Θαλιδομίδη, σε παγκόσμια κλίμακα, δεν υπήρξε ποτέ άλλο φάρμακο που προκάλεσε μια τραγωδία ανάλογη με αυτή που προκάλεσε η θαλιδομίδη.

Για τα θύματα της θαλιδομίδης (τότε και σήμερα) από το YouTube

Νεογνά και παιδιά που πάσχουν από φωκομέλεια εξαιτίας της λήψης από τις μητέρες τους θαλιδομίδης κατά την κύησή τους.

Σε παγκόσμια κλίμακα, δεν υπήρξε ποτέ άλλο φάρμακο που προκάλεσε μια τραγωδία ανάλογη με εκείνη που προκάλεσε η θαλιδομίδη.

          Το σύντομο ιστορικό του φαρμάκου της θαλιδομίδης [Αναφ. 1]

Η θαλιδομίδη παρασκευάστηκε στα εργαστήρια της φαρμακευτικής εταιρείας Chemie Grünenthal GmbH (στο Stolberg της Ρηνανίας, στην τότε Δυτική Γερμανία) το 1953, σε μια ερευνητική προσπάθεια παρασκευής ασφαλέστερων υποκατάστατων των βαρβιτουρικών. 

Η θαλιδομίδη αποδείχθηκε ότι μπορούσε να δράσει ως αντιεμετικό φάρμακο κατά της πρωινής αδιαθεσίας (morning sickness) για εγκύους και ειδικότερα ως καταπραϋντικό και ως ήπιο υπνωτικό κατά της αϋπνίας. 

'Αρχισε να διατίθεται στο εμπόριο από το 1957 σε περίπου 50 χώρες και με τουλάχιστον 40 διαφορετικά εμπορικά ονόματα (Distaval, Contergan, Quictoplex, κ.λπ.) μέχρι το 1961.

Εκείνη την εποχή η νομοθεσία για τα φάρμακα ήταν κατά πολύ πιο "χαλαρή" από τη σημερινή και οι τοξικολογικές και κλινικές δοκιμασίες των φαρμάκων ήταν περιορισμένες. 

Ιδιαίτερα περιορισμένες ήταν οι δοκιμασίες ως προς την επίδρασή τους σε έμβρυα κατά τους πρώτους μήνες της κύησης, όταν το σώμα ακόμη δεν έχει διαμορφωθεί και τα όργανά τους είναι ακόμη εξαιρετικά ευαίσθητα.

Από το 1956 και μετά άρχισε να αυξάνει ο αριθμός γεννήσεων νεογνών με μικρά και μη ανεπτυγμένα άκρα, μια κατάσταση γνωστή ως φωκομέλεια (phocomelia), ένα είδος τερατογένεσης κατά την οποία παρατηρείται απευθείας έκφυση των άκρων χεριών από τους ώμους και των άκρων ποδιών από την ισχιακή χώρα. 

Σύντομα εντοπίστηκε το αίτιο, και αυτό δεν ήταν άλλο παρά η θαλιδομίδη, που λάμβαναν οι έγκυες γυναίκες για να καταπραΰνουν σε κάποιο βαθμό τα φυσιολογικά συμπτώματα που ακολουθούν την κύηση. 

Στην περίοδο 1956-1962 υπολογίζεται ότι περίπου 10.000 παιδιά (κυρίως στην Ευρώπη και στον Καναδά) γεννήθηκαν με κάποιο είδος φωκομέλειας, αλλά και άλλες ανωμαλίες (τύφλωση, κώφωση). 

Κανείς δεν γνωρίζει πόσα από τα νεογνά που γεννήθηκαν νεκρά εκείνη την περίοδο, υπήρξαν και αυτά θύματα της θαλιδομίδης. 

Θαλιδομίδη ,   (±)-N-(2,6-Διοξο-3-πιπεριδυλο)φθαλιμίδιο

Thalidomide ,  (±)-N-(2,6-Dioxo-3-piperidyl)phthalimide 

Φυσικoχημικές ιδιότητες:

Εμφάνιση: Λευκή σκόνη ή κρύσταλλοι

Μοριακός τύπος: C13H10N2O4

Σχετική μοριακή μάζα: 258,23

Σημείο τήξης: 269-271oC

Πρακτικά αδιάλυτη στο νερό και στην αιθανόλη, διαλυτή στο DMSO μέχρι τα 25 mM (0,65 g/100 mL)

http://195.134.76.37/chemicals/chem_thalidomide.htm

Ιδιαίτερα επικίνδυνη αποδείχθηκε η θαλιδομίδη, όταν οι μητέρες έπαιρναν το φάρμακο κατά την περίοδο των τριών πρώτων μηνών της κύησης, όταν το έμβρυο ήταν εξαιρετικά ευαίσθητο και η θαλιδομίδη απέφραξε τα αγγεία και παρεμπόδιζε έτσι τη ροή του αίματος στα αναπτυσσόμενα άκρα, προκαλώντας την ανεπαρκή έως ανύπαρκτη ανάπτυξή τους.

Αν και το πρώτο παιδί που υπέστη βλάβη από τη θαλιδομίδη (στα αυτιά) γεννήθηκε στις 25 Δεκεμβρίου του 1956, πέρασαν περίπου 4,5 χρόνια πριν ο Αυστραλός γυναικολόγος McBride από το Σύδνεϋ υποπτευθεί το φάρμακο αυτό ως αίτιο των δυσπλασιών των άκρων και των σπλάχνων τριών παιδιών που είχε δει σε ένα νοσοκομείο (Crown Street Women's Hospital). 

Αμέσως, ο McBride έστειλε το ακόλουθο γράμμα στο έγκυρο ιατρικό περιοδικό Lancet, τον Δεκέμβριο του 1961 (McBride WG: "Thalidomide and congenital abnormalities", Lancet 1961; ii:1358):

Σύντομα, η πληροφορία αυτή διασταυρώθηκε με παρατηρήσεις και άλλων επιστημόνων (π.χ. S. P. Ward: "Thalidomide and Congenital Abnormalities", Br Med J., 2(5305): 646-647, 1962, αρχείο PDF 1MB), οπότε η κυκλοφορία της θαλιδομίδης απαγορεύθηκε αμέσως. 
Η υπόθεση πήρε μεγάλη δημοσιότητα και έγινε η αιτία για τους αυστηρούς κανόνες τοξικολογικών (σε πειραματόζωα) και κλινικών (σε ανθρώπους) δοκιμασιών, που υπόκεινται σήμερα τα φάρμακα πριν επιτραπεί η κυκλοφορία τους στο εμπόριο. 
Επίσης υπάρχει ειδική παρακολούθηση για παρενέργειες φαρμάκων σε πολλές χώρες και μετά την κυκλοφορία τους.

Πρέπει να τονιστεί ότι σε παγκόσμια κλίμακα, δεν υπήρξε ποτέ άλλο φάρμακο που προκάλεσε καταστροφή στην έκταση που προκάλεσε η θαλιδομίδη. 
Εκτιμάται ότι το 40% των θυμάτων της θαλιδομίδης πέθαναν πριν από τα πρώτα τους γενέθλια. 
Σήμερα, μεγάλος αριθμός από τα θύματα της θαλιδομίδης που επιβίωσαν, υποστηρίζεται από ειδικούς οργανισμούς και λαμβάνουν ετησίως σημαντικές αποζημιώσεις [Αναφ. 1δ,ε].
Θα πρέπει εδώ να σημειωθεί ότι τα "παιδιά της θαλιδομίδης", όπως αργότερα ονομάστηκαν τα θύματα της θαλιδομίδης, δεν παρουσίαζαν πνευματική καθυστέρηση (εκτός από ελάχιστες περιπτώσεις) και πολλά από αυτά διακρίθηκαν και διακρίνονται σήμερα στις επιστήμες και στις τέχνες παρά τις τρομακτικές δυσκολίες που αντιμετώπισαν και αντιμετωπίζουν.
Η θαλιδομίδη στις ΗΠΑ. 
Η θαλιδομίδη δεν κυκλοφόρησε ποτέ στις ΗΠΑ, επειδή η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (Food and Drug Administration, FDA), μετά από εισήγηση της Dr. Frances Oldham Kelsey, η οποία θεώρησε ότι δεν είχαν πραγματοποιηθεί επαρκή πειράματα για τις πιθανές επιπτώσεις του φαρμάκου στα έμβρυα. 
Τα πολύ λίγα περιστατικά, που παρουσιάστηκαν στις ΗΠΑ, αφορούσαν εγκύους γυναίκες που είχαν προμηθευτεί το φάρμακο κατά τη διάρκεια κάποιου ταξιδιού τους στο εξωτερικό. 
Η Dr. Frances Kelsey δικαιολογημένα βραβεύθηκε από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Τζων Κένεντυ και η αποφασιστική αντιμετώπιση του θέματος της θαλιδομίδης ενίσχυσε το κύρος της FDA στις ΗΠΑ και σε παγκόσμιο επίπεδο [Αναφ. 2].

Πώς η τραγωδία της θαλιδομίδης δεν άγγιξε τις ΗΠΑ (Απόσπασμα από την Αναφ. 2α)

Αριστερά: H Dr. Frances Oldham Kelsey (1914 - ). Δεξιά: Η ίδια κατά την τελετή βράβευσής της με χρυσό μετάλλιο από τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Τζων Κέννεντυ (Οκτώβριος του 1962) "σε αναγνώριση της ιδιαίτερης προσφοράς της προς την ανθρωπότητα... με την άρνησή της να εγκρίνει, παρά τις μεγάλες πιέσεις που της ασκήθηκαν, το τρομακτικό φάρμακο θαλιδομίδη, το οποίο προκάλεσε παραμορφώσεις σε χιλιάδες βρέφη".

...Από το 1957, η πώληση της θαλιδομίδης ήταν ελεύθερη στη Γερμανία. 

Από το 1960, χορηγούταν σε όλη την Ευρώπη και τη Νότια Αμερική, στον Καναδά και σε άλλα μέρη του κόσμου. 

Για την εισαγωγή της και στις Ηνωμένες Πολιτείες, η φαρμακευτική εταιρεία Richardson-Merrell του Cincinnati, υπέβαλε αίτηση στην Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) τον Σεπτέμβριο του 1960 για να διαθέτει τη θαλιδομίδη με το εμπορικό όνομα Kevadon.

Η εξέταση της αίτησης ανατέθηκε στην Dr. Frances Oldham Kelsey που μόλις ένα μήνα πριν είχε διοριστεί στην FDA. 

'Ηταν η πρώτη εξέταση ενός νέου φαρμάκου, που αναλάμβανε.

