρασμός σε θερμοκρασία μικρότερη από 82 ° C.
Β. Βρασμός σε θερμοκρασία από 85 έως 93 ° C.
Γ. Βρασμός σε θερμοκρασία 100 ° C.
Τα λαχανικά αποτελούν πηγή βιταμίνης C, παρόλα αυτά μεγάλη ποσότητα χάνεται όταν μαγειρεύονται στο νερό.
Στην πραγματικότητα, η μέθοδος του βρασμού στο μαγείρεμα μειώνει τη βιταμίνη C περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη μέθοδο μαγειρέματος.
Το μπρόκολο, το σπανάκι και το μαρούλι μπορεί να χάσουν έως και 50% ή περισσότερο της βιταμίνης C όταν βράσουν.
Επειδή η βιταμίνη C είναι υδατοδιαλυτή και ευαίσθητη στη θερμότητα, μπορεί να χαθεί από τα λαχανικά όταν αυτά βυθιστούν σε ζεστό νερό.
Οι βιταμίνες Β είναι εξίσου ευαίσθητες στη θερμότητα.
Μέχρι το 60% της θειαμίνης, της νιασίνης και άλλων βιταμινών Β μπορεί να χαθούν όταν το κρέας βράζει σε χαμηλή θερμοκρασία για μεγάλη χρονική διάρκεια και ο ζωμός πεταχτεί. Ωστόσο, όταν ο ζωμός καταναλώνεται, το 100% των ιχνοστοιχείων και το 70-90% των βιταμινών Β καταναλώνονται.
Από την άλλη πλευρά, τα ψάρια που έχουν μαγειρευτεί με τη μέθοδο του βρασμού διατηρούν την περιεκτικότητα τους σε ωμέγα 3 λιπαρά οξέα περισσότερο από ότι το τηγάνισμα ή αν ψηθούν σε φούρνο μικροκυμάτων.
Grill και Ψήσιμο στη ψησταριά
Το ψήσιμο και η μέθοδος μαγειρέματος στο Grill είναι παρόμοιες μέθοδοι μαγειρέματος με θερμότητα.
Η ψησταριά είναι μια από τις πιο δημοφιλείς μεθόδους μαγειρέματος λόγω της ωραίας γεύσης που δίνει το φαγητό.
Ωστόσο, μέχρι και το 40% των βιταμινών του συμπλέγματος Β και των ιχνοστοιχείων μπορεί να χαθούν κατά τη διάρκεια είτε του ψησίματος είτε στο Grill, όταν ο χυμός από το κρέας που είναι πλούσιος σε θρεπτικά συστατικά στάζει από το κρέας.
Υπάρχουν επίσης ανησυχίες σχετικά με τους πολυκυκλικούς αρωματικούς υδρογονάνθρακες (PAH), οι οποίοι είναι δυνητικά ουσίες που προκαλούν καρκίνο που σχηματίζονται όταν το κρέας ψήνεται στη σχάρα και το λίπος στάζει πάνω σε μια θερμή επιφάνεια.
Ευτυχώς, οι ερευνητές έχουν διαπιστώσει ότι οι PAH μπορούν να μειωθούν κατά 41-89% αν καθαριστούν οι σταγόνες του λίπους που στάζουν στη σχάρα και ο καπνός ελαχιστοποιηθεί.
Φούρνος μικροκυμάτων
Ο φούρνος μικροκυμάτων αποτελεί μια εύκολη, βολική και ασφαλής μέθοδος μαγειρέματος.
Ο σύντομος χρόνος μαγειρέματος και η μειωμένη έκθεση στη θερμότητα διατηρούν τα θρεπτικά συστατικά στα τρόφιμα με τη μέθοδο αυτή.
Μελέτες έχουν δείξει το μαγείρεμα στο φούρνο μικροκυμάτων είναι η καλύτερη μέθοδος για τη διατήρηση της αντιοξειδωτικής δραστηριότητας στο σκόρδο και τα μανιτάρια.
Περίπου το 20-30% της βιταμίνης C στα πράσινα λαχανικά χάνονται κατά τη διάρκεια μαγειρέματος στο φούρνο μικροκυμάτων, ποσοστό το οποίο είναι μικρότερο από τις περισσότερες μεθόδους μαγειρέματος.
Ψήσιμο στο φούρνο
Οι περισσότερες απώλειες βιταμινών είναι ελάχιστες με αυτή τη μέθοδο μαγειρέματος, συμπεριλαμβανομένης της βιταμίνης C.
Ωστόσο, λόγω του περισσότερου χρόνου μαγειρέματος σε υψηλές θερμοκρασίες, οι βιταμίνες Β στο ψημένο κρέας μπορεί να μειωθούν κατά 40%.
Τσιγάρισμα (Σοτάρισμα)
Με το σοτάρισμα το φαγητό μαγειρεύεται σε μια κατσαρόλα με μέση έως υψηλή θερμότητα σε μια μικρή ποσότητα ελαίου ή βουτύρου και ο χρόνος μαγειρέματος είναι μικρότερος.
Γενικά, αυτός είναι ένας υγιεινός τρόπος προετοιμασίας των τροφίμων.
Το μαγείρεμα για μικρό χρονικό διάστημα χωρίς την παρουσία νερού εμποδίζει την απώλεια βιταμινών Β ενώ η προσθήκη λίπους βελτιώνει την απορρόφηση των φυτικών ενώσεων και των αντιοξειδωτικών.
Μια μελέτη διαπίστωσε ότι η απορρόφηση της βήτα-καροτίνης από τα καρότα ήταν 6,5 φορές μεγαλύτερη όταν επιλέχθηκε αυτή η μέθοδος μαγειρέματος από ότι όταν καταναλώθηκαν ωμά. Σε μια άλλη μελέτη, τα επίπεδα λυκοπενίου αυξήθηκαν κατά 80% περισσότερο όταν οι άνθρωποι κατανάλωναν ντομάτες που είχαν σοταριστεί στο ελαιόλαδο από ότι δεν είχαν σοταριστεί.
Από την άλλη πλευρά, το τσιγάρισμα έχει αποδειχθεί ότι μειώνει σημαντικά την ποσότητα της βιταμίνης C στο μπρόκολο και στο κόκκινο λάχανο.
Τηγάνισμα
Το τηγάνισμα περιλαμβάνει το μαγείρεμα των τροφίμων σε μεγάλη ποσότητα λίπους, συνήθως λάδι, σε υψηλή θερμοκρασία.
Το τρόφιμο συχνά έχει υποστεί επίστρωση με πανάρισμα ή κουρκούτι.
Είναι ένας δημοφιλής τρόπος παρασκευής φαγητού επειδή η επίστρωση διατηρεί μια κρούστα που εξασφαλίζει ότι το εσωτερικό του τροφίμου παραμένει υγρό και μαγειρεύεται ομοιόμορφα. Παράλληλα, το λίπος που χρησιμοποιείται για το τηγάνισμα κάνει το φαγητό πολύ νόστιμο.
Ωστόσο, δεν είναι όλα τα τρόφιμα κατάλληλα για τηγάνισμα.
Τα λιπαρά ψάρια αποτελούν τις καλύτερες πηγές ω-3 λιπαρών οξέων, τα οποία έχουν πολλά οφέλη για την υγεία.
Αυτά τα λίπη είναι πολύ ευαίσθητα και επιρρεπή στις υψηλές θερμοκρασίες.
Εάν ο τόνος τηγανιστεί, έχει αποδειχθεί ότι υποβαθμίζεται η περιεκτικότητα του σε ωμέγα-3 από 70% έως 85%, ενώ το ψήσιμο στο φούρνο προκαλεί ελάχιστες μόνο απώλειες.
Αντίθετα, το τηγάνισμα διατηρεί τις βιταμίνες Β και την βιταμίνη C και μπορεί επίσης να αυξήσει την ποσότητα των ινών στις πατάτες μετατρέποντας το άμυλο σε ανθεκτικό άμυλο.
Όταν το λάδι θερμαίνεται σε υψηλή θερμοκρασία για μεγάλο χρονικό διάστημα, σχηματίζονται τοξικές ουσίες που ονομάζονται αλδεΰδες.
Οι αλδεΰδες έχουν συνδεθεί με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου και άλλων ασθενειών.
Ο τύπος του λαδιού, η θερμοκρασία και ο χρόνος μαγειρέματος επηρεάζουν τις ποσότητες των παραγόμενων αλδεϋδών.
Το λάδι που έχει επαναθερμανθεί αυξάνει επίσης τον σχηματισμό αλδεΰδης.
Αν πρόκειται να τηγανίσετε τα τρόφιμα, μην τα μαγειρεύετε περισσότερο από όσο πρέπει και χρησιμοποιήστε ένα από τα πιο υγιεινά λάδια για το τηγάνισμα .
Μαγείρεμα στον ατμό
Ο ατμός είναι μία από τις καλύτερες μεθόδους μαγειρέματος για τη διατήρηση των θρεπτικών ουσιών, συμπεριλαμβανομένων των υδατοδιαλυτών βιταμινών που είναι ευαίσθητες στη θερμότητα και στο νερό.
Οι ερευνητές έχουν διαπιστώσει ότι το να μαγειρεύετε στον ατμό το μπρόκολο, το σπανάκι και το μαρούλι μειώνεται η περιεκτικότητα σε βιταμίνη C μόνο κατά 9-15%.
Το μειονέκτημα είναι ότι τα λαχανικά στον ατμό μπορεί να έχουν ήπια και ουδέτερη γεύση. Ωστόσο, αυτό είναι εύκολο να διορθωθεί με την προσθήκη κάποιου καρυκεύματος, λεμόνι και λάδι μετά το μαγείρεμα.
Tips για να μειώσετε την απώλεια των θρεπτικών συστατικών κατά το μαγείρεμα

1. Χρησιμοποιήστε όσο το δυνατόν λιγότερο νερό στο βράσιμο του φαγητού.
2. Καταναλώστε το ζουμί που απομένει στο μαγειρικό σκεύος μετά το μαγείρεμα των λαχανικών.
3. Προσθέστε στο κρέας τους χυμούς που χάνονται κατά το μαγείρεμα.
4. Μη ξεφλουδίζετε τα λαχανικά μέχρι να τα μαγειρέψετε. Ακόμη καλύτερα, μην τα ξεφλουδίσετε καθόλου, καταναλώστε τα με τη φλούδα ώστε να αυξήσετε την πυκνότητα των ινών και των θρεπτικών ουσιών.
5. Μαγειρέψτε τα λαχανικά σε μικρότερες ποσότητες νερού για να μειώσετε την απώλεια βιταμινών C και βιταμινών Β.
6. Προσπαθήστε να καταναλώσετε τα μαγειρεμένα λαχανικά μέχρι την επόμενη ή την μεθεπόμενη μέρα, καθώς η περιεκτικότητα σε βιταμίνη C μπορεί να συνεχίσει να μειώνεται όταν τα ψημένα τρόφιμα εκτίθενται στον αέρα.
7. Τεμαχίστε το τρόφιμο μετά το μαγείρεμα, αν είναι δυνατόν. Όταν τα τρόφιμα μαγειρεύονται ολόκληρα, λιγότερα θρεπτικά συστατικά εκτίθενται στην θερμότητα και στο νερό.
8. Μαγειρέψτε τα λαχανικά σε σύντομη χρονική διάρκεια.
9. Όταν μαγειρεύετε το κρέας, τα πουλερικά και τα ψάρια, χρησιμοποιήστε όσο το δυνατόν σύντομο χρόνο μαγειρέματος που απαιτείται για την ασφαλή κατανάλωση.
10. Μην χρησιμοποιείτε μαγειρική σόδα όταν μαγειρεύετε λαχανικά. Αν και βοηθά στη διατήρηση του χρώματος, η βιταμίνη C θα χαθεί στο αλκαλικό περιβάλλον που παράγεται από τη σόδα κατά τη διάρκεια του μαγειρέματος.
     Είναι σημαντικό να επιλέξετε τη σωστή μέθοδο μαγειρέματος για να μεγιστοποιήσετε τη διατροφική ποιότητα του γεύματός σας.
Ωστόσο, δεν υπάρχει τέλεια μέθοδος μαγειρέματος που να διατηρεί όλα τα θρεπτικά συστατικά.
Γενικά, το μαγείρεμα για βραχύτερες περιόδους σε χαμηλότερες θερμοκρασίες με ελάχιστο νερό θα έχει τα καλύτερα αποτελέσματα.
Μην αφήνετε τα θρεπτικά συστατικά του φαγητού σας να πέσουν κάτω από την αποστράγγιση.