Σύμφωνα με τον τότε ισχύοντα νόμο η FDA είχε στη διάθεσή της 60 ημέρες για να εξετάσει μια αίτηση για την έγκριση ενός νέου φάρμακου. 

Εάν ο αρμόδιος εξεταστής ειδοποιούσε την εταιρεία ότι ο φάκελος της αίτησης δεν ήταν πλήρης, αυτό εκλαμβανόταν ως απόσυρση της αίτησης και η φαρμακευτική εταιρεία θα έπρεπε να υποβάλει εκ νέου την αίτηση με τα επιπλέον στοιχεία. 

Με κάθε νέα υποβολή το "ρολόι των 60 ημερών" ξεκινούσε πάλι από την αρχή.
Η Dr. Frances Oldham Kelsey ανησυχούσε για το φάρμακο εξ αρχής. 
Το ίδιο και ο φαρμακολόγος και ο χημικός που βοηθούσαν την Dr. Frances Oldham Kelsey στην εξέταση της αίτησης. 
Οι μελέτες για χρόνια τοξικότητα δεν κάλυπταν μεγάλο χρονικό διάστημα, τα δεδομένα απορρόφησης και απέκκρισης του φαρμάκου ήταν ανεπαρκή και ο έλεγχος της βιομηχανικής παραγωγής του παρουσίαζε προβλήματα. 
"Ανησυχούσαμε για τη μη-απορρόφηση", λέει η Dr. Frances Oldham Kelsey. "'Οτι θα μπορούσες να χορηγήσεις μεγάλες ποσότητες σε ζώα και σε ανθρώπους χωρίς τοξικότητα. 
Πιστεύαμε ότι κάτω από ορισμένες συνθήκες, σε περιπτώσεις κάποιων ασθενειών ή κατά την παράλληλη λήψη άλλων φαρμάκων, που θα τροποποιούσαν την απορρόφηση, θα μπορούσε να υπάρξει τοξική δράση". 
Αφού η Kelsey κατέγραψε αυτά τα προβλήματα σε ένα γράμμα της προς την εταιρεία Richardson-Merrell, η εταιρεία έστειλε επιπλέον πληροφορίες, όχι όμως αρκετά καθησυχαστικές για την Kelsey.  
"Οι εκθέσεις των κλινικών μελετών έμοιαζαν περισσότερο με συστατικές επιστολές", λέει η Kelsey, "παρά με αποτελέσματα καλά σχεδιασμένων και καλά εκτελεσμένων δοκιμών".
Η Kelsey συνέχισε να ζητάει περισσότερα στοιχεία που θα αποδείκνυαν ότι το φάρμακο είναι ασφαλές και κάθε φορά το "ρολόι των 60 ημερών" ξεκινούσε πάλι από την αρχή. 
Ο Dr. Joseph Murray, εκπρόσωπος της εταιρείας Richardson-Merrell, άρχισε να απογοητεύεται. 
'Εκανε συνεχή τηλεφωνήματα και επισκεπτόταν προσωπικά την Dr. Frances Oldham Kelsey. 
Διαμαρτυρόταν στους προϊσταμένους της ότι οι ενέργειές της ήταν παράλογες, ότι μπλεκόταν στις λεπτομέρειες και καθυστερούσε αδικαιολόγητα την έγκριση του φαρμάκου. 

Ωστόσο, η Kelsey δεν ενέδιδε στις πιέσεις.
"Είχα αποδεχθεί το γεγονός ότι θα έρχονταν απειλές και πιέσεις από τη βιομηχανία", λέει η Kelsey. 
"'Ηταν κατανοητό το ότι οι εταιρείες ανησυχούσαν για την έγκριση των φαρμάκων τους"...
Μαθήματα από την τραγωδία της θαλιδομίδης [Αναφ. 3]
Δοκιμασίες ασφάλειας πριν από τη χορήγηση μιας φαρμακευτικής ουσίας στους ανθρώπους: 
Σήμερα, η προ-κλινική ανάπτυξη νέων δραστικών ουσιών περιλαμβάνει δοκιμασίες για τα εξής: (α) Οξεία τοξικότητα (π.χ. για το ήπαρ, τους νεφρούς, το νευρικό σύστημα, (β) μεταλλαξιγόνο δράση, (γ) καρκινογόνο δράση, (δ) παραμορφώσεις εμβρύων και (ε) πρόκληση στειρότητας.
Η δοκιμασίες περιλαμβάνουν έρευνα ως προς το κατά πόσο η οδός πρόσληψης ή απέκκρισης των ουσιών επιδεινώνει ή μετριάζει τις βλαπτικές δράσεις. 
Οι δοκιμασίες πραγματοποιούνται κυρίως σε δοκιμαστικούς σωλήνες με καλλιέργειες βακτηρίων ή σε πειραματόζωα. 
Σε ορισμένες περιπτώσεις πραγματοποιούνται σε αυγά και σε καλλιέργειες κυττάρων.
Τα αποτελέσματα των παραπάνω μελετών κατατίθενται στους αρμόδιους κρατικούς φορείς για έγκριση, πριν αρχίσει η χορήγηση της δραστικής ουσίας σε ανθρώπους για κλινικές μελέτες. 
Μετά την ολοκλήρωση της φάσης της ανάπτυξης και την υποβολή της αίτησης για έγκριση του νέου φαρμάκου, ο αρμόδιος φορέας εξετάζει εκ νέου σχολαστικά τα αποτελέσματα όλων των δοκιμασιών ασφάλειας.
Κατά τη φάση της ανάπτυξης, η δράση του νέου φαρμάκου εξετάζεται τόσο σε υγιείς, όσο και ασθενείς εθελοντές, όχι όμως σε εγκυμονούσες γυναίκες. 
Οι εθελόντριες, που βρίσκονται σε αναπαραγωγική ηλικία και συμμετέχουν στις μελέτες, πρέπει να χρησιμοποιούν αξιόπιστα αντισυλληπτικά μέτρα.
Φάρμακα και εγκυμοσύνη: 

Κατά κανόνα η διαδικασία ανάπτυξης ενός νέου φαρμάκου τερματίζεται αν αποδειχθεί τερατογόνο. 
Ωστόσο, εάν πρόκειται για φάρμακο για σοβαρές ασθένειες, για τις οποίες δεν υπάρχουν ικανοποιητικά θεραπευτικές αγωγές (καρκίνος, ρευματική αρθρίτιδα), τότε η διαδικασία μπορεί να συνεχιστεί ακόμη και για φάρμακα αποδεδειγμένα ως τερατογόνα. 
Για να αποφευχθεί η κατά λάθος χορήγησή τους σε εγκυμονούσες γυναίκες, οι γιατροί εκπαιδεύονται ως προς τους υφιστάμενους κινδύνους σε ειδικά σεμινάρια και τα σχετικά φυλλάδια περιλαμβάνουν τις απαραίτητες προειδοποιήσεις.
Οι γιατροί μπορούν να χορηγήσουν σε γυναίκες φάρμακα με τερατογόνο δράση, εάν έχει αποκλειστεί η εγκυμοσύνη και εφόσον αυτές χρησιμοποιούν αξιόπιστα αντισυλληπτικά μέσα.
Κατά την εγκυμοσύνη (όπως και κατά την περίοδο θηλασμού), η φαρμακευτική αγωγή πρέπει να συνεχιστεί μόνο εάν υφίστανται σοβαροί ιατρικοί λόγοι που δεν επιτρέπουν τη διακοπή της για κάποιο διάστημα. 
Για παράδειγμα, αν μια έγκυος πάσχει από διαβήτη τύπου 1, ούτε η ίδια, ούτε το έμβρυο θα επιβιώσουν εάν διακόψει τη λήψη ινσουλίνης. 
Αντίθετα, στην περίπτωση αλλεργικής ρινίτιδας ή άλλων ασθενειών, καλύτερα είναι να διακοπεί η φαρμακευτική αγωγή για να αποφευχθούν κίνδυνοι για το έμβρυο.
Προσοχή επιβάλλεται όχι μόνο στα χορηγούμενα με συνταγή φάρμακα, αλλά και στα απλά φάρμακα που μπορεί κανείς να προμηθεύεται ελεύθερα χωρίς συνταγογράφηση. 
Η συμβουλή του γιατρού ή του φαρμακοποιού πριν τη λήψη ενός φαρμάκου είναι απαραίτητη ακόμη και για τη θεραπεία ενός απλού πονοκέφαλου.
Γενικά για την ασφάλεια των φαρμάκων: 

Στην Ευρώπη και σχεδόν σε όλες τις χώρες του κόσμου, φάρμακα πωλούνται μόνο εφόσον η αποτελεσματικότητά τους δοκιμαστεί διεξοδικά, όπως επίσης η ανεκτικότητά τους, η ποιότητα της φάσης ανάπτυξης και εφόσον τελικά εγκριθούν από τον αρμόδιο φορέα, μετά την εξέταση όλων των αποτελεσμάτων των δοκιμών.
Μετά την έγκριση ενός φαρμάκου, η κατασκευάστρια εταιρεία είναι υποχρεωμένη να ενημερώνεται για τυχόν προβλήματα σε στενή συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές και κάθε περιστατικό ανεπιθύμητης δράσης πρέπει να διερευνάται διεξοδικά. 
Στις περιπτώσεις αυτές, οι αρμόδιες αρχές έχουν τη δυνατότητα ανά πάσα στιγμή να ενημερώσουν γιατρούς και φαρμακοποιούς για να περιορίσουν το εύρος των περιπτώσεων που απαιτούν χορήγηση του φαρμάκου ή να το αποσύρουν πλήρως από τα φαρμακεία.
Τα τελευταία χρόνια οι διάφοροι οργανισμοί ασφάλειας τροφίμων και φαρμάκων έχουν σύστημα ενημέρωσης καταναλωτών και απόσυρσης, όπως η FDA, Center for Drug Evaluation and Research FDA, Recalls and Market Withdrawals and Safety Alerts (http://www.fda.gov/opacom/7alerts.html).
Επίσης, υπάρχουν διάφοροι διαδικτυακοί τόποι με πληροφορίες για απόσυρση φαρμάκων και παρενεργειών (www.adrugrecall.com).