Βιβλιογραφία
Carmody RN et al 2009. Cooking and the human commitment to a high-quality diet. Cold Spring Harb Symp Quant Biol. 2009;74:427-34.
Serpen A et al 2012. Total antioxidant capacities of raw and cooked meats. Meat Sci. 2012 Jan;90(1):60-5.
Evenepoel P et al 1998. Digestibility of cooked and raw egg protein in humans as assessed by stable isotope techniques. J Nutr. 1998 Oct;128(10):1716-22.
Yuan GF et al 2009. Effects of different cooking methods on health-promoting compounds of broccoli. J Zhejiang Univ Sci B. 2009 Aug;10(8):580-8.
Chuli Zeng (2013) «Effects of different cooking methods on the vitamin C content of selected vegetables», Nutrition & Food Science, Vol. 43 Issue: 5, pp.438-443, https://doi.org/10.1108/NFS-11-2012-0123.
U.S. Department of Agriculture Agricultural Research Service Beltsville Human Nutrition Research Center. 2007. USDA Table of Nutrient Retention Factors (Release 6).
Nimish Mol Stephen et al 2010. Effect of different types of heat processing on chemical changes in tuna. J Food Sci Technol. 2010 Mar; 47(2): 174–181.
Lee JG et al 2016. Effects of grilling procedures on levels of polycyclic aromatic hydrocarbons in grilled meats. Food Chem. 2016 May 15;199:632-8.
Cross GA et al 1982. The effect of microwaves on nutrient value of foods. Crit Rev Food Sci Nutr. 1982;16(4):355-81.
Hoffman CJ et al 1985. Effects of microwave cooking/reheating on nutrients and food systems: a review of recent studies. J Am Diet Assoc. 1985 Aug;85(8):922-6.
Jiménez-Monreal AM et al 2009. Influence of cooking methods on antioxidant activity of vegetables. J Food Sci. 2009 Apr;74(3):H97-H103.
Sun L et al 2014. Effect of different cooking methods on total phenolic contents and antioxidant activities of four Boletus mushrooms. J Food Sci Technol. 2014 Nov;51(11):3362-8.
In Guk Hwang et al 2012. Effects of Different Cooking Methods on the Antioxidant Properties of Red Pepper (Capsicum annuum L.) Prev Nutr Food Sci. 2012 Dec; 17(4): 286–292.
Veda S et al 2006. Determination of bioaccessibility of beta-carotene in vegetables by in vitro methods. Mol Nutr Food Res. 2006 Nov;50(11):1047-52.
Ghavami A et al 2012. The effect of food preparation on the bioavailability of carotenoids from carrots using intrinsic labelling. Br J Nutr. 2012 May;107(9):1350-66.
Xu F et al 2014. Domestic cooking methods affect the nutritional quality of red cabbage. Food Chem. 2014 Oct 15;161:162-7.
Zotos A et al 2013. Effect of baking of sardine (Sardina pilchardus) and frying of anchovy (Engraulis encrasicholus) in olive and sunflower oil on their quality. Send to
Food Sci Technol Int. 2013 Feb;19(1):11-23.
Nimish Mol Stephen et al 2010. Effect of different types of heat processing on chemical changes in tuna. J Food Sci Technol. 2010 Mar; 47(2): 174–181.
Fillion L et al 1998. Nutrient losses and gains during frying: a review. Int J Food Sci Nutr. 1998 Mar;49(2):157-68.
Maria D.Guillén et al 2012. Aldehydes contained in edible oils of a very different nature after prolonged heating at frying temperature: Presence of toxic oxygenated α,β unsaturated aldehydes. Food Chemistry, 131 (3), Pages 915-926.

Βαγγέλης Παπαθανασίου: «Oλοι είμαστε συνάθροιση δισεκατομμυρίων ετών μνήμης»

Με αφορμή το έργο «Rosetta» που κυκλοφόρησε σε όλον τον κόσμο την Παρασκευή 23 Σεπτεμβρίου ο έλληνας δημιουργός μιλάει στο BHmagazino για τα μυστικά της δημιουργικότητας, για τον τρόπο που εργάζεται, για τη σχέση του με την Ελλάδα καθώς και για τη βαθύτερη ουσία, το νόημα και τη νόηση της μουσικής

Το άλμπουμ «Rosetta» του Βαγγέλη Παπαθανασίου κυκλοφόρησε στις 23 Σεπτεμβρίου από την Decca Records.

Πώς συνδέεται η εξερεύνηση τoυ Διαστήματος και των απαρχών του Σύμπαντος με το έργο του μεγάλου έλληνα συνθέτη Βαγγέλη Παπαθανασίου; Η παγκόσμια κυκλοφορία προ δύο ημερών του νέου άλμπουμ του συνθέτη με τίτλο «Rosetta» σημαδεύει την ολοκλήρωση της ομώνυμης διαστημικής αποστολής από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (European Space Agency, ESA). Το διαστημικό όχημα Rosetta, που πήρε το όνομά του από τη Στήλη της Ροζέττας η οποία αποτέλεσε το κλειδί για την αποκρυπτογράφηση των αιγυπτιακών ιερογλυφικών,   ολοκλήρωσε πριν από λίγες ημέρες τη μελέτη του κομήτη 67P/Churyumov-Gerasimenko επεκτείνοντας ακόμη περισσότερο τον ορίζοντα των γνώσεών μας για τη γένεση του ηλιακού συστήματος. Με αφορμή αυτό το γεγονός ο Βαγγέλης Παπαθανασίου, μια προσωπικότητα της τέχνης με ακτινοβολία πολύ ευρύτερη από εκείνη που σηματοδοτεί το Οσκαρ που κέρδισε το 1982 για την ταινία «Οι δρόμοι της φωτιάς», παραχώρησε στο BHMAgazino μια σπάνια συνέντευξη. Στη συνέντευξη αυτή μίλησε όχι για τη μουσική με όρους «μουσικής βιομηχανίας», αλλά για το βαθύτερο νόημα, τη σημασία και τη νοητική υπόσταση της μουσικής, για τον κώδικα της δημιουργίας, για τον τρόπο με τον οποίο εκδηλώνονται στην πραγματικότητα τα αριστουργήματα, τα επιτεύγματα, κάθε υλική και πνευματική έκφραση, για το «σύστημα» με το οποίο και ο ίδιος εργάζεται και δημιουργεί μουσική. Και είναι βέβαιο πως όσοι διαβάσουν αυτή τη συνέντευξη θα προβληματιστούν δημιουργικά και θα αιφνιδιαστούν θετικά γιατί θα διαφωτιστούν αρκετά σχετικά με θεμελιώδεις αλήθειες που αποκρυσταλλώνονται μέσα στη μουσική, αλήθειες που ενώ μοιάζουν αφηρημένες και «φιλοσοφικές» έχουν επίδραση και εφαρμογή σε οτιδήποτε σκεφτόμαστε και πράττουμε.

Κύριε Παπαθανασίου, ποιο είναι το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της διαστημικής αποστολής της Rosetta που σας ενέπνευσε ώστε να δημιουργήσετε ένα νέο πρωτοποριακό άλμπουμ; Πώς, με αφορμή αυτή τη διαστημική αποστολή, φτάσατε σε αυτές τις συνθέσεις; «Κατ' αρχάς, κύριε Παπαδόπουλε, μου κάνει εντύπωση το ενδιαφέρον σας για μελλοντικά θέματα που αφορούν το Διάστημα γιατί παρόλο που είναι άκρως σημαντικά φαίνεται ότι δεν αφορούν το ευρύ κοινό όσο θα έπρεπε. Υπάρχουν διάφοροι λόγοι που με οδήγησαν να ασχοληθώ με αυτή την προσπάθεια αλλά ο κύριος λόγος είναι το ότι η αποστολή Rosetta μέσα από τις πολυάριθμες επιστημονικές έρευνες που έκανε προσπάθησε να δώσει στοιχεία για τα ζητήματα που απασχολούν τον κόσμο της επιστήμης. Σήμερα ο άνθρωπος, περισσότερο από ποτέ, προσπαθεί να ανακαλύψει την αρχή του κόσμου και από πού προέρχονται η ζωή και ο ίδιος, και ένας από τους τρόπους εξερεύνησης είναι η μελέτη των παλαιότερων χώρων του Σύμπαντος και ειδικά πλανήτες ή κομήτες οι οποίοι βρίσκονται σε προγενέστερη κατάσταση και οι οποίοι φέρουν στοιχεία τα οποία δεν βρίσκονται σε πλανήτες όπως π.χ. στη Γη».

Πρόκειται για σπουδαία επιστημονική προσπάθεια... «Η προσπάθεια, η επιμονή, η οργάνωση και η επιστημονική γνώση που εφάρμοσαν όσοι επιστήμονες ασχολήθηκαν με ένα τέτοιο ταξίδι (539 εκατομμύρια χιλιόμετρα) με απίστευτη ακρίβεια, δεν μπορούν παρά να είναι άξιες θαυμασμού. Φανταστείτε ότι σε τέτοιου είδους διαδρομές δεν ξέρουμε ποτέ αν θα φθάσουμε στον προορισμό μας και όταν φτάσουμε, δεν ξέρουμε αν θα βρούμε αυτό που ζητάμε. Στην περίπτωση της Rosetta αυτό το ταξίδι θεωρείται απόλυτα επιτυχές. Τα δε αποτελέσματα σιγά σιγά με τον καιρό τους θα ανακοινώνονται».

Δεν είναι η πρώτη φορά που συνδέετε το όνομά σας με διαστημικές αποστολές. Αλλωστε, έχετε συνεργαστεί με τη NASA. Πολλοί θυμούνται π.χ. την αποστολή στον Αρη το 2001, για την οποία γράψατε τη «Μυθωδία». «Πράγματι. Και μέσα σε αυτό το διαστημικό πανδαιμόνιο που συμβαίνει σήμερα δεν μπορώ να μην αναφέρω άλλες αποστολές της NASA και κυρίως μία κατά έναν τρόπο παρόμοια, την αποστολή Juno, για να συλλέξουν παρόμοιες πληροφορίες από τον πρωτόγονο πλανήτη Δία (προστάτη μας, αφού αυτός απορροφά πολλά από τα επικίνδυνα διαστημικά σώματα που θα μπορούσαν να πλήξουν τον πλανήτη μας), για την οποία αποστολή εργάζομαι από τον σχεδιασμό της έως και τώρα που έχει φτάσει στον προορισμό της - για παράδειγμα, το Ιδρυμά μου (σ.σ.: Ιδρυµα Ερευνών, Μουσικής, Τεχνών και Επιστηµών Ευάγγελου Παπαθανασίου) διοργάνωσε στη γενέτειρά μου, τον Βόλο, τo 2007 ένα από τα πρώτα συνέδρια της ΝASA για αυτή την αποστολή με τη συμμετοχή 55 σημαντικών επιστημόνων».

Το Juno έφτασε στον Δία πρόσφατα, στις 5 Ιουλίου... «Ναι, περιστρέφεται τώρα γύρω από τον Δία και συλλέγει πληροφορίες. H αποστολή θα ολοκληρωθεί σε περίπου 18 μήνες».

Αυτό σημαίνει ότι σε 18 μήνες θα έχουμε ένα ακόμη ολοκληρωμένο μουσικό έργο, όπως έγινε τώρα με τη «Rosetta». «Σίγουρα, ναι».

Πώς ξεκίνησε η συνεργασία σας με τη NASA; «Η πρώτη επαφή έγινε με τον Καρλ Σαγκάν. Δεν τον γνώριζα όταν το 1980 παρουσίαζε την εκπομπή "Cosmos: A Personal Voyage" με θέμα το Σύμπαν. Στα επεισόδια της εκπομπής αυτής αξιοποίησε σχεδόν όλη τη μουσική που είχα συνθέσει μέχρι τότε. Υπήρχε μια κατηγορία ανθρώπων, επιστημόνων, που παρακολουθούσαν τη δουλειά μου χωρίς εγώ να το ξέρω. Υπήρχε ένα ρεύμα. Στη συνέχεια, τη δεκαετία του '90, συναντήθηκα με τον Σκοτ Μπόλτον, θεωρητικό φυσικό και αστροφυσικό της NASA. Από τότε συνεργαζόμαστε».