Στην Ελλάδα: Στον Εθνικό Οργανισμό Φαρμάκων (ΕΟΦ) υπάρχει ειδική Διεύθυνση Φαρμακοεπαγρύπνησης, η οποία καταγράφει και αξιολογεί περιπτώσεις παρενεργειών από τη χρήση των φαρμάκων και λαμβάνει τα απαραίτητα μέτρα, ενώ όλες οι εταιρείες που κυκλοφορούν φαρμακευτικά σκευάσματα είναι υποχρεωμένες να έχουν Υπεύθυνο Φαρμακοεπαγρύπνησης (βλέπε: (α) Εγκύκλιο ΕΟΦ 38889/11-06-2008, (β) "Φαρμακοεπαγρύπνηση: Σύνοψη υποχρεώσεων κατόχων αδείας κυκλοφορίας φαρμακευτικών προϊόντων & χορηγών κλινικών μελετών", αρχείο PDF, 554 KB). Ο ΕΟΦ λαμβάνει τις περισσότερες πληροφορίες τις σχετικές με την ασφάλεια φαρμάκων από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων (European Medicines Agency, EMEA).
Σύνθεση της θαλιδομίδης
Η σύνθεση της θαλιδομίδης είναι απλή και οι απαιτούμενες πρώτες ύλες είναι φθηνές. 
Η σύνθεση πραγματοποιείται σε τρία στάδια: (α) γλουταμικό οξύ αντιδρά με φθαλικό ανυδρίτη με σχηματισμό του αντίστοιχου φθαλιμιδικού παραγώγου, (β) το φθαλιμιδικό παράγωγο του γλουταμικού οξέος υπόκειται σε αφυδάτωση (με οξικό ανυδρίτη) και το τμήμα του γλουταμικού οξέος κυκλοποιείται προς φθαλιμιδικό παράγωγο του γλουταρικού ανυδρίτη και (γ) το φθαλιμιδικό παράγωγο του γλουταρικού ανυδρίτη συντήκεται με ουρία παρέχοντας το τελικό προϊόν. 
Οι αντιδράσεις συνοψίζονται ως εξής [από την Αναφ. 4]:

Το αριστερό τμήμα (φθαλιμιδική ομάδα) του μορίου της θαλιδομίδης θεωρήθηκε ως κυρίως υπεύθυνο για την τερατογόνο δράση της, ενώ το δεξιό τμήμα (γλουταριμιδική ομάδα), που έχει παραπλήσια δομή με τα βαρβιτουρικά φάρμακα, θεωρήθηκε ως υπεύθυνο για τις καταπραϋντικές της ιδιότητες [Αναφ. 5]. 
Οπτικά ισομερή της θαλιδομίδης
Η θαλιδομίδη λόγω του οπτικά ενεργού άνθρακα (σημειώνεται με '*') βρίσκεται σε δύο εναντιομερείς μορφές και αποτελεί τυπικό παράδειγμα ουσίας της οποίας τα δύο εναντιομερή εμφανίζουν τελείως διαφορετική φαρμακολογική δράση: Η S-(-) μορφή ήταν υπεύθυνη για την τερατογόνο δράση της, ενώ η R-(+) μορφή εμφανίζει την επιθυμητή καταπραϋντική δράση. 
Ωστόσο, διαπιστώθηκε ότι ακόμη και αν ακόμη είχε πραγματοποιηθεί ο διαχωρισμός της θαλιδομίδης στους δύο οπτικούς αντίποδες και χορηγούταν μόνο η R-μορφή, αυτή στο pH του στομάχου θα υφίστατο ρακεμίωση σε διάστημα λίγων ωρών και επομένως ούτε αυτή θα ήταν ασφαλής [Αναφ. 6].

Μεταλλαξιγόνες ιδιότητες της θαλιδομίδης
Η γλουταριμιδική ομάδα του μορίου της θαλιδομίδης φαίνεται ότι μπορεί να σχηματίσει σύμπλοκα εκ παρεμβολής (intecalates) με το DNA, συνδεόμενη με δεσμούς υδρογόνου κυρίως με τη βάση γουανίνη.  
Το γεγονός  αυτό συνεπάγεται αδυναμία σύνθεσης ορισμένων πρωτεϊνών και ερμηνεύει σε κάποιο βαθμό, μέσω μιας πολύπλοκης αλληλουχίας γεγονότων την αντιαγγειογενετική και την τερατογόνο δράση του φαρμάκου [Αναφ. 7].
Θα πρέπει εδώ να σημειωθεί ότι έχει διαπιστωθεί (1990) πειραματικά, ότι σε μοριακό επίπεδο η θαλιδομίδη προσβάλει τη δευτερογενή δομή του εμβρυονικού DNA ποντικιών πιθανώς μέσω οξειδωτικής δράσης της στο DNA. Το γεγονός αυτό θα προσέδιδε στη θαλιδομίδη μεταλλαξιγόνες ιδιότητες. 
Η μεταλλαξιγόνος δράση της φάνηκε να γίνεται πιθανή και από το γεγονός ότι υπήρξαν περιπτώσεις γέννησης παιδιών με φωκομέλεια από πατέρες - θύματα της θαλιδομίδης [Αναφ. 8α], ωστόσο μελέτη που ακολούθησε αμφισβητεί τις μεταλλαξιγόνες ιδιότητες της ουσίας [Αναφ. 8β].

Ερμηνεία της διαφορετική δράσης της S-θαλιδομίδης σε σχέση εκείνη της R-θαλιδομίδης
Το επόμενο απόσπασμα από το άρθρο των Stephens TD, Bunde CJW, Fillmore BJ: "COMMENTARY: Mechanism of action in thalidomide teratogenesis" [Αναφ. 7β] παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον επειδή παρέχει μια ερμηνεία της διαφορετικής δράσης των δύο εναντιομερών μορφών της θαλιδομίδης σε μοριακό επίπεδο:
"... Εξέταση με υπό κλίμακα μοντέλο DNA (Carolina Biological, DNA model Kit B) και υπό κλίμακα μοντέλων της θαλιδομίδης και σχετικών μοντέλων (προϊόντων, υδρόλυσης, τομών από ένα άλλο μοντέλο DNA) έδειξε ότι δεν υπάρχει αρκετός χώρος για τη θαλιδομίδη και τους κύριους μεταβολίτες της για να παρεμβληθούν στη μικρή αύλακα του διπλού έλικα του DNA, λόγω του περιορισμένου χώρου μεταξύ των νουκλεοτιδίων και της σακχαροφωσφορικής "ραχοκοκαλιάς".
H S-θαλιδομίδη με τη γλουταριμιδική ομάδα ελαφρά στραμμένη (περίπου 30°) ως προς το επίπεδο του φθαλιμιδικής ομάδας, προσαρμόζεται καλά στη μεγάλη αύλακα του DNA στις θέσεις των πουρινών, εφόσον η γλουταριμιδική ομάδα κατευθύνεται προς το 3' άκρο της σακχαροφωσφορικής ραχοκοκαλιάς.
Με τον προσανατολισμό αυτό, το οξυγόνο του κάθε καρβονυλίου της γλουταριμιδικής ομάδας απομακρύνεται από τη σακχαροφωσφορική ραχοκοκαλιά.
Ωστόσο, η S-θαλιδομίδη δεν προσαρμόζεται εάν η γλουταριμιδική ομάδα κατευθύνεται προς το 5' άκρο λόγω χωρικών περιορισμών μεταξύ των καρβονυλίων της γλουταριμιδικής ομάδας και της σακχαροφωσφορικής ραχοκοκαλιάς.
Η R-θαλιδομίδη, που δεν είναι τερατογόνος, δεν προσαρμόζεται με τη γλουταριμιδική ομάδα της προς την κατεύθυνση του 5' άκρου λόγω των ίδιων χωρικών περιορισμών με εκείνους της S-θαλιδομίδης.
Επιπλέον, όταν η γλουταριμιδική ομάδα της R-θαλιδομίδης κατευθύνεται προς το 3' άκρο του του DNA, το οξυγόνο ενός καρβονυλίου του γλουταριμιδικού δακτυλίου πλησιάζει πολύ προς τη σακχαροφωσφορική ραχοκοκαλιά.
Επομένως, η R-θαλιδομίδη φαίνεται ότι, ανεξάρτητα της κατεύθυνσής της, δεν προσαρμόζεται στη μεγάλη αύλακα του DNA."
Δομές της S- και της R-θαλιδομίδης συγκρινόμενες με την ομάδα γουανίνης-δεοξυριβόζης (δεοξυγουανοσίνη) του DNA. 

Η γλουταριμιδική ομάδα της θαλιδομίδης βρίσκεται μπροστά από την οθόνη, ενώ η σακχαροφωσφορική ραχοκοκαλιά του DNA (δηλ. η εναλασσόμενη αλληλουχία δεοξυριβόζης - φωσφορικής ομάδας) βρίσκονται πίσω από την οθόνη. 

Και τα δύο καρβονύλια της S-θαλιδομίδης εξέχουν από το επίπεδο της δεοξυγουανοσίνης και της ραχοκοκαλιάς, ενώ το ένα μόνο καρβονύλιο της R-θαλιδομίδης βρίσκεται μπροστά από τη δεοξυγουανοσίνη και τη σακχαροφωσφορική ραχοκοκαλιά και το άλλο βρίσκεται πίσω, ερχόμενο σε στενότερη επαφή με τη δεοξυγουανοσίνη. [Από την Αναφ. 7β]

Η θαλιδομίδη ως φάρμακο για άλλες ασθένειες [Αναφ. 9].