Εχετε πει ότι από πολύ μικρός θέτατε διαρκώς ερωτήσεις για το Σύμπαν και τη σύστασή του, τον τρόπο λειτουργίας του. Θα έλεγε κανείς ότι από τότε εξερευνάτε το Σύμπαν μέσα από την πηγαία σχέση σας με τη μουσική. Πώς συνδέεται η μουσική με το Σύμπαν και ποια είναι η «θεμελιώδης απάντηση» την οποία έχετε κατακτήσει για το Σύμπαν μέσα από αυτή την εξερεύνηση; «Σε αυτές τις τρυφερές ηλικίες των 3-4 ετών, είναι αδύνατον να γνωρίζεις πράγματα με τον ίδιο τρόπο που τα γνωρίζεις ενήλικος πια. Και για να γίνω πιο σαφής: γνώριζα το μέτρο, γνώριζα τον ρυθμό, γνώριζα την αρμονία. Ολα αυτά δεν ήταν τίποτε άλλο παρά η μουσική. Αλλά σε αυτή την ηλικία η γνώση μου ήταν καθαρά ενστικτώδης, χωρίς να σκέφτομαι αν είναι σωστό ή λάθος, αφού αυτό ήταν μόνο αυτό που αισθανόμουν. Ετσι, παρατηρώντας και μελετώντας τη φύση που με περιέβαλλε, έβλεπα ότι το ίδιο σύστημα με το οποίο λειτουργούσαν τα πράγματα γύρω μου ήταν ταυτόσημο με τη μουσική. Λίγο αργότερα, ανακαλύπτοντας από πού πηγάζει η λέξη ΚΟΣΜΟΣ, είδα, μέσα από τη μουσική, την απόλυτη σχέση πώς μετατρέπεται η ακοσμία σε κόσμο. Ως εκ τούτου, η αταξία σε τάξη και η δυσαρμονία σε συμφωνία. Θέλω να κάνω μια παρένθεση: η λέξη ΚΟΣΜΟΣ χρησιμοποιείται λανθασμένα στις άλλες γλώσσες αντί της σωστής λέξης ΣΥΜΠΑΝ, διότι ο θαυμασμός των προγόνων μας για το ΣΥΜΠΑΝ τούς έκανε να το αποκαλούν ΚΟΣΜΟ, κάτι όμορφο δηλαδή (κόσμημα κ.τ.λ.)».

Δηλαδή, αντιλαμβάνομαι ότι προσεγγίζετε τον άνθρωπο ως μέρος της φύσης, του Σύμπαντος, ενός Σύμπαντος που διέπεται από τη μουσική... «Ο άνθρωπος δεν μπορεί να είναι τίποτε άλλο παρά μέρος του Σύμπαντος. Αλλά και μέλος του Σύμπαντος. Κι εδώ θα ήθελα να σας αναφέρω ένα συνήθειο που είχα όταν ήμουν μικρός: όταν συναντούσα για πρώτη φορά ανθρώπους, ανεξαρτήτως ηλικίας, τους έλεγα "Ξέρεις κάτι; Ξέρω τη μελωδία σου",  και όταν τους το έλεγα αυτό, οι περισσότεροι, χωρίς να καταλαβαίνουν, γελώντας μού χάιδευαν τα μαλλιά. Είναι εντυπωσιακό πως όταν προσεκτικά παρατηρείς και ακούς τη φύση, εκείνη σου τα λέει όλα. Αρα, για να μη μακρηγορώ, αυτό που έχω αποκομίσει για αυτό που με ρωτάτε είναι πως μουσική και Σύμπαν είναι ταυτόσημα και αν θέλετε η μουσική είναι ο συμπαντικός κώδικας που διέπει τα πάντα. Με τον όρο μουσική δεν εννοώ ένα μουσικό ρεπερτόριο διαφόρων μουσικών κομματιών αλλά τις προπατορικές παλμώσεις του Σύμπαντος».

Πώς φτάνει κανείς σε αυτή τη βαθύτερη συνειδητοποίηση; «Οι πληροφορίες που παίρνουμε από το περιβάλλον είναι δύο ειδών, αυτές που είναι απτές μέσω των αισθήσεών μας και αυτές που είναι νοητές. Απτή πληροφορία είναι βλέπω, μυρίζω, αγγίζω κ.τ.λ., ενώ οι νοητές πληροφορίες είναι η έννοια της ελευθερίας, η έννοια του δικαίου κ.τ.λ. Οι απτές πληροφορίες που πηγάζουν από τις αισθήσεις μας μάς ωθούν να βλέπουμε τον κόσμο σε τρεις διαστάσεις. Με τη νόησή μας, όμως, τον βλέπουμε σε πολλές διαστάσεις. Σήμερα η επιστήμη κάνει λόγο για 11 διαστάσεις και ποιος ξέρει στο μέλλον».
Εχω μια ερώτηση που με προβληματίζει πολύ σχετικά με αυτές τις «11 διαστάσεις». Εάν η συνολική πραγματικότητα εκτείνεται σε 11 διαστάσεις, τότε οτιδήποτε υπάρχει στις τρεις διαστάσεις και στον χρόνο (ακόμη κι εμείς οι ίδιοι) μπορεί να είναι εκδήλωση ή αντανάκλαση των υπόλοιπων διαστάσεων στη συγκεκριμένη κόγχη της πραγματικότητας; Και όταν αυτό που εκδηλώνεται χαθεί από την κόγχη αυτή, αν πεθάνει δηλαδή, μπορούμε να πούμε βασίμως ότι υπάρχει στις υπόλοιπες διαστάσεις που προφανώς αποτελούν τον κυριότερο και πιο θεμελιώδη ιστό της πραγματικότητας; «Κάθε πράγμα στον καιρό του. Ας αφήσουμε αυτή την ερώτηση για την επόμενη φορά. Δράττομαι, όμως, της ευκαιρίας να σας πω ότι ειδικά σε τέτοιες ερωτήσεις δύο πράγματα έχουν τεράστια σημασία. Είναι η διαφορά μεταξύ του αντικειμενικού με το υποκειμενικό και μεταξύ της πραγματικότητας με την αλήθεια. Οταν αυτά τα δύο είναι σωστά ρυθμισμένα στον άνθρωπο, τότε τέτοιες ερωτήσεις μπορούν να απαντηθούν πολύ πιο εύκολα και γρήγορα. Πάντως, εμείς οι άνθρωποι σαν όντα αντιλαμβανόμαστε τον χώρο με τρεις διαστάσεις. Και γνωρίζουμε, σύμφωνα με τη σύγχρονη Φυσική, ότι η δημιουργία του κόσμου ξεκίνησε με μία διάσταση, το μήκος που είχαν οι υπερχορδές. Εξ ου και ο ορισμός του Ευκλείδη "γραμμή εστί συνεχές μήκος απλατές". Δηλαδή, ο χώρος ξεκίνησε να δημιουργείται από μία διάσταση (το μήκος) και από εκεί εξελίχθηκε σε τρεις ή περισσότερες διαστάσεις. Ο χρόνος δεν είναι διάσταση. Ο Αριστοτέλης τον ονομάζει "μέτρο άνευ υπόστασης". Δηλαδή είναι το μέτρο που μετρά τις μεταβολές λόγω των νόμων της γενέσεως και της φθοράς. Δηλαδή, δεν γερνάμε επειδή πέρασαν τα χρόνια. Μετράμε τη μεταβολή με χρόνια. Από εκεί με τη νοηματική μας δύναμη μπορούμε να θεωρήσουμε ότι υπάρχουν και άλλες διαστάσεις, αλλά για την ώρα αναμένουμε να τις αποδείξει η επιστήμη».

Θα ήθελα να σας ρωτήσω κάτι το οποίο είμαι περίεργος να μάθω. Για αρκετά χρόνια τώρα υπάρχουν ομάδες στην Ελλάδα και στο εξωτερικό που αναλύουν τους «στίχους» της «Μυθωδίας». Εχουν ειπωθεί πολλά κι έχουν δοθεί πολλές ερμηνείες. Ολον αυτόν τον καιρό δεν έχουμε ακούσει την άποψή σας. Ποια είναι η αλήθεια; «Οντως, όλα αυτά τα χρόνια δεν έχω εκφραστεί για αυτό το ζήτημα. Μπορώ να σας πω ότι τίποτα δεν είναι τυχαίο. Στους "στίχους" της "Μυθωδίας" υπάρχει ποσοστό κωδικοποίησης, άλλες φορές κατά το 1/3 της λέξης και σε άλλα σημεία κατά το 1/2. Αλλά, κύριε Παπαδόπουλε, το υποτιθέμενο μυστικό δεν βρισκόταν ποτέ εκεί. Είναι κάπου που ποτέ κανείς δεν ανέφερε έως σήμερα. Βρίσκεται στο μουσικό μέρος της "Μυθωδίας" και όχι στο λυρικό. Είναι το περισσότερο που μπορώ να πω. Αλλωστε, υπάρχουν και άλλα συμφωνικά έργα που έχω συνθέσει, χωρίς στίχους αυτά, βασισμένα στους κώδικες της Δημιουργίας».

Εχετε πει ότι η μουσική είναι τοποθετημένη μέσα στον άνθρωπο ή ότι ενυπάρχει μέσα στον άνθρωπο. Πώς είστε τόσο βέβαιος; «Στα μέσα της δεκαετίας του '70 είχα αναφέρει ότι "κάθε ανθρώπινη και ζωική και φυτική ύπαρξη, ή και αυτή ακόμη η ανόργανη ύλη, εμπεριέχει τη σφραγίδα του κύκλου της Δημιουργίας. Ο ήχος ακολουθεί πάντοτε τη συχνότητα των μεταβολών αυτού του κύκλου ως λειτουργικός κώδικας των συμπαντικών διαστάσεων και ταυτόχρονα ως γεννήτωρ. Ας προσπαθήσουμε, λοιπόν, να αναδιφήσουμε στη μνήμη μας και ας θυμηθούμε. Τότε θα κατορθώσουμε να αποκωδικοποιήσουμε τον κώδικα της Δημιουργίας του Σύμπαντος και κατά συνέπεια τον δικό μας. Τι υπέροχο και θείο κλειδί είναι η μουσική!". Και όσο με ρωτάτε ύστερα από αυτό,  τόσο θα σας απαντώ: "Μέτρον, ρυθμός, αρμονία ίσον μουσική, η οποία μετατρέπει την ακοσμία σε κόσμο, την αταξία σε τάξη και τη δυσαρμονία σε συμφωνία"».

Ωστόσο, η παραδοχή αυτή μάς οδηγεί σε ένα βασικό ερώτημα: Αν η ύπαρξη και ο άνθρωπος προγραμματίζονται με βάση τον κώδικα της μουσικής, ποια είναι η ισορροπία και το όριο ανάμεσα στην ελεύθερη βούληση και στην προδιάθεση; Είναι και η ελεύθερη βούληση κομμάτι της μουσικής; «Για την ελεύθερη βούληση θα έλεγα ότι το θετικό είναι πως την έχουμε και το αρνητικό είναι πως την έχουμε. Διότι η ελεύθερη βούληση προϋποθέτει σωστή κρίση και ωριμότητα που και αυτά, ως στοιχεία προδιάθεσης μας οδηγούν και πάλι στην αρμονία κ.τ.λ. Το φυσικό είναι η μουσική να οδηγεί τον άνθρωπο και όχι ο άνθρωπος τη μουσική. Οσο αισθανόμαστε ανώτεροι και προσπαθούμε να οδηγήσουμε τη μουσική, τόσο μας οδηγεί σε αδιέξοδο, σαν αυτό που ζούμε σήμερα. Αντίθετα, όταν μας οδηγεί η μουσική, αισθανόμαστε την ευδαιμονία της».

Εχει διαφορά η μουσική που προέρχεται από ηλεκτρονικές πηγές με τη μουσική που προέρχεται από τα φυσικά όργανα; «Αν η μουσική προέρχεται από τα ονομαζόμενα παραδοσιακά φυσικά όργανα ή από σύγχρονες ηλεκτρονικές πηγές, δεν έχει καμία σημασία και καμιά διαφορά. Ολα εξαρτώνται από τον χρήστη. Γιατί πολλή κουβέντα γίνεται για ένα θέμα άνευ σημασίας. Διότι, από όπου και αν προέρχονται οι παλμικές δονήσεις, τείνουν στο τέλος να είναι όμοιες. Και για να επανέλθω στο προηγούμενο ζήτημα, θα σας φέρω ως παράδειγμα κάτι από τον Ηράκλειτο: Λέει ότι η φωτιά εξατμίζει το νερό αλλά και το νερό σβήνει τη φωτιά. Ο άνθρωπος, όμως, παρόλο που αποτελείται κυρίως από νερό, έχει πάντα σταθερή θερμοκρασία. Αυτό σημαίνει αρμονία. Διότι ο ορισμός της αρμονίας, αν και δεν συνηθίζω να χρησιμοποιώ ρητά, κατά τον Φιλόλαο είναι "πολυμιγέων ένωσις και δίχα φρονεόντων συμφρόνησις"».

Μιλήσατε πριν από λίγο για τον ήχο ως «λειτουργικό κώδικα των συμπαντικών διαστάσεων και ταυτόχρονα ως γεννήτορα». Είπατε ότι ο άνθρωπος είναι «μέρος και μέλος του σύμπαντος», όπως επίσης ότι μόλις βλέπετε έναν άνθρωπο τον αντιλαμβάνεστε αμέσως ως μουσική. Επομένως, είναι η μουσική αυτό που θα μπορούσαμε να αποκαλέσουμε «έλλογη ενέργεια»; Είναι η μουσική νοητική; «Θα μπορούσαμε να πούμε "ναι". Δηλαδή, είτε βλέπεις το Σύμπαν ως μία θεωρία, ως μαθηματικά, είτε το βλέπεις ως οντότητες. Ολο το Σύμπαν είναι ζωντανό σαν ένας οργανισμός. Θα ήθελα, όμως, να προσθέσω κάτι που με στεναχωρεί. Αν οι μεγάλοι επιστήμονες κάθε κλάδου, οι νομπελίστες, είχαν τις πρέπουσες επιστημονικές μουσικές γνώσεις, είμαι σίγουρος ότι η αντίληψη περί του Σύμπαντος και οι απαντήσεις σε πολλαπλά ερωτήματα θα ήταν κατά πολύ πιο πλήρεις».

Τι εννοείτε; «Για παράδειγμα, αν πάρουμε την αρχή της απροσδιοριστίας του Χάιζενμπεργκ, περί συνεχούς μετακίνησης στην τροχιά των ηλεκτρονίων, αν γνώριζαν οι επιστήμονες μουσική θα ήξεραν ότι για να πας από το ντο στο σολ, δεν είσαι υποχρεωμένος να περάσεις από τα ρε, μι, φα.  Η μουσική κάποτε ήταν από τους πέντε κλάδους των μαθηματικών, δηλαδή: αριθμητική, γεωμετρία, στερεομετρία, μουσική και αστρονομία. Και την εποχή των δεινών, την εποχή που γκρεμίστηκαν οι βιβλιοθήκες, που κάηκαν βιβλία, που έκλεισαν Ακαδημίες, που σταμάτησαν οι Ολυμπιακοί Αγώνες, δηλαδή την περίοδο της μεγάλης καταστροφής της Ελληνικής Σκέψης, ξεκόλλησαν, όπως τα Γλυπτά του Παρθενώνα, το κομμάτι της μουσικής από τα μαθηματικά. Γιατί; Διότι αφαιρώντας τη μουσική, το αποτέλεσμα ήταν να μην μπορεί να υλοποιηθεί το όνειρο της επιστήμης που είναι η διατύπωση μιας γενικής θεωρίας του Σύμπαντος. Είναι ένα είδος ευνουχισμού που εξακολουθεί έως τις μέρες μας».

Επομένως, εφόσον η μουσική είναι έλλογη, τότε θα πρέπει να τη θεωρείτε ενεργό παράγοντα στη Δημιουργία... «Βεβαίως, απολύτως».

Γιατί, όμως, να είναι η μουσική νοητική και όχι η ζωγραφική; «Δεν είναι το ίδιο πράγμα. Η ζωγραφική χρειάζεται τον άνθρωπο. Ο άνθρωπος φτιάχνει έναν πίνακα. Η μουσική δεν έχει ανάγκη κανέναν. Η μουσική είναι ένα θείο πράγμα. Είναι μια τεράστια δύναμη που διαμορφώνει τον κόσμο».

Αυτό που ακούμε στη Γη και αποκαλούμε «μουσική» είναι αντικειμενικό ή είναι μια ατελής αντανάκλαση μιας βαθύτερης και άπιαστης αλήθειας που απλώς συλλαμβάνεται και «ακούγεται» με τον τρόπο που ακούγεται από εμάς στις δεδομένες συνθήκες της Γης; «Η μουσική είναι η μόνη δύναμη η οποία μπορεί να συλλάβει την αλήθεια διότι ως πνευματικό εργαλείο λειτουργεί απολύτως αφαιρετικά. Η αλήθεια είναι πάντοτε αντικειμενική».

Εάν επικεντρωθούμε στην έννοια της αρμονίας, καταλαβαίνουμε ότι όλα είναι μουσική και ότι η μουσική μπορεί να συλλάβει την αλήθεια. Αλλά θα έλεγε κανείς ότι η μουσική εξαρτάται από προϋποθέσεις. Για παράδειγμα, στο κενό δεν υπάρχει μουσική... «Υπάρχει».

Μα στο κενό δεν ακούμε τη μουσική. «Η μουσική δεν χρειάζεται να ακουστεί. Οι νόμοι είναι οι ίδιοι, είτε την ακούμε είτε όχι».

Πώς έρχεται η μουσική σε εμάς; «Υπάρχει το εξής. Κάποιος γράφει ένα μουσικό κομμάτι. Μπορεί να το γράφει επειδή το σκέφτηκε, είναι δηλαδή κάτι υποκειμενικό, που μπορεί να είναι και πάρα πολύ ωραίο. Μπορεί να μη σκέφτεται τίποτα. Τότε το γράφει η ίδια μουσική. Χρησιμοποιεί, δηλαδή, η μουσική κάποιον ή κάποια προκειμένου να γραφτεί».

Αρα το ταλέντο του συνθέτη είναι να είναι διαθέσιμος... «Σωστά. Γι' αυτό λέω πάντα ότι πάντα πρέπει να είσαι έτοιμος».

Χρειάζεσαι έναν τρόπο για να είσαι έτοιμος. Εσάς ποιος είναι ο τρόπος σας; Πώς κατορθώνετε να είστε διαθέσιμος για τη μουσική; «Δεν ξέρω. Από μικρός ήμουν».

Δεν έχετε «κλειδιά» για την έμπνευση; «Δεν έχω έμπνευση».

Δηλαδή, είστε απλώς διαθέσιμος... «Ναι, το έχω πει πολλές φορές. "Ποια είναι η έμπνευση;" με ρωτούν. Ποια έμπνευση; Δεν υπάρχει έμπνευση».

Είστε αυτονόητα διαθέσιμος ή υπάρχουν εποχές που δεν είστε; «Πάντα είμαι».

Δεν έχετε διακυμάνσεις στην ικανότητά σας να είστε διαθέσιμος; «Οχι. Διαχειρίζομαι κάτι για το οποίο δεν ευθύνομαι. Βεβαίως υπάρχουν και άλλοι τρόποι. Πάντως, προσέξτε, δεν μιλάω ποτέ προσωπικά. Δεν αναφέρομαι στο "εγώ". Δεν υπάρχει το "εγώ" με τα βραβεία και τις επιτυχίες. Είναι μεγάλη ασέβεια μπροστά στη μουσική να λες "εγώ"».

Δεν έχετε πει ποτέ «εγώ»; «Οχι. Στη μουσική δεν έχω πει ποτέ "εγώ". Εκτός αν είναι τρόπος του λέγειν. Δεν υπάρχει το "εγώ". Είναι ασεβές να υπάρχει. Πώς να υπάρχει όταν υπάρχει η μουσική;».

Θέλατε να κατορθώσετε να έχετε μόνος σας το αποτέλεσμα συμφωνικής ορχήστρας; Να είστε ταυτόχρονα ο συνθέτης, ο διευθυντής ορχήστρας και όλοι οι μουσικοί; Αυτό ήταν το σχέδιό σας; «Απόλυτα, ναι. Αυτό είναι το επίτευγμα στη ζωή μου, αυτό που προσπάθησα να κάνω για να έχω το ολοκληρωμένο έργο. Δεν λέω το καλύτερο έργο, λέω απλώς το έργο. Το έργο στην πιο πλήρη φόρμα του».

Αυτό έγινε σαν σύλληψη ότι προς τα εκεί πρέπει να πάτε από τότε που εργάζεστε μόνος σας; «Ακριβώς. Και ο λόγος είναι ότι δεν πήγα ποτέ στο Ωδείο, δεν έμαθα νότες, δεν ήθελα».

Ισως ξέρετε τη μουσική χωρίς να την έχετε διδαχθεί. «Η μουσική υπάρχει παντού αρκεί να τη διαβάζεις. Και δεν διδάσκεται η μουσική, η μουσική εμπεριέχεται. Κολυμπάμε μέσα στη μουσική».

Είναι λάθος που τη διδάσκουμε; «Οχι, κακό δεν κάνει. Αν τη διδάσκουμε λάθος, μας οδηγεί σε λάθη. Αναλόγως του τι θέλει να κάνει κανείς. Αν θέλεις να μάθεις ένα όργανο, είναι θετικό. Από εκεί και πέρα, αυτό που κάνουν τα ωδεία είναι να διδάσκουν ρεπερτόριο. Αλλά δεν μιλάμε γι' αυτό. Κάποιος μπορεί να γίνει ένας απίστευτα σημαντικός εκτελεστής με εμπειρία, σοφία και ωριμότητα και με πολύ σημαντική δική του συνεισφορά».

Εχετε πει ότι το χάρισμά σας προέρχεται από ένα μέρος που ονομάζεται «μνήμη». Εννοείτε, ίσως, ότι περιέχετε τη μουσική και κατ' επέκταση ότι κάθε άνθρωπος περιέχει «εν υπνώσει» όλες τις αλήθειες. Και ότι αυτό που εσείς κάνετε με τη μουσική είναι να ξυπνήσετε τη μνήμη στους ανθρώπους. Εχετε επίσης πει (σε συνέντευξή σας στον Τόνι Χάρις για το Al Jazzera το 2011) ότι «πρέπει να επενδύουμε στην ομορφιά, η οποία είναι αρμονία που έρχεται από το χάος». Επομένως, πώς εσείς ενεργοποιείτε τη μνήμη; Πώς συντονίζεστε ώστε να μπορέσετε να δράσετε, όπως έχετε επίσης πει, ως «γέφυρα ή κανάλι από το οποίο η μουσική εκδηλώνεται μέσα από το χάος του θορύβου»; «Ο,τι σας έχω πει μέχρι τώρα δεν είναι ο μόνος τρόπος που προσεγγίζω, ενεργώ, εργάζομαι με τη μουσική. Εχω χρησιμοποιήσει όλους τους τρόπους, και γι' αυτό μπορώ να μιλήσω για όλα αυτά. Ο τρόπος που αναφέρθηκα σε αυτή μας τη συζήτηση είναι ο ιδανικός επιστημονικός τρόπος που μπορεί να φέρει αντικειμενικά αποτελέσματα στα πολλά ανθρώπινα ερωτήματα και ανάγκες μας όσον αφορά τη σπουδαιότητα, τη λειτουργία και χρήση της μουσικής. Το κλειδί για εμένα και επιστημονικά και εμπειρικά είναι να σεβόμαστε και να ακολουθούμε τη μουσική και ως προς τη μνήμη - στην οποία επί χρόνια αναφέρομαι - και δεν εννοώ τη μνήμη για γεγονότα της προηγουμένης εβδομάδας αλλά τη μνήμη από τα βάθη των αιώνων που φέρουμε ως άνθρωποι και ως μέρος του Σύμπαντος. Με άλλα λόγια, θυμάμαι κάτι γιατί είμαι αυτό το κάτι. Είτε το θέλουμε είτε όχι, όλοι είμαστε συνάθροιση δισεκατομμυρίων ετών μνήμης. Τέτοιες βουτιές αξίζει τον κόπο να τις κάνουμε. Το Σύμπαν είναι απλό αλλά ατελείωτο».

Η έννοια του αγώνα για τη δημιουργία της αρμονίας και της τάξης μέσα από το χάος και τη δυσαρμονία βρίσκεται στον πυρήνα της αρχαίας ελληνικής σκέψης. Θα έλεγε κανείς ότι η αρχαία ελληνική πνευματική δημιουργία συγκροτεί στο σύνολό της ένα σύστημα οργάνωσης του χάους σε τάξη, έναν κώδικα, τον θεμελιώδη κώδικα του πολιτισμού. Η έννοια του αγώνα για την αρμονία και την υπέρβαση σφραγίζει επίσης το έργο σας, τόσο στα γνωστά όσο και στα λιγότερο γνωστά έργα σας. Θα λέγατε ότι αυτό είναι το «κομβικό σημείο» για τη «Rosetta», για τη «Μυθωδία» ή για το «Blade Runner»; «Αντί να πω "αγών", θα προτιμούσα να πω ανάγκη. Αισθάνομαι βαθύτατα ότι το Συμπάν ζητά τη μετατροπή του χάους σε αρμονία. Οποια αρμονία και αν επιτευχθεί, επειδή το χάος είναι πάντα μεγαλύτερο, θα υπάρξει μία περίοδος που θα επιτρέπει τη δημιουργία. Σε αυτή την περίοδο θα δημιουργηθεί ό,τι είναι να δημιουργηθεί. Επειτα, να μην ξεχνάμε ότι πάντα υπάρχει η τάση της απόκλισης (η τάση να ξαναγυρίσουμε στην ακοσμία), δηλαδή αυτό που ονομάζουμε εντροπία. Με άλλα λόγια, ό,τι ωραίο να γίνεται άσχημο και ό,τι σωστό να γίνεται λάθος, και πάλι από την αρχή. Η ελληνική σκέψη βρίσκεται στον πυρήνα αυτού του αγώνα και όχι το αντίθετο».

Μπορώ να υποθέσω ότι θα υπάρχει πάντα δημιουργία γιατί πάντα θα υπάρχει το χάος για να τροφοδοτεί τη δημιουργία; «Σε γενικές γραμμές και χωρίς λεπτομέρειες, ας πούμε ότι υπάρχει ένας χώρος όπου επικρατεί χάος. Και μετά κάτι συμβαίνει και μετατρέπεται σε αρμονία».