Παρά την αρνητική εικόνα που δημιούργησε η θαλιδομίδη και την τραγωδία των χιλιάδων παιδιών, οι έρευνες πάνω στις φαρμακολογικές ιδιότητές της συνεχίσθηκαν.
H θαλιδομίδη αποδείχθηκε ότι διαθέτει έντονη αντιαγγειογενετική (antiangiogenic) δράση, δηλαδή διαθέτει την ικανότητα να αναστέλλει την ανάπτυξη αγγείων.
Ακριβώς αυτή η ιδιότητά της είναι εκείνη που προκαλούσε τις βλάβες στα έμβρυα, αφού δεν επέτρεπε τη δημιουργία αγγείων που θα οδηγούσαν στην ανάπτυξη των άκρων.
Η αντιαγγειογενετική δράση της θαλιδομίδης αξιοποιήθηκε για τη μάχη εναντίον των καρκινικών όγκων.
Η αντιαγγειογενετική θεραπεία βασίζεται στη νέκρωση των καρκινικών κυττάρων ενός όγκου με παρεμπόδιση της ανάπτυξης αιμοφόρων αγγείων, που θα τον τροφοδοτούσαν με θρεπτικά συστατικά μέσω του αίματος.
Θαλιδομίδη και λέπρα. 'Ηταν ήδη γνωστό ότι η θαλιδομίδη προκαλούσε καταπράυνση ή νάρκωση και επιπλέον διέθετε αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες.
Το 1965 ο Ισραηλινός δερματολόγος o Jacob Sheskin, χρησιμοποίησε το φάρμακο σε ένα ασθενή με λέπρα και σε μικρό χρονικό διάστημα πέτυχε μείωση των φλεγμονών και θεραπείας του λεπρικού οζώδους ερυθήματος (erythema nodosum leprosum, ENL).
Η έρευνα συνεχίσθηκε από την ανοσολόγο Gilla Kaplan (Rockefeller University of New York City) και το 1991 η θαλιδομίδη αποδείχθηκε ότι αποτελεί εξαιρετικό φάρμακο για τη λέπρα και δοκιμάστηκε με επιτυχία σε διάφορες χώρες, όπου ακόμα ενδημεί η νόσος και ιδιαίτερα στη Βραζιλία [Αναφ. 10].
Θαλιδομίδη και πολλαπλό μυέλωμα. Η θαλιδομίδη έχει δείξει θετικά αποτελέσματα στη θεραπεία του πολλαπλού μυελώματος, ενός είδους καρκίνου που αναπτύσσεται από τα πλασματοκύτταρα του μυελού των οστών.
Η δράση της θαλιδομίδης είναι πολλαπλή και οφείλεται στην παρεμπόδιση διάφορων βιοχημικών παραγόντων που ευνοούν την ανάπτυξη της κακοήθους νεοπλασίας:
(α) Παρεμποδίζει τον σχηματισμό του παράγοντα ανάπτυξης ινοβλαστών (fibroblast growth factor, bFGF) και του παράγοντα ανάπτυξης ενδοθηλιακών κυττάρων (endothelial growth factor, VEGF).
Οι παράγοντες αυτοί είναι βασικοί πρωταγωνιστές των μηχανισμών πολλαπλασιασμού και διαφοροποίησης των κυττάρων και προάγουν την αγγειογένεση.
(β) Παρεμποδίζει την ανάπτυξη και επιβίωση των στρωματικών κυττάρων (stromal cells) του μυελού των οστών. Πρόκειτα για τα κύτταρα που αποτελούν τη βάση στήριξης των βιολογικών ιστών.
Η αλληλεπίδραση στρωματικών και καρκινικών κυττάρων παίζει σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη των καρκινικών όγκων.
(γ) Προκαλεί αλλαγές στη δραστικότητα των κυτοκινών, όπως της κυκλοξυγενάσης-2, παρεμποδίζει την παραγωγή του παράγοντα νέκρωσης όγκων (Tumor Necrosis Factor-alpha, TNF-α) και αποδιοργανώνει τη δράση της ιντερλευκίνης 6 (IL-6).
Οι κυτοκίνες (ή κυτταροκίνες) είναι πρωτεΐνες-αγγελιαφόροι που, όπως και οι ορμόνες, χρησιμεύουν στο να επικοινωνούν τα κύτταρα μεταξύ τους για να αντιμετωπίσουν μολύνσεις και καρκινικούς όγκους.
Διαθέτουν ευρύτερο φάσμα δράσεων και πηγών προέλευσης, σε αντίθεση με τις ορμόνες που παράγονται από συγκεκριμένα όργανα.
Ωστόσο, χρόνια υπερπαραγωγή κυτοκινών οδηγεί σε ανεπιθύμητες καταστάσεις.
'Ετσι, υπερπαραγωγή του TNF-α έχει συνδεθεί με ρευματοειδή αρθρίτιδα, σκλήρυνση κατά πλάκας, σηπτικό σοκ, λέπρα και φυματίωση.
(δ) Τροποποιεί την έκφραση των μορίων σύμφυσης που βρίσκονται στα κακοήθη κύτταρα του μυελού των οστών.
(ε) Ενεργοποιεί τα Τ-κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος.
'Ολες αυτές οι δράσεις έχουν μελετηθεί, παίζουν θεμελιώδη ρόλο στην ανάπτυξη κακοήθων νεοπλασιών και καθιστούν τη θαλιδομίδη αποτελεσματικό φάρμακο για αυτό το είδος καρκίνου.
Το φάρμακο κυκλοφορεί με την εμπορική ονομασία Thalomid [Αναφ. 11].
Επίσης πέραν της θαλιδομίδης, έχουν κυκλοφορήσει φάρμακα δομικώς ανάλογα προς αυτήν, όπως η λεναλιδομίδη (με το εμπορικό όνομα Revlimid), η οποία έχει βρεθεί ότι είναι κατά 50.000 φορές δραστικότερη της θαλιδομίδης ως προς την παρεμπόδιση της παραγωγής του TNF-α [Αναφ. 12].
Θαλιδομίδη και σάρκωμα του Kaposi. Οι αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες της θαλιδομίδης την έχουν κάνει ένα από τα φάρμακα που εξετάζονται (σχετικά πρόσφατα) για την καταπολέμηση του AIDS και στις περιπτώσεις όπου έχει αναπτυχθεί το σάρκωμα Kaposi (Kaposi's sarcoma, KS).
Σε μια σχετικά πρόσφατη δημοσίευση επιβεβαιώνεται η δράση της θαλιδομίδης σε περιπτώσεις KS που δεν συνδέονται με τη νόσο AIDS [Αναφ. 13].

Φωτογραφίες των θυμάτων της Θαλιδομίδης

 Βιβλιογραφία - Πηγές από το Διαδίκτυο

  1. (α) Wikipedia: "Thalidomide". (β) Rouhi M (American Chemical Society, Chemical & Engineering News): "Thalidomide" (2005). (γ) DRUGSAFETY.CO: "Thalidomide: Drug safety during pregnancy and breastfeeding". (δ) Thalidomide UK, Lenz W: "The history of thalidomide". (ε) The Thalidomide Trust.

  2. (α) Bren L (US Food and Drug Administration, FDA Consumer magazine, March-April 2001): "Frances Oldham Kelsey: FDA medical reviewer leaves her mark on history". (β) National Institute of Health: "Biography: Dr. Frances Kathleen Oldham Kelsey". (γ) Wikipedia: "Frances Oldham Kelsey".

  3. VFA (German Association of Research-Based Pharmaceutical Companies): "Lessons from the Thalidomide Disaster".

  4. Muller GW, Konnecke WE, Smith AM, Khetani VD: "A concise two-step synthesis of thalidomide", Organic Process Research & Development, 3:139-140, 1999.

  5. Tseng S, Pak G, Washenik K, Pomeranz MK, Shupack JL: "Rediscovering thalidomide: a review of its mechanism of action, side effects, and potential uses", J Am Acad Dermatol. 35(6):969-79, 1996 (PubMed).

  6. (α) Lingham A (University of Bristol, School of Chemistry): "The molecule of the Month: Thalidomide". (β) Nelms S, Echeverria K, Otuke C, Eyambe D (Richland College): "The chemistry of thalidomide".

  7. (α) Stephens TD (Thalidomide Victims Association of Canada): "Thalidomide mechanism (a response letter)". (β) Stephens TD, Bunde CJW, Fillmore BJ: "COMMENTARY: Mechanism of action in thalidomide teratogenesis", Biochemical Pharmacology, 59:1489-1499, 2000.

  8. (α) McBride WG, Read AP: "Thalidomide may be a mutagen", BMJ  308:1635-1636, 1994. (β) Ashby J, Tinwell H, Callander RD, Kimber I, Clay P, Galloway SM, Hill RB, Greenwood SK, Gaulden ME, Ferguson MJ, Vogel E, Nivard M, Parry JM, Williamson J, Thalidomide: "Lack of mutagenic activity across phyla and genetic endpoints", Mutat Res 396:45-64, 1997 (PubMed).

  9. Perri III AJ, Hsu S: "A review of thalidomide's history and current dermatological applications", Dermatology Online Journal 9(3):5, 2003.

10. (α) Penna GO, Martelli CMT, Stefani MMA, Macedo VO, Maroja MdF, Chaul A: "Thalidomide in the treatment of erythema nodosum leprosum (ENL): systematic review of clinical trials and prospects of new investigations", Anais Brasileiros de Dermatologia 80(5):5, 2005. (β) Brinley M (University of Medicine & Dentistry of New Jersey, UMDNJ): "Real World Medicine" (2006).

11. (α) Multiple Myeloma Research Foundation: "Thalidomide (Thalomid). What it is and how it works". (β) U.S. Food and Drugs Administration: "FDA Approves Thalomid (thalidomide) to treat multiple myeloma". (γ) International Myeloma Foundation: "The IMF advocates formal approval of Thalomid(R) for myeloma".

12. (α) National Cancer Institute: "Lenalidomide Effective in Multiple Myeloma" (Ιούνιος 2006). (β) Wikipedia: "Lenalidomide".

13. (α) National Cancer Institute: "Thalidomide shows activity against AIDS-related Kaposi's sarcoma". (β) Rubegni P, Sbano P, De Aloe G, Flori ML, Fimiani M.: "Thalidomide in the treatment of Kaposi's sarcoma", Dermatology 215:240-244, 2007 (PubMed). (γ) Shetty K: "Current role of thalidomide in HIV-positive patients with recurrent aphtous ulceration", Gen Dent 55:537-542, 2007 (PubMed).

'Αλλες πηγές από το Διαδίκτυο σχετικές με τα θύματα της θαλιδομίδης

Marquard E, Fisk JR (The Association of Children Prosthetic-Orthotic Clinics, ACPOC, 1992): "Thalidomide Children; Thirty Years Later".

BBC, on this day: "1968: Damages for thalidomide children".

Mokhiber R: "The tragic children of thalidomide", Corporate Crime & Violence, 8(4), 1987.

Flintoff  J-P (TimesOnLine): "Thalidomide: the battle for compensation goes on" (March, 2008).

Πηγές από το Διαδίκτυο σχετικές με τη Νομοθεσία και τις Υπηρεσίες για τα Φάρμακα

European Medicines Agency.

Food and Drug Administration (FDA, USA).

Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων (ΕΟΦ, Ελλάδα).

Πως συντηρούμε σιτάρι και αλεύρι για μεγάλο χρονικό διάστημα

Η αποθήκευση του σταριού και του αλευριού μπορεί να γίνει σε ένα κελάρι με χαμηλή υγρασία και θερμοκρασία. 

Θα πρέπει και τα υλικά μας να έχουν επίσης χαμηλή υγρασία όταν θα τα τοποθετήσουμε για αποθήκευση και να μην έχουν προσβολή από έντομα.
Το σιτάρι όπως και το αλεύρι μπορούμε να το αποθηκεύσουμε μέσα σε καινούριους τενεκέδες από τυρί. 

Μέσα στους τενεκέδες μπορούμε να βάλουμε ξερά φύλλα από δάφνη. 

Για το σιτάρι, τις φακές και τα ρεβίθια συνιστάτε και κομμάτια από πέτρα ασβέστη.
Αν θέλουμε να συντηρήσουμε για μεγάλο χρονικό διάστημα (πάνω από τρία χρόνια) αλεύρι ή σιτάρι, παίρνουμε έναν καινούριο τενεκέ για τυρί, τοποθετούμε το αλεύρι ή το σιτάρι για 15 εκατοστά. 