Προφανώς εισέρχεται η νόηση και μετατρέπει κομμάτι του χάους σε αρμονία... «Οχι, εισέρχεται η ανάγκη της μετατροπής του χάους σε αρμονία. Η αρμονία είναι το οργανικό στοιχείο που θα κάνει όλα τα υπόλοιπα να λειτουργούν και, όπως σας ανέφερα στην αρχή, κατά κάποιον τρόπο το χάος επιθυμεί να μετατραπεί σε αρμονία».

Νόμιζα ότι είναι σαν να μπαίνω σε ένα δωμάτιο, σκέφτομαι κάτι και βάζω τάξη στην ακαταστασία... «Στη φύση τα πράγματα δεν γίνονται έτσι... Η φύση δεν σκέφτεται. Προσέξτε τι συμβαίνει με τη σκέψη. Οι σκέψεις γίνονται παρελθόν μέχρι να πραγματοποιηθούν. Οι σκέψεις βρίσκονται πάντα στο παρελθόν. Και εφόσον βρίσκονται στο παρελθόν, δεν πραγματοποιούνται στο παρόν. Αλλά η δημιουργία λαμβάνει χώρα στο παρόν».

Δηλαδή, η δημιουργία έρχεται αυτόματα και αυτονόητα στο παρόν μέσα από το κενό; Μέσα από το τίποτα; Χωρίς σκέψη;  «Ναι. Και προσέξτε για να συλλάβετε το "γιατί": Δεν μπορείς να σκεφτείς κάτι χωρίς ήδη να υπάρχει κάπου αυτό το κάτι. Ο Πλάτωνας το διέκρινε αυτό με τη Θεωρία των Ιδεών. Επομένως, η σκέψη δεν δημιουργεί αυτό το "κάτι". Για παράδειγμα, ένα μουσικό κομμάτι δεν χρειάζεται τη σκέψη του συνθέτη για να υπάρξει στον κόσμο των μορφών. Υπάρχει εκεί διαρκώς, ανεξαρτήτως χρόνου και ανεξαρτήτως συνθέτη. Κατ' επέκταση, η εκδήλωση αυτής της σύνθεσης στη δική μας πραγματικότητα του χώρου και του χρόνου επίσης δεν απαιτεί σκέψη. Αν σκεφτείς μια σύνθεση ή κατ' επέκταση οτιδήποτε άλλο, τότε η σκέψη αυτής της μορφής βρίσκεται ήδη στο παρελθόν. Δεν βρίσκεται στο παρόν και γι' αυτό δεν μπορεί ή δυσκολεύεται πολύ να εκδηλωθεί στο παρόν. Για να εκδηλωθεί "κάτι" στο παρόν, δεν πρέπει να το σκεφτείς γιατί αν το σκεφτείς τότε μεταφέρεται αμέσως στο παρελθόν. Για να "φέρεις" κάτι στο παρόν, πρέπει να παραμένεις διαρκώς στο παρόν και να είσαι διαθέσιμος έτσι ώστε η δημιουργία να εκδηλωθεί μέσα από εσένα. Αν θέλεις κάτι στο παρόν, προτιμότερο είναι να μην επέμβεις και να το αφήσεις ελεύθερα να εκδηλωθεί».

Ετσι εργάζεστε εσείς; «Ναι. Αυτό είναι το σύστημα με το οποίο εκφράζομαι, με το οποίο δημιουργώ τη μουσική. Αν και ντρέπομαι να πω το ρήμα "δημιουργώ", ακριβώς γιατί, όπως σας είπα, η μουσική είναι ήδη δημιουργημένη. Δεν σημαίνει ότι υποτιμώ τους μουσικούς και τους συνθέτες που δεν εργάζονται κατ' αυτόν τον τρόπο, που χρειάζεται να σκέφτονται, να σβήνουν και να γράφουν πάνω σε ένα χαρτί. Δεν σημαίνει ότι αυτό τους εμπόδισε να γράψουν αριστουργήματα. Απλώς εγώ δεν ήθελα και δεν θέλω να το κάνω αυτό».

Γιατί δεν θέλετε; «Γιατί επιδιώκω οτιδήποτε συμβεί να βγει και να εκφραστεί ατόφιο με τον λιγότερο χρόνο μεταξύ της ας πούμε "έμπνευσης" και της εκτέλεσής του χωρίς την προσωπική μου παρέμβαση. Η μουσική που δεν περνάει από τη συνειδητοποίηση και τη σκέψη είναι πιο ατόφια. Κι αυτό είναι το πιο σημαντικό επίτευγμα για εμένα. Γιατί έχουμε ένα αποτέλεσμα, χωρίς καμία παρέμβαση, χωρίς όσο το δυνατόν καμία παρέμβαση».

Θα έλεγε κανείς ότι περιγράφετε ένα μυστικό δημιουργίας... «Είναι. Γιατί αφαιρούμε τον άνθρωπο. Ακριβέστερα, αφαιρούμε τη σκέψη. Ο άνθρωπος επιστρατεύεται ως εκτελεστικό όργανο για κάτι που δεν υπήρχε πριν από πέντε λεπτά, αλλά ταυτόχρονα υπήρχε από πάντα. Ολα κάπου υπάρχουν. Σκεφτείτε ότι υπάρχει ένας μεγάλος αποθηκευτικός χώρος στο Σύμπαν στον οποίο μπορείς να παίρνεις και διαρκώς να δοκιμάζεις. Υπάρχει για όλα τα όντα, όχι μόνο για εμένα. Εξαρτάται βεβαίως τι θα πάρεις από εκεί. Αυτό που κάνω είναι να μειώσω όσο γίνεται περισσότερο αυτή την πάρα πολύ επικίνδυνη στιγμή, την απόσταση ανάμεσα στη λεγόμενη "έμπνευση", στο ερέθισμα, και τη στιγμή που αυτή θα αποτυπωθεί στον κόσμο. Και γιατί όλα αυτά; Για να επιτύχω και να προσεγγίσω την πιο αντικειμενική έκβαση της μουσικής (του κώδικα και της πληροφορίας). Να σας πω κι άλλο ένα παράδειγμα; Μεταξύ της πηγής του ρεύματος και μίας λάμπας μεσολαβεί το καλώδιο. Το καλώδιο δεν σκέπτεται. Απλώς μεταφέρει».

Για να το κατανοήσω καλύτερα - και διορθώστε με αν κάνω λάθος. Μπορείτε, όντας διαρκώς διαθέσιμος, να συλλάβετε ένα έργο συμφωνικής μουσικής και με τα ηλεκτρονικά όργανα, δηλαδή τον συνδυασμό από συνθεσάιζερ που έχετε εγκαταστήσει στο στούντιό σας, αμέσως να το εκτελέσετε σαν να έχετε μπροστά σας όλους τους μουσικούς μιας συμφωνικής ορχήστρας και να τους διευθύνετε, σαν να βρίσκεται μια συμφωνική ορχήστρα μέσα στο δικό σας στούντιο πάντοτε έτοιμη, πάντοτε διαθέσιμη; «Ακριβώς. Αυτό κάνω κάθε μέρα. Ετσι προέκυψε και το έργο "Rosetta"».

Θυμήθηκα μια σκηνή από το ντοκιμαντέρ «Journey to Ithaka» του 2008 που παρουσιάζει στιγμιότυπα από τη μακρά διαδρομή σας στη μουσική. Σας βλέπουμε, λοιπόν, το 1992 στο στούντιο στο Παρίσι να συζητάτε με τον σκηνοθέτη Ρίντλεϊ Σκοτ για το κινηματογραφικό έργο «1492». Βλέπετε στις οθόνες κάποιες εικόνες από το πρώτο cut της ταινίας και ταυτόχρονα, ενώ παρακολουθείτε τις εικόνες, παίζετε για λίγη ώρα στο συνθεσάιζερ. Σταματάτε, σηκώνεστε, και λέτε στον Ρίντλεϊ Σκοτ: «Εντάξει, θα δούμε πώς θα το γράψουμε». Και σας απαντά: «Μα ήδη το έγραψες». «Και μετά γελάμε! Ναι, έχω πολλές τέτοιες ιστορίες να σας πω. Ετσι γράφω τη μουσική. Είναι κάτι απλούστατο. Βέβαια, για άλλους δεν είναι καθόλου απλό. Ωστόσο, επιμένω. Για να πας από την Αθήνα στη Θεσσαλονίκη πρέπει να πας από την Αθήνα στη Θεσσαλονίκη και όχι μέσω Ισπανίας».

Εχετε διδάξει μουσική; «Δεν μπορώ να διδάξω. Αυτό που με ενδιαφέρει είναι όσο το δυνατόν να είμαι απών. Και να αφήνω τη μουσική να έρχεται μπροστά, να εκφράζεται και να εκδηλώνεται. Είναι λίγο γελοίο να θέλουμε να πάρουμε εμείς τη λάμψη από μία δύναμη που λάμπει πιο πολύ από εμάς».

Δεν λέτε τη φράση «η μουσική μου»; «Σπανίως. Το "μου" δεν μου αρέσει καθόλου. Είναι ασέβεια. Μπορεί να πω "η μουσική μου" με την έννοια που θα έλεγε κάποιος "Εγώ πήρα αυτή τη βαλίτσα και την έφερα εδώ". Απλώς μέχρι εκεί. Βέβαια, θα πω "η μουσική μου" όταν ένας άλλος μου πει "Οχι, εγώ έφερα αυτή τη βαλίτσα"».

Εντάξει, υπάρχει ένα όριο... «Καταλαβαίνετε τι θέλω να πω. Από μικρός δεν άρχισα να ασχολούμαι με τη μουσική με βάση τις αξίες της κοινωνίας που, δυστυχώς, είναι τελείως διαφορετικές από τις αξίες του Σύμπαντος...».

Είναι ευχής έργον, βέβαια, ότι οι γονείς σας δεν σας εμπόδισαν. «Βεβαίως είναι, αλλά δεν είχαν και άλλη επιλογή».
Επειδή ήσασταν επίμονος; «Οχι μόνο επειδή ήμουν επίμονος, αλλά και λόγω ηλικίας. Τι να πεις σε ένα παιδάκι 3-4 ετών που ασχολείται συνεχώς με τη μουσική και τον ήχο; Να του πεις να κάνει κάτι άλλο;».

Ναι, γιατί μπορεί να ανησυχείς ότι δεν θα τα βγάλει πέρα στη ζωή του... «Ναι... Κάποτε έπρεπε να είσαι γιατρός ή δικηγόρος ή αρχιτέκτων. Υπάρχει το κοινωνικό θέμα, αλλά σε εμένα δεν υπήρχε. Οι γονείς μου ήταν πάρα πολύ καλοί, αλλά δεν υπήρχε χώρος να σκεφτούν ότι πρέπει να κάνω κάτι άλλο».

Θα ήταν προφανές το ταλέντο σας. «Θα σας το πω απλά. Δεν ξέρω να κάνω κάτι άλλο. Και δεν μπορώ να ζήσω αλλιώς».

Είναι γνωστό ότι ζείτε μέσα στη μουσική κάθε μέρα. Είστε κάθε μέρα στο στούντιο. «Είμαι κάθε μέρα στο στούντιο, αλλά ζω μέσα στη μουσική ακόμη κι όταν δεν είμαι στο στούντιο. Δεν είμαι ένας σπασίκλας που κάθεται στο στούντιο και δεν βλέπει κανέναν. Ολα έχουν ένα μέτρο. Ωστόσο, πού να βρω μεγαλύτερη ευδαιμονία από αυτόν τον παράδεισο των ήχων;».

Εχετε πει ότι δεν είστε μόνος σας μέσα στη μουσική... «Ναι. Γίνεται να είσαι μόνος σου στη μουσική;».
Κάποιος άλλος θα έλεγε ότι γίνεται... «Ισως ξεκινά από άλλες αφετηρίες. Γιατί η αφετηρία η δική μου, η αντίληψη για τη μουσική σε συνδυασμό με την παρακολούθηση μουσικών σπουδών μού έδωσε το πιο πολύτιμο πράγμα που λέγεται ελευθερία».

Η ελευθερία είναι το πιο πολύτιμο πράγμα; «Βεβαίως, και όπως έλεγε ο Αριστοτέλης, η ελευθερία είναι να μπορείς να κάνεις κι αλλιώς. Τι είναι ελευθερία; Να μπορείς να κάνεις κι αλλιώς».

Αλλά να μην κάνεις αλλιώς γιατί αυτό που κάνεις το έχεις επιλέξει... «Ακριβώς. Δεν πρέπει, βεβαίως, να προκαλείς κακό. Αλλά όταν είσαι ελεύθερος δεν έχεις ανάγκη να κάνεις κακό. Το κακό προκύπτει από ανάγκες κι από τις δυσκολίες. Αλλά εκεί κερδίζονται και τα χρήματα...».