Πατάμε με όποιο τρόπο μπορούμε τα υλικά μας έτσι ώστε να συμπιεστούν καλά. 

Τα υλικά που θα αποθηκεύσουμε θα πρέπει να έχουν χαμηλή υγρασία και να μην έχουν προσβολή από έντομα. 

Όταν φτάσουμε στο μέσο του τενεκέ προσθέτουμε μια στρώση χοντρό αλάτι για ένα εκατοστό πάχος. 

Προσθέτουμε τα υλικά μας αλεύρι ή σιτάρι και φροντίζουμε να τα συμπιέζουμε έτσι ώστε να μην υπάρχουν κενά αέρα.
Με πολύ υπομονή ελέγχουμε να μην έχουμε κενά αέρος. 

Γεμίζουμε ως επάνω τον τενεκέ. 

Στρώνουμε μια στρώση με χοντρό αλάτι και από επάνω βάζουμε φύλλα δάφνης ή ξερό βασιλικό.
Κλείνουμε το καπάκι και σφραγίζουμε το καπάκι με κερί. 

Λιώνουμε κερί σε ένα μπρίκι και το ρίχνουμε γύρω από το καπάκι του τενεκέ.
Αν μετακινήσουμε τον τενεκέ το κερί θα σπάσει, γι’ αυτό φροντίζουμε να ρίξουμε το κερί στην τελική θέση αποθήκευσης ή αν χρειαστεί να μετακινηθεί ο τενεκές να μετακινηθεί με τέτοιο τρόπο ώστε να μην σπάσει το κερί.
Αποθηκεύουμε τον τενεκέ σε δροσερό και σκιερό μέρος.
Με αυτό τον τρόπο μπορεί να αποθηκεύσουμε σιτάρι ή αλεύρι για μεγάλο χρονικό διάστημα, πάνω από τρία χρόνια.

πηγή πληροφοριών:peliti.gr

Δουλεύουν ξανά κάποιες λιγνιτικές μονάδες; Δεν θα πιστεύετε όμως το γιατί! Όχι βέβαια για τους Έλληνες!

Θαύμα, θαύμα! 
Ξαφνικά είδαμε τις τελευταίες ημέρες τους λιγνίτες ν' ανεβάζουν στροφές κι απ' τα 300-400MW να βρίσκονται ακόμα και πάνω απ' τα 1300MW! 
Μια πιο προσεκτική ματιά στο διάγραμμα του Χρηματιστήριου Ενέργειας για τις 5/3 δείχνει πως το φυσικό αέριο έχει ανεβεί στο 52% του μείγματος, συνεπώς οι φθηνοί εγχώριοι λιγνίτες ΔΕΝ αντικαθιστούν το πανάκριβο εισαγόμενο φυσικό αέριο. 
Οι "Α"ΠΕ έχουν για ακόμα μια φορά ψιλοεξαφανιστεί, αλλά το ενδιαφέρον είναι πως έχουμε μεγάλη μείωση στις εισαγωγές.

Τα φορτία/ζήτηση ρεύματος δεν είναι ιδιαιτέρως μεγάλα για την εποχή, καθώς, παρόλο που είμαστε σε περίοδο που χρειαζόμαστε θέρμανση, φαίνεται πως κανείς δεν τολμά ν' ακουμπήσει το διακόπτη που θ' ανάψει ηλεκτρικό θερμαντικό: πρόβλεψη ημερήσιας αιχμής στις 5/3 7.150MW στο Διασυνδεμένο Σύστημα είναι χαμηλή για την εποχή.
Τι συμβαίνει λοιπόν και γιατί η ΔΕΗ έβαλε μπροστά λιγνιτικές μονάδες;
Αποφάσισε μήπως να σεβαστεί επιτέλους τους Έλληνες και να δώσει πιο φθηνό ηλεκτρισμό;
Μπα, το 300 χιλ. ευρώ μπόνους του Στάση από άλλους παράγοντες εξαρτάται, όχι απ' το αν θ' ανακουφίσει τους Έλληνες!

Μια ματιά στο διάγραμμα παραγωγής ανά καύσιμο & ισοζύγιου διασυνδέσεων του ΑΔΜΗΕ δείχνει πως απ' τις 2/3 έχουμε ξεκινήσει ΕΞΑΓΩΓΈΣ! Λίγες μεν, αλλά, ΕΞΑΓΩΓΈΣ! Μαγική εικόνα! Από εκεί που οι εισαγωγές είχαν φθάσει σχεδόν 30%, τι συνέβη και κάνουμε εξαγωγές, καίγοντας 52% πανάκριβο φυσικό αέριο, βάζοντας και 1300MW λιγνίτες, με τις "Α"ΠΕ να ξεχειμωνιάζουν;

Τα διαγράμματα διασυνδέσεων του ΑΔΜΗΕ, (ξέρετε, αυτά που επιμένουν πως στην Ελλάδα δεν υπάρχει Καστελόριζο και κανένα υπουργείο, καμία Ρυθμιστική Αρχή δεν συγκινείται), δείχνουν τόσο το βράδυ της 4/3 (επάνω) όσο και το μεσημέρι της 5/3 (κάτω) ροή εξαγωγών προς Δυτικά Βαλκάνια & Ιταλία. 

Αλλά μένει εκεί το ρεύμα ή μήπως τα ...Βαλκάνια & η Ιταλία παίρνουν από μας, για να δώσουν "κάπου αλλού";;;

Η μεγάλη αποκάλυψη έρχεται, από πού αλλού, απ' τη Γερμανία! 

Τα συνολικά 133,1GW "Α"ΠΕ (56,51GW χερσαία + 7,77GW θαλάσσια αιολικά + 59,40GW φ/β + 9,42GW "βιομάζα") που έχει εγκατεστημένα η Γερμανία, αποδεικνύονται για ακόμα μια φορά εντελώς ανίκανα να εγγυηθούν ασφάλεια εφοδιασμού με ηλεκτρισμό. 

Εξαφανισμένα για ακόμα μια φορά τα αιολικά, τόσο τα χερσαία όσο και τα υπεράκτια! (Τα διαγράμματα προέρχονται απ' το Agorameter του agora-energiewende.de).

Εκατοντάδες δισεκατομμύρια πεταμένα στο βωμό της Energiewende, μόνο και  μόνο επειδή κανείς δεν έδωσε σημασία στους λόγους που ο Αγαμέμνονας θυσίασε την Ιφιγένεια! 

Και τώρα οι πολιτικοί θυσιάζουν τους πολίτες τους, στο βωμό μιας αχαλίνωτης χρηματιστηριακής κερδοσκοπίας με τον ηλεκτρισμό!

Για όποιον τώρα ακόμα δεν το κατάλαβε, ξεκίνησαν να δουλεύουν οι λιγνίτες στην Ελλάδα επειδή εξαφανίστηκαν τα αιολικά στη Γερμανία. 

Αλλά όταν ήταν να δουλέψουν οι πολύ πιο φθηνοί απ' το φυσικό αέριο λιγνίτες, για ν' ανακουφίσουν τους λογαριασμούς των Ελλήνων, ο Μητσοτάκης ξιφουλκούσε στη Βουλή για το πόσο ακριβός είναι ο λιγνίτης!

Είναι πραγματικά ν' αναρωτιέται κανείς αν έχει απομείνει κανένας πατριώτης βολευτής ανάμεσα σ' αυτούς που ακόμα στηρίζουν την πιο χυδαία κυβέρνηση της μεταπολίτευσης. 

Και φυσικά, να μην ξεχνάμε πως τίποτα απ' αυτά που βλέπουμε σήμερα δεν θα γινόταν αν υπήρχε στοιχειώδης αντιπολίτευση κι όχι κόμματα σαν τον κατα"πράσινο" Σύριζα, που δεν έχει την παραμικρή σχέση με Αριστερά, ή το εντελώς δεκανίκι του Μητσοτάκη Κιναλ!

πηγή του άρθρου:https://greeklignite.blogspot.com

Πως να ετοιμάσουμε το δικό μας ψωμί με ξηρή μαγιά - η βασική συνταγή

1ος τρόπος - Βασική συνταγή για ψωμί 

      Και επειδή το χειροποίητο, δεν συγκρίνεται σε τίποτα με το αγοραστό, και για όσους θέλουν να ξέρουν τι τρώνε, αυτή είναι η βασική συνταγή, για νόστιμο, σπιτικό ψωμί με μαγιά στιγμής. Επειδή δεν είναι εύκολο να έχουμε πάντα δικό μας προζύμι.
Το ψωμί είναι η βασική τροφή στην Ευρώπη, αλλά και στους πολιτισμούς της Αμερικής, της Μέσης Ανατολής και της Βόρειας Αφρικής, σε αντίθεση με την ανατολική Ασία, όπου η βασική τροφή είναι το ρύζι. Είναι γνωστό και ως "η ουσία της ζωής". 
Θεωρείται η πλέον πλήρης και φτηνή τροφή και θεωρείται βασικό βοηθητικό τρόφιμο σε περιόδους ακραίας διατροφικής ένδειας.

Βασική συνταγή για σπιτικό ψωμί. 

Σπιτικό ψωμί με λίγο αλεύρι, μαγιά και νερό. 

Το ψωμί το μόνο που χρειάζεται είναι υπομονή, να ωριμάσει η ζύμη. 

Δοκίμασέ το οπωσδήποτε με ό,τι αλεύρι σου αρέσει.

Υλικά Συνταγής

1 κιλό αλεύρι σταρένιο (σκληρό)

1 -1/2 φακελάκι (12 γραµ )ξερή μαγιά ή 40 γραµ φρέσκια μαγιά

1 κ.γλ. ζάχαρη

2 κ.γλ. κοφτά αλάτι

620 γραµ χλιαρό νερό

Λίγο έξτρα αλεύρι για το πλάσιμο

Εκτέλεση

Για να φτιάξουμε τη βασική συνταγή για ψωμί, ακολουθούμε τα παρακάτω βήματα:

- Bάζουμε το αλεύρι για ψωμί σε μια λεκάνη.

- Προσθέτουμε τη μαγιά και τη ζάχαρη και ανακατεύουμε με ένα κουτάλι.  Αν χρησιμοποιήσουμε φρέσκια μαγιά αντί για ξερή μαγιά ενεργοποιούμε πρώτα τη μαγιά.

- Διαλύουμε το αλάτι στο χλιαρό νερό με ένα κουτάλι.

- Προσθέτουμε το νερό λίγο λίγο και ζυμώνουμε. Η ζύμη είναι έτοιμη όταν μαζευτεί σε μπάλα και καθαρίσουν τα τοιχώματα της λεκάνης. 