Ωστόσο, χρήματα κερδίζονται και με το καλό... «Ασφαλώς. Πάντως, η ουσία είναι μία, όταν βρίσκεσαι μέσα σε έναν τέτοιο κόσμο, στον κόσμο της μουσικής, τότε είσαι υγιής. Ακόμη και η στενοχώρια είναι υγιής. Οταν είσαι στον κόσμο της μουσικής είναι σαν να κάνεις ένα εσωτερικό λουτρό, είναι απίστευτο».

Σε ποιον βαθμό πιστεύετε ότι επικρατεί αρμονία στη σημερινή Ελλάδα; Γιατί η πολιτική και κοινωνική ζωή περιέχουν και αναπαράγουν τόσο πολύ χάος και τόσο θόρυβο; «Κάποτε η Ελλάδα, αυτός ο τόπος που λέγεται Ελλάδα, ήταν το γίγνεσθαι. Τώρα αυτή η λέξη έχει σβηστεί από την ελληνική μας συνείδηση και τώρα που όλοι ζητούν, δήθεν με τεράστιο ενδιαφέρον, το φάρμακο για να ανατραπεί αυτή η κατάσταση, μόνο μία λύση υπάρχει αντικειμενικά. Ελληνική Παιδεία. Η οποία βάλλεται ηθελημένα αλλά και από άγνοια εδώ και 1.700 χρόνια λυσσωδώς. Η Παιδεία, που αποτελεί τον κορμό της μόρφωσης σε σχεδόν όλον τον κόσμο, δεν διδάσκεται στην Ελλάδα. Νομίζω ότι η καταστροφή της χώρας μπορεί να έχει παγκόσμιες συνέπειες».

Με ποια έννοια το λέτε; «Δεν έπρεπε η Ελλάδα να φτάσει σε αυτό το σημείο, η Ελλάδα ήταν πηγή θετικών πραγμάτων και βρίσκεται σήμερα σε μια δεινή θέση».

Πάντως, δεν φαινόταν ότι θα γίνει έτσι. Οταν έγινε η συναυλία της «Μυθωδίας» το 2001 στο Ολυμπιείον στην Αθήνα, η Ελλάδα βρισκόταν σε άνοδο και ακμή, όδευε προς τους Ολυμπιακούς Αγώνες... «Οι Ολυμπιακοί Αγώνες ήταν ένα λούστρο πανάκριβο και προσωρινό, η καταστροφή είχε ήδη ξεκινήσει προ πολλού».

Το είχατε συνειδητοποιήσει από τότε; «Οχι απλώς από τότε. Το έλεγα σαράντα χρόνια και μου απαντούσαν σκωπτικά. Οχι ότι είμαι έξυπνος, αλλά λίγο να δώσεις την ευκαιρία στον εαυτό σου να σκεφτεί, θα δεις πράγματα. Και μιλώ ενεργειακά, όχι οικονομικά. Η σχέση μου με την Ελλάδα είναι ουσιαστική, είναι δύσκολο να αφήσεις τη χώρα σου, παρ' όλα αυτά έζησα πολλές δεκαετίες στο εξωτερικό. Το αντιμετώπισα ως υποχρεωτική μετανάστευση...».

Ας ελπίσουμε ότι θα ανατραπεί η πορεία της παρακμής. «Το εύχομαι. Δεν ξέρω, όμως, πότε η Ελλάδα θα γίνει το γίγνεσθαι που πάντα ήταν. Που ο Ελληνας δημιουργούσε και έβγαινε και έξω από τη χώρα. Δεν ξέρω πότε θα γίνει αυτό. Τα πνευματικά αγαθά που κατέθεσε η Ελλάδα στην ανθρωπότητα δεν έχουν ξεπεραστεί. Γιατί ο Ελληνας έθετε ως μέτρο τη φύση. Δεν έκανε τον σπουδαίο. Ετσι ανακάλυψε τις αναλλοίωτες αντικειμενικές αλήθειες».

Το αντιλήφθηκα αυτό όταν περπάτησα πρόσφατα μόνος μου στους αρχαιολογικούς χώρους, από την Ακαδημία Πλάτωνος έως τον Παρθενώνα και το Λύκειο του Αριστοτέλη. «Χαίρομαι πολύ που το λέτε γιατί είναι μια διαδρομή που έκανα πολύ συχνά στην Αθήνα. Ωστόσο, υπάρχει μια αντιστοιχία σήμερα, θα έλεγε κανείς ότι τα σημερινά ερείπια του αρχαίου κάλλους αντιστοιχούν στην πνευματική ερείπωση της σύγχρονης Ελλάδας».

Ωστόσο, η χώρα προχωρά μέσα από τις εξαιρέσεις της... «Ναι, αλλά χρειάζεται και κάτι διαφορετικό. Εχουμε ξεχωριστούς ανθρώπους. Απαιτείται, όμως, το πρότυπο οργάνωσης που στηρίζεται στο ορθό και αντικειμενικό. Με άλλα λόγια, ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ».

Σας ευχαριστώ για τη συνέντευξη αυτή, κύριε Παπαθανασίου. «Εγώ σας ευχαριστώ».

Το άλμπουμ «Rosetta» του Βαγγέλη Παπαθανασίου κυκλοφόρησε στις 23 Σεπτεμβρίου από την Decca Records.

* Δημοσιεύθηκε στο BHmagazino την Κυριακή 25 Σεπτεμβρίου 2016
http://www.tovima.gr

Αρρώστια - υπόθεση εγκεφάλου

Η ασθένεια, η αρρώστια κάθε αρρώστια δεν είναι μοιραία.

Δεν συμβαίνει ποτέ τυχαία. 

αλλάζοντας τις συνήθειες, 

τους τρόπους σκέψης,

τη συναισθηματική ζωή μας, μπορούμε να εξαλείψουμε την επήρεια των ασθενειών πάνω μας.  

Και αν κάπου κάπου αρρωσταίνουμε, δεν θα εξαρτόμαστε πια από τον ιατρικό κόσμο, που βρίσκεται σε θέση εξουσίας σε σχέση με μας.

Προσεξτε τωρα : 

Κατ αρχην, ο εγκέφαλος, δεν κάνει καμία διάκριση ανάμεσα σε μια πραγματική και μια φανταστική, εικονική ή συμβολική πληροφορία.

Ας πούμε ότι βρίσκεστε όρθιος στο χείλος της χωρίς παραπέτο στέγης ενός πολυ-όροφου κτιρίου.

Ο εγκέφαλός σας θα ερμηνεύσει αυτήν την κατάσταση ως πραγματικό κίνδυνο, και θα ενεργοποιήσει μια σειρά φυσιολογικών αντιδράσεων και ανακλαστικών συμπεριφοράς

ετσι θάχουμε: άνοδο της αδρεναλίνης,  

επιτάχυνση του καρδιακού παλμού, 

άγχος, 

ίλιγγο.

Εδώ, έχουμε μια πραγματική πληροφορία.

Ό,τι λέμε, 

ό,τι σκεφτόμαστε, εκλαμβάνεται από τον εγκέφαλό  ως πραγματική πληροφορία, την οποία έχει υποχρέωση να επεξεργαστεί, ως υπερ-υπολογιστής.

Το ιδιο θα συμβεί αν πείτε : αυτό δεν θα του συγχωρήσω ποτέ. 

Δεν θα μπορέσω ποτέ να χωνέψω αυτήν την αδικία και αυτή η φράση πραγματικά αντανακλά αυτό που έντονα αισθάνεστε. 

Ο εγκέφαλός σας θα εκλάβει αυτήν την πληροφορία σα να ήταν πραγματική.

έτσι θα ξεκινήσει  ένα πρόγραμμα παραγωγής πεπτικών υπερκυττάρων δηλαδή καρκινικών κυττάρων για να χωνέψει  αυτό που δεν μπορείτε εσεις να χωνέψετε .

Εάν δεν τον συγχωρέσεται δεν θα μπορέσετε πράγματι ποτέ να χωνέψετε αυτό που σας έκανε.

Κατά συνέπεια ο εγκέφαλός σας θα συνεχίζει να λαμβάνει το μήνυμα ότι κάτι δεν έχει ακόμη χωνευθεί.

Και υπάκουα, θα συνεχίζει το πρόγραμμα της παραγωγής καρκινικών κυττάρων.

ετσι ,αργά ή γρήγορα, εξ αιτίας της ανώμαλα υπερβολικής ικανότητας πέψης, θα αρχίσετε να αισθάνεστε πόνους.

να πως εγκαθίσταται ο καρκίνος του στομάχου, που οι καλοι ογκολόγογοι, θα προσπαθήσουν να εξαφανίσουν με τα διάφορα μέσα που έχουν στη διάθεσή τους.

Έχουμε και συνέχειa.

Ακόμα και αν σας έκαναν ολική αφαίρεση στομάχου, ο εγκέφαλός σας θα συνεχίζει να δίνει την εντολή για την παραγωγή καρκινικών κυττάρων στην περιοχή του σώματος όπου βρισκόταν το στομάχι. 

Κάποιους μήνες αργότερα, οι γιατροί θα ανακαλύψουν μιαν υποτροπή ή μετάσταση, που στην πραγματικότητα είναι η συνέχιση του προγράμματος που είχε ξεκινήσει ο εγκέφαλός σας, βασιζόμενος σε μια συμβολική πληροφορία σχετικά με την σύγκρουση που βιώσατε με κάποιο φίλο.

Δυστυχώς είναι τόσο θανατηφόρα απλό.

Για να πάμε ακόμη μακρύτερα, εάν σοκαριστείτε από την διάγνωση του ογκολόγου, και αισθανθείτε μεγάλο φόβο  θανάτου, ο εγκέφαλός σας θ αρχίσει καινούργιο πρόγραμμα παραγωγής υπερκυττάρων στον πνεύμονα, που αργότερα θα χαρακτηριστεί από τους γιατρούς σαν μεταστατικός  καρκίνος του πνεύμονα.

Και ούτω καθεξής, μέχρις ότου επέλθει ο θάνατος.

Έτσι, όσο κι αν φαίνεται αφελές κι απλοϊκό, μπορούμε να προλάβουμε τις ασθένειες και να τις θεραπεύσουμε.

Κατ αρχάς, θεωρούμε δεδομένο πλέον οτι:

α) ο εγκέφαλος δε σφάλλει ποτέ και 

β) ότι αυτός  ενεργοποιεί όλες τις αρρώστιες.

Είναι φανερό ότι το ενδιαφέρον μιας τέτοιας θεώρησης είναι τεράστιο. 

Πράγματι, για πρώτη φορά στην ιστορία της ιατρικής, γνωρίζουμε πως :

Καμιά πάθηση, ανισορροπία δεν οφείλεται στην τύχη. 

Όλα εκδηλώνονται σύμφωνα με τους αμετάβλητους νόμους της βιολογίας των ζωντανών όντων.

Άρα μαθαίνουμε τις βασικές αρχές επικοινωνίας δηλαδή εκφράζουμε  τα συναισθήματά μας. 

Αναγνωρίζουμε και δέχομεθα  την πραγματικότητα, τελειώνουμε τις όποιες  εκκρεμότητες με τους άλλους, και κυρίως - συγχωρούμε.

Ξαναβρίσκουμε την αυτονομία,

την ελευθερία,

την αυτοκυριαρχία μας. 

Ίσως και την, έστω, παροδική ευτυχία μας.

Ίασις

η ασθένεια  κανόνας,

η θεραπεία  άθλος,

η ίασης  το ζητούμενο

Συνταγή με μελιτζάνα, εύκολη χωρίς ζύμωμα!

Το όμορφο ψωμί γάλακτος είναι τραγανό και πολύ ελαφρύ για πρωινό!

https://www.youtube.com/watch?v=ScuPM8ZAnJw

Πως φτιάχνω γιαούρτη

Η εύκολη συνταγή για να φτιάξουμε σπιτική γιαούρτη

Υλικά για να φτιάξουμε γιαούρτη:
1 κιλό γάλα, 1 κουταλιά σούπας γεμάτη από φυσικό αγνό γιαούρτι

Παρασκευή γιαουρτιού:

1. Θερμάνετε το γάλα στους 90 βαθμούς Κελσίου. Θα χρειαστείτε ένα θερμόμετρο αλλά αν δεν έχετε μπορείτε να κλείσετε τη θερμότητα αμέσως προτού να αρχίσει να βράζει το γάλα, δηλαδή σχεδόν μόλις το δείτε να αρχίζει να φουσκώνει.
2. Βγάλτε το γάλα από τη φωτιά και περιμένετε να πέσει η θερμοκρασία στους 45 βαθμούς Κελσίου (για όσους διαθέτουν θερμόμετρο κουζίνας) αλλιώς τόσο ώστε να μπορείς να κρατήσεις το μικρό σου δαχτυλάκι μέσα στο γάλα και να μετρήσεις ως το 20 χωρίς να καείς.
3. Αραιώστε 1 γεμάτη κουταλιά σούπας γιαούρτι με λίγο χλιαρό γάλα σε ένα φλιτζάνι και προσθέστε το στο γάλα σας ανακατεύοντας.
4. Τοποθετήστε το σκεύος στο φούρνο στους 45 βαθμούς περίπου. Αν δεν έχουμε φούρνο σκεπάζουμε το σκεύος με κουβέρτα για να διατηρήσει τη θερμοκρασία του και το αφήνουμε σε ζεστό χώρο το λιγότερο για 4 ώρες. Προσοχή δεν μετακινούμε ούτε αναταράσσουμε το σκεύος κατά την διάρκεια αυτή.
5. Τοποθετούμε το γιαούρτι μας σε θερμοκρασία δωματίου και μετά στο ψυγείο, το αφήνουμε για 24 ώρες χωρίς να το μετακινήσουμε και το καταναλώνουμε εντός 15 ημερών.