- Βγάζουμε την ζύμη στον πάγκο μας και τη ζυμώνουμε για 10 λεπτά μέχρι να είναι εύπλαστη και να μην κολλάει στα χέρια. Αν χρειάζεται, πασπαλίζουμε με ελάχιστο αλεύρι τα χέρια κ τον πάγκο εργασίας.

- Όταν η ζύμη για τη βασική συνταγή για ψωμί γίνει λεία και εύπλαστη μαζεύουμε τη ζύμη σε μπάλα με τις ενώσεις προς τα κάτω. 

- Τη βάζουμε σε ελαφρά λαδωμένο μπολ και τη σκεπάζουμε καλά. 

- Την αφήνουμε 45’ λεπτά σε ζεστό σημείο να ανέβει και να διπλασιαστεί. 

- Αφού φουσκώσει η ζύμη την βγάζουμε στον πάγκο και τη ζυμώνουμε για λίγο να ξεφουσκώσει.

- Την ξαναβάζουμε στο λαδωμένο μπολ την σκεπάζουμε και την αφήνουμε για 30’ σε ζεστό σημείο να διπλασιαστεί.

- Αφού γίνει και το δεύτερο φούσκωμα βγάζουμε την ζύμη στον πάγκο μας και την πιέζουμε να ξεφουσκώσει.

- Τη χωρίζουμε σε 2 ίσα μέρη. 

- Θα φτιάξουμε 2 ψωμιά. 

- Πλάθουμε καρβελάκι ή φραντζόλες και προαιρετικά βάζουμε σουσάμι.

- Τα αραδιάζουμε σε λαμαρίνα πασπαλισμένη με αλεύρι, ή στρωμένη με αντικολλητικό χαρτί.

- Σκεπάζουμε τα ψωμιά και τα αφήνουμε να διπλασιαστούν σε όγκο για 30’.

- Όταν φουσκώσουν τα ψωμιά, τα χαράζουμε σε 1-2 σημεία στην επιφάνεια και τα ψήνουμε σε καλά προθερμασμένο φούρνο στον αέρα στην μεσαία σχάρα στους 200 °C για 35 με 40’ μέχρι να ροδίσουν καλά.

Μυστικά για τέλειο σπιτικό ψωμί  

Αν θέλετε να ψήσετε σε αντιστάσεις να προθερμάνετε καλά τον φούρνο στις αντιστάσεις πάνω κάτω στους 220 °C και να τοποθετήσετε το ψωμί στην κάτω κάτω σχάρα του φούρνου. 

Ψήστε μέχρι να ροδίσει καλά.

Για να έχουμε ζεστό περιβάλλον για τη ζύμη, ανάβουμε το φούρνο μας στις αντιστάσεις στους 50°C για 5 λεπτά. Σβήνουμε το φούρνο και βάζουμε μέσα τη ζύμη να φουσκώσει χωρίς να ανοιγοκλείνουμε την πόρτα.

12 μυστικά για το καλύτερο σπιτικό ψωμί

Αυτά είναι τα 12 μυστικά για το καλύτερο σπιτικό ψωμί που έχετε φανταστεί. Θα μπορούσα να σας πω άλλα τόσα, αλλά πιστεύω ότι αυτά είναι τα βασικότερα που πρέπει να προσέξετε στην παρασκευή του ψωμιού.

Όσοι δεν έχετε τολμήσει μέχρι τώρα να φτιάξετε το δικό σας ψωμί, ένα θα σας πω… Δεν ξέρετε τι χάνετε! Είναι μαγεία όλη η ιεροτελεστία του. Ζύμωμα, πλάσιμο, φούσκωμα, ψήσιμο και τέλος τα αρώματα του φρεσκοψημένου ψωμιού που ξεμυαλίζουν.

Καλά ζυμώματα λοιπόν, με σίγουρη επιτυχία αν ακολουθήσετε τον δωδεκάλογό μου!

1–Ξεκούραση, ξεκούραση, ξεκούραση, είναι το Α και το Ω για τέλειο ψωμί.

2–Αφήστε τη ζύμη σας να ωριμάσει και να αναπτυχθεί το πλέγμα της γλουτένης σωστά, ώστε να γίνει ελαστική.

Γι’ αυτό, χρειάζεται μόνο υπομονή. Θα σας αποζημιώσει το αποτέλεσμα.

3–Όλα τα υλικά είναι καλύτερα να βρίσκονται σε θερμοκρασία χώρου. Ιδανικά στους 24-25 βαθμούς C. Μη βιάζετε τη ζύμη να γίνει με τεχνάσματα ζεστής ατμόσφαιρας. Θα γίνει κι έτσι, αλλά είπαμε ότι θέλουμε το τέλειο αποτέλεσμα κι αυτό θα το έχουμε μόνο αν κάνουμε υπομονή.

4–Όταν η συνταγή απαιτεί ζεστό νερό αυτό δεν πρέπει να υπερβαίνει τους 30-35 βαθμούς C. Οι πιο δυνατές θερμοκρασίες καίνε τη μαγιά.

5–Ταΐστε τη μαγιά σας με βύνη, χαρουπάλευρο, ζάχαρη, μελάσα ή μέλι. Η μαγιά για να ενεργοποιηθεί και να φουσκώσει θέλει γλύκα. Επίσης, όλες αυτές οι προσθήκες, βοηθούν στο σωστό χρώμα, γεύση και άρωμα του ψωμιού.

6–Όσο περισσότερο ζυμώνω τη ζύμη, τόσο πιο γρήγορα η ζύμη θα φουσκώσει και θα μειωθεί ο χρόνος αναμονής. Αν απλά ανακατέψετε τα υλικά του ψωμιού, τότε ο χρόνος αναμονής φουσκώματος και ωρίμανσης της ζύμης είναι σχεδόν ο διπλάσιος, γύρω στις 3,5 ώρες.

7– Για να σιγουρευτείτε ότι η ζύμη έγινε-φούσκωσε-ωρίμασε σωστά, κάντε βαθούλωμα σε ένα σημείο με το δάχτυλο. Αν επανέλθει στο σχήμα σημαίνει ότι η ζύμη θέλει κι άλλο χρόνο ωρίμανσης. Αν μείνει το βαθούλωμα,  είναι έτοιμη για πλάσιμο.

8– Για να σιγουρευτείτε ότι έχετε ζυμώσει σωστά τη ζύμη στο χρόνο που απαιτείται, τραβήξτε ένα κομματάκι ζύμης. Αν αυτό είναι ελαστικό και τραβιέται τότε η ζύμη είναι έτοιμη. Αν κόβεται απότομα και ξεφτίζει ή κόβεται, σημαίνει ότι η ζύμη θέλει κι άλλο ζύμωμα.

9– Για να σιγουρευτείτε ότι τα ψωμιά είναι έτοιμα και σωστά διογκωμένα για ψήσιμο, αγγίξτε το πλάι της φρατζόλας πιέζοντας ελαφρά. Αν το σημάδι-βαθούλωμα μένει χωρίς να επανέρχεται σημαίνει ότι έχει φουσκώσει σωστά στο χρόνο που απαιτείται κι είναι έτοιμα για ψήσιμο.

10– Με το να χαράζουμε τα ψωμιά στην επιφάνεια τους με ξυράφι ή κοφτερό μαχαίρι προσφέρουμε βοήθεια στο σωστό φούσκωμα του ψωμιού κατά τη διάρκεια του ψησίματος. Προστατεύει επίσης από ανόμοιο φούσκωμα του κάθε ψωμιού από τον εγκλωβισμένο αέρα στη ζύμη.

11– Καλά προθερμασμένος δυνατός φούρνος με αρκετή υγρασία, ψέκασμα ή παγάκια σε καυτό σκεύος μέσα στο φούρνο, δημιουργούν τραγανή κόρα και σωστά ψημένο σπιτικό ψωμί.  Επίσης, μια πυρωμένη πέτρα για να ακουμπήσουμε και να ψήσουμε τα ψωμιά είναι ο ιδανικός τρόπος.

Για να σιγουρευτείτε πότε είναι σωστά ψημένο το ψωμί, μετά τον αναγραφόμενο χρόνο ψησίματος, χτυπήστε τη βάση του ψωμιού. Αν ο ήχος ακούγεται κούφιος τότε το ψωμί είναι ψημένο και αν ακούγεται βαρύς σημαίνει ότι χρειάζεται κι άλλο ψήσιμο.

Αφήστε το ψωμί να σταθεί σε σχάρα ή σε πανί για 15′ μετά το ψήσιμο, για να στεγνώσει σωστά το εσωτερικό του.

12–Μια ζύμη που ωριμάζει και φουσκώνει σε ζεστό χώρο, φουσκώνει γρηγορότερα απ’ ότι σε πιο κρύο χώρο. Ένα γρήγορα φουσκωμένο σπιτικό ψωμί κατ’αυτόν τον τρόπο όμως, δε θα έχει το τέλειο γευστικό αποτέλεσμα και το σωστό άρωμα, που έχει ένα ψωμί που ωριμάζει πιο αργά. 

Επίσης μπορείτε να ζυμώσετε τη ζύμη, να την σκεπάσετε και να την αφήσετε μια νύχτα στο ψυγείο.

Έτσι θα έχει όλο το χρόνο να ωριμάσει πιο σωστά. 

Την επόμενη ημέρα αφήστε την στον πάγκο να έρθει σε θερμοκρασία δωματίου και πλάστε την σε ό,τι σχήμα θέλετε.

Πριν βάλουμε το ψωμί στο φούρνο χαράζουμε 2-3 χαρακιές βάθους 1 εκ στην επιφάνεια του.

Καλό είναι στα μισά του ψησίματος να χαμηλώνουμε ελαφρά το φούρνο ώστε να προλάβει να ψηθεί και να στεγνώσει το κέντρο του ψωμιού.

Καλά ζυμώματα!

 2ος τρόπος - Ψωμί σπιτικό με ξηρή μαγιά
Υλικά
•    1 κιλό αλεύρι σταρένιο (σκληρό)
•    2 φακελάκια ξερή μαγιά ή 60 γραμ. νωπή
•    1 κουτ. γλυκού ζάχαρη
•    2 κουτ. σούπας ελαιόλαδο
•    1 κουτ. γλυκού μέλι (προαιρετικά)
•    3 κουτ. γλυκού αλάτι
•    2½ ποτήρια χλιαρό νερό (περίπου)
Εκτέλεση

Το ψωμί, όπως όλοι γνωρίζουμε, είναι το βασικότερο είδος της διατροφής μας, με ιδιαίτερη θρεπτική αξία. Ανήκει στην παραδοσιακή διατροφή, ιδιαίτερα αυτής των φτωχών. 