Παρασκευή και συμβουλές για πήξιμο γιαουρτιού

• H θερμοκρασία του γάλατος για να πήξουμε γιαούρτη είναι από 45-50 βαθμούς. Πάνω από τους 50 βαθμούς η γιαούρτη γίνεται ξινή ενώ κάτω από τους 45 η πήξη είναι ατελής και χαμηλότερα από 40 σχεδόν δεν πήζει. Πάντα μιλάμε για την παραδοσιακή μέθοδο κατασκευής γιαούρτης, γι’ αυτό και δεν πρέπει να πέσει η θερμοκρασία στην διάρκεια της πήξης. Σκεπάζουμε λοιπόν το ή τα σκεύη μετά την ρίψη της μαγιάς με μάλλινα υφάσματα ή τα τοποθετούμε στο φούρνο της ηλ. κουζίνας ανοικτά σε θερμοκρασία 45-50 βαθμούς. Αν ο φούρνος μας έχει περισσότερο από 50 βαθμούς, η γιαούρτη μας θα βγει ξινή.
• Αν η μαγιά που διαθέτουμε είναι ξινή, η γιαούρτη θα βγει ξινή έστω και αν πήξουμε στην ιδανική θερμοκρασία 47-48 βαθμούς.
• Σκεπασμένη ή στον φούρνο αφήνουμε το ή τα σκεύη για 2 ώρες. Στις 2 ώρες ελέγχουμε προσεκτικά χωρίς βίαιες κινήσεις, την πορεία της πήξης. Με το δάχτυλό μας δηλαδή χτυπάμε ελαφρά εξωτερικά το σκεύος για να δια πιστώσουμε την κατάσταση. Αν έχει πήξει, ξεσκεπάζουμε ή κλείνουμε τον φούρνο και αφήνουμε την πόρτα ανοικτή για 1 ώρα ακόμη. Αν δεν έχει πήξει εντελώς, αφήνουμε στην ίδια θέση για ακόμη 1 ώρα και μετά ξεσκεπάζουμε κ.τ.λ.
• Μετά τοποθετούμε το ή τα σκεύη σε δροσερό μέρος όπου αυτή η παραδοσιακή γιαούρτη μπορεί να διατηρηθεί χωρίς πρόβλημα για 48 ώρες τουλάχιστον ή στο ψυγείο όπου διατηρείται για 10-12 ημέρες.
• Μπορούμε ακόμη να την αδειάσουμε σε πυκνό τουλπάνι ή πάνινη λευκή σακούλα (π.χ. μαξιλαροθήκη) και να την κρεμάσουμε να στραγγίσει για αρκετές ώρες ή μέχρι να σταματήσει να «στάζει». Θα φτιάξουμε έτσι άριστο στραγγιστό γιαούρτη, το οποίο επειδή έχει αποβληθεί ο ορός με το στράγγισμα, έχει δυνατότητα διατήρησης στο ψυγείο μέχρι και 20 ημέρες.

Θα πρέπει επίσης να θυμόμαστε ότι αν ακολουθήσουμε όλους τους κανόνες (βράσιμο γάλατος, θερμοκρασία, μαγιά κ.τ.λ. κ.τ.λ.) και η γιαούρτη μας δεν πήξει ή πήξει ατελώς, τότε μπορεί να συμβαίνουν τα εξής:
- Ο προμηθευτής μας, επειδή ίσως είχε περισσότερη ζήτηση από όσο γάλα διέθετε, εφάρμοσε την παλιά τεχνική της προσθήκης νερού. (Στην τυροκομική διάλεκτο του «συναφιού», αυτό ονομάζεται «βαφτισμένο γάλα», ή «αγιασμένο» ). Η προσθήκη σε ποσοστό 3% δεν δημιουργεί πρόβλημα επειδή στην διάρκεια του βρασμού τόσο είναι το ποσοστό υγρασίας που θα εξατμισθεί. Αν όμως με ελαφρά συνείδηση χαθεί το μέτρο, τότε χάσαμε γάλα, χρόνο και γιαούρτη.
- Υπάρχει ενδεχόμενο κάποια από τα ζώα του κοπαδιού να ασθενούν και να τους δίνεται αντιβίωση. Ναι μεν το γάλα είναι ασφαλές αφού βράζεται μέχρι αποστείρωσης, όμως δεν πήζει για γιαούρτη ή πήζει ατελώς.

Αν όμως λόγω απειρίας, ξέφυγε η θερμοκρασία προς τα κάτω και η γιαούρτη δεν έπηξε καθόλου, τότε:

1. Αν έχουμε το ή τα σκεύη στο φούρνο, χωρίς να πειράξουμε τίποτε άλλο, προσπαθούμε να ανεβάσουμε την θερμοκρασία του γάλατος κοντά ή έστω λίγο πιο πάνω από τους 50 βαθμούς ανάβοντας τον φούρνο και αφού το καταφέρουμε, αφήνουμε σε ηρεμία να επαναρχίσει η διεργασία πήξης.
2. Αν έχουμε απλά τοποθετημένα και σκεπασμένα σκεύη, τότε συγκεντρώνουμε το γάλα σε ένα μεγάλο και ζεσταίνουμε στην φωτιά μέχρι το πολύ 52 βαθμούς και συνεχίζουμε κατά τα γνωστά.
   Σε καμία από τις δύο πιο πάνω περιπτώσεις δεν ξαναπροσθέτουμε μαγιά. Από εκεί και μετά ότι καταφέραμε το καταφέραμε και το κρατάμε ως εμπειρία για την επόμενη φορά.

Δημιουργία-παρασκευή γιαουρτιού και μαγιάς

Αν για οποιοδήποτε λόγο θέλουμε να δημιουργήσουμε εξ αρχής «δική μας» γιαουρτοπυτιά, κάνουμε τα εξής:

• Βράζουμε μια μικρή ποσότητα γάλατος π.χ. 300 γρ.
• Το κρυώνουμε με μεταγγίσεις από σκεύος σε σκεύος ώστε να πέσει η θερμοκρασία γύρω στους 30 - 35 βαθμούς.
• Στη συνέχεια το βάζουμε σε ένα ανοιχτό μπωλ και το τοποθετούμε σκεπασμένο με τουλπάνι σε ζεστό μέρος, με θερμοκρασία χώρου σταθερή στους 28-30 βαθμούς. (Διαδικασία εύκολη το καλοκαίρι). Το γάλα αυτό ξινίζει και πήζει μόνο του, περίπου μετά από μία μέρα.
• Από το πήγμα αυτό, παίρνουμε μια κουταλιά της σούπας κοφτή και πήζουμε με τη διαδικασία της γιαούρτης, επίσης 300 γρ γάλα ( 1ο πήξιμο).
• Από αυτό με την ίδια διαδικασία πήζουμε άλλα 300 γρ.γάλα. (2ο πήξιμο).
• Από αυτό επαναλαμβάνουμε για τρίτη φορά την διαδικασία (3ο πήξιμο).

Το προϊόν που παίρνουμε με το τρίτο πήξιμο είναι πλέον καθαρή γιαούρτη. «Χαριτολογώντας» μπορούμε να ονομάσουμε το 1ο πήξιμο «ανθυπογιαούρτη», το 2ο «υπογιαούρτη» και το 3ο γιαούρτη!
Η ποσότητα που χρησιμοποιούμε στα τρία αυτά στάδια είναι μια κουταλιά κοφτή της σούπας για 300 γρ. γάλα. Από την καθαρή γιαούρτη ως μαγιά, αρκεί μία ως άνω κουταλιά για ένα κιλό γάλα.
Για να συντομευθεί ο χρόνος ξινίσματος στο μπώλ, μπορούμε να προσθέσουμε λίγο ξίδι ή χυμό λεμονιού, όμως γίνεται καλύτερης ποιότητας η μαγιά, αν αφήσουμε να εξελιχθεί η φυσική διαδικασία.
Η άριστη γιαούρτη είναι από πρόβειο γάλα πλήρες και για να δημιουργήσουμε καλή μαγιά, τέτοιο γάλα χρησιμοποιούμε. Από εκεί και μετά βέβαια, κάθε ένας μπορεί να χρησιμοποιήσει ότι γάλα επιθυμεί, όμως τα παραγόμενα «γιαουρτοειδή» (επιτρέψτε μου την έκφραση), δεν αντέχουν σε καμία σύγκριση με το πρόβειο.

ftiaxno.gr

Ο Δημήτρης Κούβελας ανακοινώνει την ίδρυση του κινήματος "Πνοή Δημοκρατίας"

Ο Καθηγητής Κλινικής Φαρμακολογίας ΑΠΘ, Δημήτρης Κούβελας, ανακοινώνει την ίδρυση του κινήματος "Πνοή Δημοκρατίας".

                         

Website: https://www.pnoidimokratias.gr 

Facebook: https://www.facebook.com/Πνοή-Δημοκρα... 

Twitter: https://twitter.com/PnoiDimokratias 

Instagram: https://www.instagram.com/pnoidimokra...

Οι ταπεινές ελιές μας και το ελαιόλαδο ισχυρά όπλα κατά του SARS-CoV-2 και άλλων ιογενών λοιμώξεων

Διάφοροι ερευνητές επιβεβαιώνουν την ισχυρή αντιική δράση της ελιάς κατά ιού SARS-CoV-2 αλλά και άλλων ιογενών λοιμώξεων. 
Διατροφοφάρμακα μέσα στις ελιές, το ελαιόλαδο, και τα φύλλα της ελιάς φαίνεται να ενισχύουν σημαντικά την δράση του ανοσοποιητικού εναντίου του φοβερού ιού που ταλαιπωρεί ολόκληρη την υφήλιο.
Τα φύλλα της ελιάς γεμάτα αντιικές ουσίες
Από έρευνα που δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο περιοδικό Molecules φάνηκε ότι συνδυασμός τεσσάρων ουσιών (τριτερπένες) από τα φύλλα της ελιάς- betulinic acid, betulin, ursolic acid, και maslinic acid- έχουν σημαντική ανασταλτική δράση κατά της κύριας πρωτεάσης του ιού SARS CoV-2. 
Η αντιική δράση του betulinic acid κατά του ιού έχει ήδη φανεί σε προηγούμενη έρευνα, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Journal of Medicinal Chemistry. 
Οι ερευνητές πιστεύουν ότι αυτό το μείγμα θα μπορούσε να αποτελέσει την βάση για μια πολλά υποσχόμενη και αποδοτική θεραπευτική προσέγγιση κατά του SARS CoV-2.
Ελευρωπαΐνη και Ελενολικό οξύ και στο ελαιόλαδο
Η ελευρωπαΐνη (oleuropein) είναι μια σημαντική πολυφαινόλη, ενισχυτική του ανοσοποιητικού, που υπάρχει στο ελαιόλαδο, στις ελιές και στα φύλλα της ελιάς. 
Ενα παράγωγο της ελευρωπαΐνης το ελενολικό οξύ (elenolic acid) φάνηκε από έρευνες να έχει ισχυρή αντιική δράση κατά ενός κοινού ιού του syncytial virus (RSV) που προκαλεί λοιμώξεις στο αναπνευστικό σύστημα.
Σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Nutrients η αντιική ιδιότητα της ελευρωπαΐνης είναι γνωστή από προηγούμενες έρευνες οι οποίες έδειξαν ισχυρή θεραπευτική δράση κατά του έρπη, της γριπης Α και Β και άλλων ιογενών λοιμώξεων. 
Προηγούμενη έρευνα έδειξε ότι συστηματική κατανάλωση εκχυλίσματος φύλλων της ελιάς προκάλεσε μείωση των λοιμώξεων του ανώτερου αναπνευστικού κατά 33%.
Άλλη έρευνα σε μαθητές που ήταν επιρρεπείς σε λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού, έδειξε ότι το εκχύλισμα του φύλλου της ελιάς (20g που περιείχε 100mg ελευρωπαΐνης) μείωσε τις μέρες της αρρώστειας από την ίωση κατά 28%.
Οι ερευνητές τονίζουν ότι μια μέτρια δόση έξτρα-παρθένου ελαιόλαδου (20-30γρ/ημέρα) σε συνδυασμό με άλλες λειτουργικές τροφές, όπως αυτές μιας Μεσογειακής Δίαιτας με πολλά λαχανικά, ψάρι, φρούτα, όσπρια, μπορεί να αποτελέσει ένα σημαντικό όπλο για ενίσχυση του ανοσοποιητικού κατά των ιών.