Κοσκινίζουμε το αλεύρι σε μια λεκάνη.
Σ᾿ ένα μπολ βάζουμε τη μαγιά, προσθέτουμε το 1 φλυτζάνι χλιαρό νερό, απ᾿ το συνολικό και μ᾿ ένα κουτάλι την ανακατεύουμε να διαλυθεί. Έπειτα προσθέτουμε τη ζάχαρη και 7 - 8 κουταλιές αλεύρι, φτιάχνοντας έτσι ένα χυλό.
Το σκεπάζουμε με καθαρή πετσέτα και το αφήνουμε σε ζεστό μέρος, για 15' - 20' περίπου, να ενεργοποιηθεί η μαγιά, να φουσκώσει και να βγάλει φουσκάλες. Στη λεκάνη με το κοσκινισμένο αλεύρι, ρίχνουμε το αλάτι, το μέλι, ανακατεύουμε καλά μ᾿ ένα κουτάλι, και προσθέτουμε το μείγμα με την μαγιά και το λάδι.
Αρχίζουμε να ζυμώνουμε, προσθέτοντας λίγο - λίγο το υπόλοιπο νερό, μέχρι να απορροφηθεί το αλεύρι, να μαζευτεί σε μπάλα και να καθαρίσουν τα τοιχώματα της λεκάνης. Τότε μεταφέρουμε τη ζύμη στον πάγκο εργασίας και ζυμώνουμε για 15' με 20' περίπου, μέχρι να πετύχουμε μια ζύμη λεία, ελαστική και μαλακή.
Στη συνέχεια, χωρίζουμε τη ζύμη σε 2 κομμάτια και πλάθουμε δύο μπάλες. Έπειτα, λαδώνουμε δύο ταψάκια, τοποθετούμε μέσα τις μπάλες, τις πατάμε  με την παλάμη μας να απλώσουν και, αν θέλουμε, με ένα κοφτερό μαχαίρι κόβουμε τη ζύμη περιμετρικά, και μ' ένα πηρούνι τρυπάμε τρυπάμε την υπόλοιπη.
Σκεπάζουμε τα ταψάκια με καθαρή πετσέτα και μια λεπτή κουβερτούλα και τα αφήνουμε για 1 έως 2 ώρες, μέχρι να διπλασιαστούν σε όγκο. Τα ψήνουμε σε καλά προθερμασμένο φούρνο, στους 200°C, στις αντιστάσεις, κάτω κάτω, για περίπου 1 ώρα, μέχρι να ροδίσουν καλά. Όταν ψηθούν, τα βγάζουμε από τα ταψιά για να μην ιδρώσουν και τα τοποθετούμε σε μια σχάρα ή πάνω σε μια καθαρή πετσέτα, για να κρυώσουν. -- Εναλλακτικά, μπορούμε να μην χωρίσουμε τη ζύμη στα δύο, αλλά να την βάλουμε σε ένα μεγαλύτερο ταψί και να φτιάξουμε ένα πιο μεγάλο καρβέλι. πηγή:faghta-giagias argiro.gr argiro.gr

Ο Αντωναγάς

Στη βόλτα μου στον αχανή κόσμο της εικονικής πραγματικότητας, συναντάω γραφτές ιστορίες που εξάπτουν τη φαντασία μου, που είναι λες και με "σπρώχνουν" να τις συλλέξω σαν μαργαριτάρια- ntina

                    Ο Αντωναγάς
     Όπως είναι γνωστό η Ικαρία τα δύσκολα χρόνια της τουρκοκρατίας είχε ιδιαίτερο καθεστώς. Ένας τοποτηρητής από τον Σουλτάνο ρύθμιζε τα φοροδοτικά θέματα και στην ουσία εισέπραττε το χαράτσι και τους φόρους από του δημογέροντες που  ήταν ιερείς ως επί τι πλείστον. 
Οι δύσκολες οικονομικές συνθήκες και η ταραγμένη θάλασσα του Ικάριου δεν επέτρεπαν μεγάλες μετακινήσεις. 

Έτσι η επανάσταση του 1821 ελάχιστα άγγιξε τους γηγενείς εκτός από τους καραβοκυραίους που βοήθησαν στον αγώνα. 

Υπήρξαν όμως και κάποιοι που είχαν περίσσια  δύναμη κι έτσι τους έλαχε να αντιπροσωπεύσουν τους Ικαριώτες στην Επανάσταση. 
     Ο Αντωναγάς λοιπόν ήταν ένας από αυτούς …

Ήταν δυνατό παλληκάρι, πράος χαρακτήρας και δεινός πολεμιστής. 

Έφυγε να πάει να δώσει  χέρι βοηθείας και βρέθηκε να πολεμά με τον Καραϊσκάκη… με το τέλος της Επανάστασης γύρισε στον Άγιο Πολύκαρπο …Χάρακα τον έλεγαν τότε από το ποτάμι. 
      Πήγε λοιπόν ο Αντωναγάς στο σπίτι  του και συνέχισε αμέριμνος τις δουλειές του… 

Οι χωριανοί περίεργοι να μάθουν για τον πόλεμο, που ιδέα δεν είχαν, μαζεύτηκαν και πήγαν να τον δουν. 

Ήταν χειμώνας και είχε ξεκουτσουρίσει αριουλάκια και κλωνάρια από τι ελιές κι έψηνε κάρβουνα. 
     Μαζευτήκαν λοιπόν γύρω από το καμίνι οι περίεργοι κι άρχισαν τις ερωτήσεις.

 _Πως ήταν ο Στρατηγός; 
_Πως γίνηκε η μάχη; 
_Πόσοι οι νεκροί; 
_Τι ακριβώς έκανε ο Αντωναγάς; …κλπ
Παίρνει λοιπόν ο Αντωναγάς το φτυάρι κάνει αργούς κύκλους γύρω από το καμίνι που κάπνιζε και φωνάζει δυνατά. 
_Ταραταραταταμ…. τώρα λέει βαράει η σάλπιγκα. Επιταχύνει τους κύκλους και χτυπώντας τα πόδια στο έδαφος λέει …
_Τώρα κινά το ιππικό …
κι εκεί που όλοι  έχουν αφοσιωθεί στην αφήγηση γυρνά το φτυάρι κατά το μέρος των κι έναν ένα τους ρίχνει κάτω με δυνατά χτυπήματα…. σκορπίζουν έντρομοι λοιπόν πονεμέμοι, μισόκαμένοι κι από απόσταση ρωτούν… 
_Τι ήταν αυτό; 
Αφήνει λοιπόν ο Αντωναγάς κάτω το φτυάρι στρίβει την μουστάκα του και τους λέει…
_Αυτός είναι ο πόλεμος ήρεσε σας; 
Μετά δε το περιστατικό έθαψε το όπλο και την σπάθα του κι ακόμα δεν τα  έχουμε βρει.

Ελένη Σέττα -Λαογράφος Ποιήτρια της Ικαρίας

aromaikarias

Ταραμοσαλάτα, το απόλυτο comfort food των ημερών

Ταραμοσαλάτα με αβοκάντο*
Υλικά:
2 καλά γεμάτες  κουταλιές ταραμά λευκό
2 μέτρια ώριμα αβοκάντο
3-4 κουταλιές ελαιόλαδο
Δύο λεμόνια (το χυμό)
1 μέτριο κρεμμύδι
Επί το έργον:
Στύβουμε τα λεμόνια.
Βάζουμε τον ταραμά στο multi ή
σε blender με 2 κουταλιές λεμόνι , με το κρεμμύδι  κομμένο σε
κομμάτια και αλέθουμε μέχρι να γίνουν πολτός .
 Όταν έχει γίνει σχεδόν λείο το
μείγμα μας, καθαρίζουμε το αβοκάντο και το κόβουμε σε φετούλες.
Τις προσθέτουμε
στο μείγμα του ταραμά και αλέθουμε. Ανοίγουμε το σκέπασμα και προσθέτουμε  2 κουταλιές από το ελαιόλαδο και λίγο λεμόνι
ακόμη. Ξανααλέθουμε. Ελέγχουμε τη γεύση  και
προσθέτουμε λίγο ακόμη λάδι και σταδιακά όσο λεμόνι μας αρέσει. Αφήνουμε για
λίγο στο ψυγείο και απολαμβάνουμε με φρεσκοψημένο ψωμάκι !
Παρατηρήσεις:
1)Επειδή το αβοκάντο μαυρίζει, το καθαρίζουμε την ώρα που θα
το προσθέσουμε στο μείγμα μας για να μη χαλάσει το χρώμα της σαλάτας μας.
Το λεμόνι που έχουμε προσθέσει   στην σαλάτα  την  προστατεύει μετά  από την χρωματική αλλοίωση.
2)Εννοείται ότι δεν βάζουμε αλάτι.
Ο ταραμάς είναι αρκετά αλμυρός.
Επίσης –  κατά τη δική μου γνώμη –  δεν χρειάζεται περισσότερο
ελαιόλαδο γιατί  η βουτυράτη υφή του αβοκάντο δίνει την λιπαρότητα που χρειάζεται.

Ταραμοσαλάτα - Η “εκ των  ων ουκ άνευ” της Καθαράς Δευτέρας και της Σαρακοστής**
Υλικά:
150- 200 γραμμάρια ταραμάς λευκός
1 ψωμί μισού κιλού (που δεν είναι ποτέ μισό κιλό) άσπρο συμπαγές ,όχι «σφουγγαρένιο».
Καλό είναι το προζυμένιο.
Οπωσδήποτε μπαγιάτικο 2-3 ημερών αλλιώς γίνεται σαν “λάσπη” όταν βραχεί.
750ml – 1 lt ελαιόλαδο (ναι! ναι! ναι! ένα ολόκληρο λίτρο)
1 κούπα χυμό λεμονιού ή λιγότερο αν δεν μας αρέσει πολύ ξινή
Υπενθυμίζω ότι οι αναλογίες της αρχικής συνταγής ήταν (50 δράμια=160gr ταραμάς με 1/2 οκά = 640gr λάδι, καθόλου κακές!)
Επί το έργον:
Κόβουμε σε φέτες το ψωμί, καθαρίζουμε την κόρα (αυτό μπορεί να γίνει και μετά) και το μουσκεύουμε σε μπόλικο νερό.
Σε μπολ ανάμειξης βάζουμε τον ταραμά με μια κουταλιά λάδι ή λεμόνι ή νερό και τον χτυπάμε με μίξερ χεριού να «σπάσει» λίγο.
Προσθέτουμε το ψωμί αφού αφαιρέσουμε την κόρα (αν δεν την έχουμε αφαιρέσει πριν από το μούσκεμα), και αφού το σφίξουμε να στραγγίξουν όλα τα νερά του.
Όταν αναμειχθούν καλά , αρχίζουμε να προσθέτουμε σιγά σιγά το λάδι εναλλάξ με το λεμόνι.
Στα μισά της διαδικασίας….
Χτυπάμε να απορροφηθεί το λάδι και μετά ξαναπροσθέτουμε.
Λάδι-χτύπημα-λεμόνι –χτύπημα -λάδι- χτύπημα λεμόνι  μέχρι να απορροφηθεί όλη η ποσότητα.
Η ταραμοσαλάτα με την παραπάνω συνταγή, δεν είναι ρευστή.
Είναι κρεμμώδης και απαλή αλλά δεν πέφτει από το κουτάλι.
Όσο το λάδι απορροφάται μπορούμε να προσθέτουμε!
 Όταν τελειώσουν τα υλικά μας, τη βάζουμε στο ψυγείο για λίγο και τη σερβίρουμε με φρέσκο ψωμάκι.
* Μπουκάλι που χωρούσε μισή οκά.
Παρατηρήσεις:
1) Οι παραπάνω ποσότητες δίνουν αρκετή ταραμοσαλάτα.
2) Αν μας αρέσει κοκκώδης και όχι με υφή βελούδινη όπως είναι η συγκεκριμένη, βάζουμε στις παραπάνω ποσότητες ταραμά και ψωμιού, 1,5 κούπα λάδι.
Έτσι μειώνουμε και τις θερμίδες.
3) Δεν συνηθίζουμε το κρεμμύδι στην οικογενειακή μας συνταγή.
Είναι ωραίο την πρώτη μέρα κατά τη γνώμη μου αλλά όταν μείνει «χαλάει» τη γεύση της ταραμοσαλάτας.
4) Εννοείται ότι το λάδι πρέπει να είναι πολύ καλής ποιότητας.
Δεν φτάνει μόνο να έχει χαμηλή οξύτητα, αλλά πρέπει να έχει και απαλή γεύση.
Να μη «καίει» τον ουρανίσκο.
5) Το “όσο σηκώσει” έχει τη σημασία ότι όσο απορροφά το λάδι θα προσθέτουμε.
Και πράγματι η ποσότητα του ελαιολάδου “παίζει” ως και 150ml, μπορεί και παραπάνω αν βάλουμε περισσότερο ψωμί!

Ταραμοσαλάτα με αγκινάρες***
Τα υλικά που σας δίνω θα μας δώσουν 350γρ. ταραμοσαλάτας.
3 μεγάλες αγκινάρες (καθαρισμένες 250γρ.)
80γρ. άσπρο ταραμά
1 πολύ μικρό κρεμμύδι (προαιρετικό)
50ml λάδι
το χυμό από 1 μέτριο λεμόνι.
1/ 2 λεμόνι για να καθαρίσω τις αγκινάρες.
Διαδικασία
Καθαρίζουμε τις αγκινάρες και τις βάζουμε  σε κατσαρολάκι με νερό να βράσουν για 10 λεπτά περίπου- μέχρι να μαλακώσουν.
Τις στραγγίζουμε και αφήνουμε να κρυώσουν.
Για όσους δεν βρίσκουν φρέσκες μπορούν να χρησιμοποιήσουν κατεψυγμένες προσθέτοντας στο νερό του βρασμού λίγο λεμόνι.
Στο μούλτι βάζουμε το μισό λάδι και λεμόνι με το κρεμμύδι- για όσους το θέλουν κι αφού αυτά χτυπηθούν καλά προσθέτουμε τον ταραμά και χτυπάμε  αρκετά!!!
Στη συνέχεια προσθέτουμε  τις αγκινάρες και συνεχίζουμε το χτύπημα μέχρι να πολτοποιηθούν καλά.
Προσθέτουμε  το υπόλοιπο λάδι και λεμόνι ένα να χτύπημα στο μούλτι ακόμη κι η ταραμοσαλάτα έτοιμη.
Μπορείτε να δοκιμάσετε κι αν θέλετε επιπλέον λεμόνι ή λάδι-ανάλογα με τα γούστα σας- μπορείτε να προσθέσετε.
Το μυστικό της είναι το πολύ καλό χτύπημα του ταραμά.

πηγές των συνταγών:
*cretangastronomy.gr
**cretangastronomy.gr
***asproylas.gr

Ιώδιο, τι είναι το ιώδιο και ποιες οι διατροφικές πηγές του

Τώρα τελευταία γίνεται πολύς λόγος για το ιώδιο και αυτό είναι πλήρως απογοητευτικό, διότι οι άνθρωποι θυμούνται ότι υπάρχουν θρεπτικά ή θεραπευτικά ιχνοστοιχεία όταν έχουν φτάσει στο χείλος του γκρεμού – μέχρι τότε απαξιούν να ασχοληθούν με “τέτοια αστεία πράγματα” και αν κάποιος τους πει κάτι θα τον χλευάσουν.
Τώρα τρέχουν όλοι να αγοράσουν ιώδιο – γιατί;
Μα για να σωθούν “λέει” από τη ραδιενέργεια, αν και όποτε γίνει πυρηνικός πόλεμος – Τι αστείο!
Οι άμεσες επιπτώσεις των πυρηνικών εκρήξεων, αν, ὅ μή γένοιτο, γίνει πυρηνικός πόλεμος, θα είναι καταστροφικές, δεν θα μας σώσουν τα χάπια ιωδίου, δεν θα μας σώσουν τα χάπια ιωδίου σε μεγάλες αποστάσεις, όπου πιθανώς θα κυριαρχούν οι κρούσεις και η ραδιενεργή μόλυνση σίγουρα δεν θα προκαλείται μόνο από το ραδιενεργό ιώδιο.
“Σε ποιο βαθμό τα χάπια ιωδίου θα ήταν χρήσιμα κατά των επιπτώσεων των πυρηνικών βομβών είναι τουλάχιστον αμφίβολο, η δε περιττή χρήση δισκίων ιωδίου, η οποία συμβαίνει όταν οι άνθρωποι πανικοβάλλονται, μπορεί επίσης να οδηγήσει σε δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία, αν και η πιθανότητα εμφάνισης αυτών των επιπτώσεων είναι πολύ μικρή”.“, δήλωσε στο Euronews Next ο Δρ. Hielke Freerk Boersma, ειδικός στην ακτινοπροστασία στο University of Groningen
Και βέβαια οι ειδικοί στην πυρηνική ιατρική, λένε ότι τα χάπια πρέπει...

read more:https://botanologia.gr/iodio-ti-einai-to-iodio-kai-poies-oi-diatrofikes-piges-toy/

Τρόφιμα - ποια από αυτά μπαίνουν στο ψυγείο και ποια όχι

Τρόφιμα - Με τη διαχείριση των τροφίμων πρέπει να είμαστε πάντα προσεχτικοί και να γνωρίζουμε τις συνθήκες διατήρησής τους.
Πρέπει να γνωρίζουμε:
-ποια τρόφιμα βάζουμε κατά λάθος στο ψυγείο και
-ποια αφήνουμε,λανθασμένα,εκτός.
Ο Οργανισμός Φαρμάκων και Τροφίμων των ΗΠΑ έβγαλε έναν εύχρηστο οδηγό για να λύσει απορίες που αφορούν το συγκεκριμένο ζήτημα.
Έτσι μας υποδεικνύει πως το κρέας, τα αβγά και τα θαλασσινά είναι ανάμεσα στα τρόφιμα που δεν πρέπει να μένουν σε θερμοκρασία δωματίου πάνω από δύο ώρες.
Αυτό όμως δεν ισχύει με τις ντομάτες,τα αχλάδια,τα πεπόνια ή το ψωμί για παράδειγμα.
Το αβοκάντο το διατηρούμε  έξω από το ψυγείο μέχρι να ωριμάσει. Μόλις ωριμάσει μπορούμε να το βάλουμε στο ψυγείο για περίπου 4 μέρες και πάντα ολόκληρο για να μη μαυρίσει.
Τις πατάτες τις αποθηκεύουμε σε ξηρό, σκοτεινό καλά αεριζόμενο μέρος, μέσα σε ένα ψάθινο καλαθάκι ή σε  χάρτινη σακούλα. Στο ψυγείο μουχλιάζουν πολύ γρήγορα και χάνουν τη γεύση τους,σε θερμοκρασία δωματίου βλαστάνουν, ενώ σε πλαστικές σακούλες μουχλιάζουν.
Και δυό παρατηρήσεις-δεν αποθηκεύουμε πατάτες μαζί με κρεμμύδια γιατί όταν βρίσκονται στον ίδιο χώρο κινδυνεύουν να χαλάσουν γρηγορότερα,ενώ με τα μήλα συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο.
Μπορούμε να αποθηκεύσουμε πατάτες με μήλα μαζί,άφοβα.
Οι ντομάτες μας ποτέ στο ψυγείο γιατί θα αλλοιωθεί η σύστασή τους.Τις αποθηκεύουμε σε ένα ντουλάπι μέσα σε ψάθινο καλάθι και ποτέ ανάποδα ή την μία πάνω στην άλλη.
Το μέλι,όπως καταλαβαίνουμε,δεν το βάζουμε στο ψυγείο.Το διατηρούμε σε ξηρό και σκοτεινό μέρος.
Ας δούμε πιο χαρακτηριστικά:
Εντός ψυγείου
Αβγά
Τυριά
Γάλα σόγιας -μετά το άνοιγμα
Μαρμελάδες
Καρυκεύματα - μετά το άνοιγμα
Σάλτσες
Γάλα
Φρέσκο κρέας
Φρέσκο ψάρι
Χυμοί-μετά το άνοιγμά τους
Εκτός ψυγείου
Ντομάτες
Κρεμμύδια
Ψωμί
Καφές
Βασιλικός
Μέλι
Αβοκάντο (εκτός αν είναι ώριμα)
Ελαιόλαδο
Σκόρδο
Πατάτες
Προαιρετικά εντός ψυγείου
Βούτυρο
Μήλα
Μπανάνες.
Τα πεπόνια για να διατηρήσουν τη δυνατή γεύση τους δεν τα βάζουμε στο ψυγεία και όταν τα καθαρίσουμε είναι πολύ καλύτερα να τα καταναλώσουμε την ίδια στιγμή,Αν κάτι μείνει το διατηρούμε στο ψυγείο το πολύ μία μέρα.
Και μια παρατήρηση γενικά για τα φαγητά,τις σάλτσες,τις μαρμελάδες και τα γλυκά - Δεν τα βάζουμε ποτέ ζεστά στο ψυγείο,διότι ευνοείται η ανάπτυξη μικροβίων.Τα βάζουμε στο ψυγείο μόλις έρθουν σε θερμοκρασία δωματίου.