Για όσους και όσες ακόμα μετράτε το ελαιόλαδο στη σαλάτα, με το κουταλάκι, σταματείστε να το κάνετε. 
Το ελαιόλαδο δεν σας παχαίνει. 
Αντίθετα είναι ένα υγιεινό λίπος απαραίτητο για να λειτουργήσει πιο αποτελεσματικά ο μεταβολισμός σας και να μην βάζετε βάρος εύκολα.

DR. NITSA KILIARI
 drkiliari.com

Τα μυαλά τους και μια λίρα

Της Δήμητρας Σωτηριάδου* April 11, 2016

Από το 2010, το τοπίο των ΜΜΕ ξεκαθάρισε, όταν μια «συντεχνία δημοσιογράφων» επέλεξε τη διεκπεραίωση των συμφερόντων συγκεκριμένων πολιτικών και οικονομικών ελίτ της χώρας με στόχο να διαμορφώσουν και το μελλοντικό σκηνικό της δικής μας ζωής επιβάλλοντας με νύχια και με δόντια τα μνημόνια, ως μοναδική και ρεαλιστική λύση. 
Αυτή η συντεχνία, γιατί δεν τους λες δημοσιογράφους, αφού δεν ασκούσαν και δεν ασκούν όπως οφείλουν κριτική και έλεγχο στην κάθε εξουσία, προσπαθούσε από το 2010 να εξουσιάσει τα μυαλά μας. 

Και το κατάφερε μέχρι ενός σημείου, μας έκανε πλύση εγκεφάλου.
Εδειξαν τα δόντια τους ως «ντόπερμαν» σε κάθε κοινωνική ομάδα. 

Την ξεφτίλισαν και προσπάθησαν να την απομονώσουν.
Αυτή η «συντεχνία» δεν ακολουθεί κανόνες δεοντολογίας, γιατί δεοντολογία είναι οι κανόνες των επιχειρηματιών που τους υπηρετούν μήπως και κάνουν πολλές αρπαχτές γιατί λόγω απληστίας δεν τους φτάνει μία…
Δε γνωρίζουν λοιπόν τι σημαίνει παραπληροφόρηση. 

Θεωρούν ότι κάνουν καλά τη δουλειά τους όσο δεν εισπράττουν την άρνηση από τους καθοδηγητές τους. 
Τις αντιδράσεις της κοινής γνώμης δεν τις λογαριάζουν. 

Το πως επιβάλουν τις απόψεις τους το βιώσαμε από την αρχή των μνημονίων… 
Από τα χείλη των δήθεν έγκυρων και ακριβοπληρωμένων παρουσιαστών εκτοξεύονται εδώ και έξι χρόνια απειλές, φοβίες, του κόσμου τα τέρατα…
Η γόβα δε, που πρωτοστατεί στα πλάνα της δήθεν ενημέρωσης έχει μετατραπεί σε στιλέτο προς τους πολίτες…
Πετούν τα στιλέτα τους με το στόμα, με τα χέρια, με τα πόδια όπως μπορούν λες και βρίσκονται σε τσίρκο και δίνουν την παράστασή τους…
Το ότι έχουν ξεπέσει στα μάτια του κόσμου, οι παρουσιαστές και όσοι δημοσιογράφοι ζουν ή θέλουν να ζήσουν σε χρυσά κλουβιά το νιώθουν;
Και κόπτονται για την ελευθερία της έκφρασης λόγω των ποινών που επέβαλε η ΕΣΗΕΑ για το πρόσφατο δημοψήφισμα του Ιουλίου και την προσπάθεια παραπληροφόρησής τους… 
Και για τα προηγούμενα για την ταφόπλακα της χώρας από τη συνεχιζόμενη κρίση και εξαθλίωση; 
Δεν θα αναλάβει τις ευθύνες κανείς;
Είμαστε η μόνη χώρα που βιώνει έξι χρόνια τα αποτελέσματα των μνημονίων λόγω και της παραπληροφόρησης των διεκπεραιωτών – ντόπερμαν χωρίς να τιμωρηθεί κανένας και έχουν το θράσος να ζητούν και άφεση αμαρτιών.
Οι διεκπεραιωτές φυσικά και δεν ασκούν κριτική και έλεγχο στις εξουσίες, είναι οι ίδιοι εξουσία και το δείχνουν με απαράδεκτες αντιδημοκρατικές συμπεριφορές… 
Όπως η απαίτηση αποκαθήλωσης του καλλιτεχνικού διευθυντή Φαμπρ στον πολύ λίγο υπουργό πολιτισμού της χώρας από την ίδια πάλι «συντεχνία δημοσιογράφων» που τελικά υπέκυψε από τα στιλέτα τους και ούτε καν μπόρεσε να στηρίξει την αρχική του άποψη…
Το μόνο που θέλει αυτή η «συντεχία δημοσιογράφων» είναι να εξουσιάζει τα μυαλά μας, αλλά…
Τα μυαλά τους και μια λίρα…
(*) δημοσιογράφος, ιδρυτικό μέλος Συνταγματικής Παρέμβασης των Ελλήνων – ΣΕΙΣΑΧΘΕΙΑ

mediatvnews.gr

Όλο και περισσότεροι νέοι δεν θέλουν να βγάλουν τις μάσκες τους

Ψυχολόγοι στην Ισπανία ανακάλυψαν ένα νέο φαινόμενο μεταξύ των νέων, μια έντονη απροθυμία να βγάλουν τις μάσκες.
Αυτό έχει να κάνει με την έλλειψη αυτοπεποίθησης σε αυτή την ηλικιακή ομάδα, δήλωσε στο πρακτορείο ειδήσεων Efe η Maria Campo Martinez από το ίδρυμα “Nuevas claves educativas”.
Οι νέοι φοβούνται ότι δεν θα γίνουν αποδεκτοί από τους συνομηλίκους τους χωρίς μάσκες. 
Το φαινόμενο έχει επικρατήσει να αποκαλείται “σύνδρομο του κενού προσώπου“. 
Πολλοί νέοι που ήταν απρόθυμοι να φορέσουν τη μάσκα στην αρχή της “πανδημίας”, τώρα δύσκολα θα μπορούσαν να ζήσουν χωρίς αυτήν, δήλωσε η ειδικός.
Το “σύνδρομο του κενού προσώπου” έχει σημάνει συναγερμό στους ψυχολόγους και τους παιδαγωγούς, οι οποίοι αντιλαμβάνονται ένα αίσθημα ανασφάλειας στους εφήβους σχετικά με την αφαίρεση των μασκών τους, επειδή αυτό τους βοηθά να νιώθουν πιο άνετα με τον “εαυτό τους” και “φοβούνται ότι θα απορριφθούν ή ότι δεν θα γίνουν αποδεκτοί με τον ίδιο τρόπο από τους συνομηλίκους τους, οι οποίοι είναι τόσο σημαντικοί γι’ αυτούς”. 
Αυτό εξηγεί σε συνέντευξή της στην Efe η María Campo Martínez, η οποία αναλύει τον αντίκτυπο που έχει η αφαίρεση της μάσκας “στην αυτοεκτίμηση των νέων” και τον τρόπο αντιμετώπισής της από τους επαγγελματίες και τους γονείς.
Από το “σύνδρομο του κενού προσώπου” πάσχουν, κυρίως, οι έφηβοι, οι οποίοι, στην αρχή της “πανδημίας”, “ήταν δύσκολο να ευαισθητοποιηθούν για την ανάγκη χρήσης της μάσκας κατά της COVID-19, επειδή πίστευαν, από αντίδραση, ότι δεν διατρέχουν κίνδυνο μόλυνσης”. Παραμονές της αφαίρεσης της μάσκας σε κλειστούς χώρους, εκτός από τα κέντρα υγείας, τα κέντρα κοινωνικής υγείας και τα μέσα μαζικής μεταφοράς, ψυχολόγοι και παιδαγωγοί “βλέπουν έναν φόβο μεταξύ των εφήβων και των νέων να την αφαιρέσουν από το πρόσωπό τους“, εξηγεί η επιστήμονας από την επαγγελματική της εμπειρία.
Κατά τη διάρκεια της πανδημίας, η μάσκα προσώπου στην εφηβεία υπήρξε “ένα ακόμη εμπόδιο, ένα από αυτά που πολλοί νέοι έχουν για να μπορέσουν να καλύψουν ή να καλύψουν πιθανές σωματικές αλλαγές που υφίστανται”, όπως η εμφάνιση ακμής, τριχών στο πρόσωπο ή σιδεράκια, αλλαγές που “είναι τόσο δύσκολο να τις αντιμετωπίσουν και που η μάσκα, κατά κάποιο τρόπο, χρησίμευε για να τις καλύψει”. 
Από την άλλη πλευρά, υπάρχει και η συναισθηματική ή πιο ψυχολογική πτυχή, αφού “πολλοί έφηβοι, σε αυτή την ηλικία, δημιουργούν την ταυτότητά τους, αναγνωρίζουν τον εσωτερικό τους εαυτό και τον αποδέχονται”, και για “τους πιο εσωστρεφείς, πιο ντροπαλούς και πιο ανασφαλείς”, συνεχίζει, “η μάσκα παρείχε μια μικρή προστασία”.
Το γεγονός ότι πρέπει να αφαιρέσουν τη μάσκα “είναι μια πρόκληση για τους νέους, ιδιαίτερα μια πρόσθετη δυσκολία, πολύ περισσότερο από μια απλή φυσική πτυχή”, στην οποία προστίθεται “η ιδιαιτερότητα” του να μην αναγνωρίζουν το άλλο πρόσωπο, αλλά αυτό είναι κάτι που συμβαίνει και στους ενήλικες. 
Η μεγαλύτερη δυσκολία σε αυτή την κατάσταση “είναι το γεγονός ότι οι έφηβοι δεν θέλουν να βγάλουν τη μάσκα λόγω ενός συναισθηματικού ζητήματος“. 
Με αυτά τα δεδομένα, ο οδηγός για τους επαγγελματίες προς τους γονείς και τους εκπαιδευτικούς στην τάξη, εξηγεί, είναι να μην αναγκάσουν τον έφηβο να αφαιρέσει τη μάσκα, αλλά να προσπαθήσουν να του δώσουν “ασφάλεια και αυτοπεποίθηση”, αφού ελέγξουν ότι η απροθυμία του να αφαιρέσει αυτό το μέτρο μπορεί να σχετίζεται περισσότερο με συναισθηματικά θέματα ή θέματα αποδοχής. 
Σε ορισμένες περιπτώσεις, η σύσταση των ειδικών είναι “να απευθυνθούμε σε επαγγελματίες, όχι λόγω της μάσκας, αλλά επειδή αποτελεί έναυσμα, όπως μπορεί να είναι και μια άλλη πτυχή που βιώνει ο έφηβος και η οποία μας δίνει πληροφορίες ότι δεν αναπτύσσει μια σταθερή και ασφαλή προσωπικότητα”, λέει η ίδια.
Σε αυτή την κατάσταση, σύμφωνα με τα στοιχεία, βρίσκονται οι ψυχολόγοι και οι παιδαγωγοί και συνιστούν στους γονείς και τους εκπαιδευτικούς “να εξηγούν πολύ καλά στους εφήβους ότι η μάσκα μπορεί να αφαιρεθεί και οτι δεν διατρέχουν ιδιαίτερο κίνδυνο”. 
Αν πίσω από όλα αυτά μπορεί να φανεί ότι υπάρχει φόβος ή ανασφάλεια στον έφηβο, καταλήγει, “πρέπει να βοηθήσουμε τον έφηβο να συνηθίσει να μη φοράει τη μάσκα”, να το κάνει σε πιο στενά περιβάλλοντα, με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση, με φίλους, όπου μπορεί να αισθάνεται πιο άνετα”, μέχρις ότου, σιγά-σιγά, “να εξαλείψει σταδιακά αυτό το εμπόδιο το οποίο υπάρχει”.
Η ζημιά που έχει γίνει στους έφηβους είναι τεράστια. Ελπίζουμε να μας συγχωρέσουν κάποτε που καταστρέψαμε το μέλλον τους, τα όνειρά τους και τους καταντήσαμε να φοβούνται συνεχώς.
Ultimahora.es

Πηγή: eyewideopen.org